Mục lục [Ẩn]
Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
Dưới đây là mẫu báo cáo thu hoạch của Bài 26 – được xây dựng dựa trên kết quả điều tra tham khảo của một nhóm học sinh. Các em có thể tham khảo cấu trúc và nội dung để hoàn thành báo cáo của nhóm mình.
1. Mục đích
- Điều tra một số bệnh do virus gây ra ở người, vật nuôi và cây trồng tại địa phương.
- Tìm hiểu đặc điểm virus, vật trung gian truyền bệnh, con đường lây nhiễm, triệu chứng và biện pháp phòng chống.
- Tuyên truyền cách phòng chống một số bệnh do virus thông qua tờ rơi.
- Rèn luyện kĩ năng thu thập, xử lí thông tin, làm việc nhóm và thiết kế tài liệu tuyên truyền.
2. Cách tiến hành
- Thu thập thông tin: sách báo, internet, các tài liệu y tế chính thống về các loại bệnh do virus ở người, vật nuôi và cây trồng.
- Điều tra thực tế tại địa phương (nếu có điều kiện): hỏi người thân, cán bộ y tế, ghi chép các bệnh do virus thường gặp.
- Quan sát môi trường sống của các vật trung gian truyền bệnh (đặc biệt là muỗi vằn truyền sốt xuất huyết).
- Tổng hợp, phân loại thông tin theo từng loại bệnh.
- Thiết kế tờ rơi tuyên truyền về phòng chống một bệnh cụ thể.
- Viết báo cáo và trình bày kết quả.
3. Kết quả
a) Kết quả điều tra một số bệnh do virus
| Bệnh | Loại virus gây bệnh | Vật trung gian truyền bệnh | Triệu chứng và cách thức truyền bệnh | Biện pháp phòng chống |
|---|---|---|---|---|
| Viêm gan B | Hepadnavirus (DNA) | Không có | Triệu chứng: vàng da, vàng mắt, mệt mỏi, chán ăn, đau bụng. Mạn tính có thể dẫn đến xơ gan, ung thư gan. Lây qua: đường máu, đường tình dục, mẹ truyền sang con. | Tiêm vaccine viêm gan B; không dùng chung bơm kim tiêm, dao cạo; quan hệ tình dục an toàn; truyền máu an toàn. |
| Sốt xuất huyết | Virus Dengue (RNA) | Muỗi vằn Aedes aegypti | Triệu chứng: sốt cao đột ngột, đau đầu, đau cơ – xương, phát ban, xuất huyết dưới da. Lây qua: muỗi vằn cái đốt người bệnh rồi đốt người lành. | Diệt muỗi và lăng quăng; đậy kín dụng cụ chứa nước, dọn dẹp nơi đọng nước; ngủ màn; mặc quần áo dài tay. |
| Bệnh dại | Virus Rabies (RNA) | Chó, mèo, dơi | Triệu chứng: sốt, đau đầu, sợ nước, sợ gió, co giật, liệt và tử vong khi đã phát bệnh. Lây qua: vết cắn, cào của động vật bị dại. | Tiêm phòng dại cho chó, mèo; tiêm vaccine cho người ngay sau khi bị động vật cắn; tránh tiếp xúc động vật hoang dã. |
| Quai bị | Virus Mumps (RNA) | Không có | Triệu chứng: sốt, sưng đau tuyến nước bọt mang tai, nhức đầu, mệt mỏi. Lây qua: giọt bắn đường hô hấp khi ho, hắt hơi, nói chuyện. | Tiêm vaccine MMR (sởi – quai bị – rubella); đeo khẩu trang; vệ sinh cá nhân; cách ly người bệnh. |
| Bệnh sởi | Virus Measles (RNA) | Không có | Triệu chứng: sốt cao, phát ban đỏ toàn thân, ho, sổ mũi, viêm kết mạc. Lây qua: giọt bắn đường hô hấp. | Tiêm vaccine MMR; đeo khẩu trang; cách ly người bệnh; vệ sinh môi trường sống. |
| Viêm cổ tử cung (HPV) | Virus HPV (Human Papillomavirus — DNA) | Không có | Triệu chứng: giai đoạn đầu thường không có triệu chứng rõ ràng, lâu dài có thể gây ung thư cổ tử cung. Lây qua: đường tình dục. | Tiêm vaccine HPV (cho nữ từ 9 tuổi); quan hệ tình dục an toàn; khám phụ khoa định kì. |
| Viêm đường hô hấp cấp do virus | Nhiều loại virus: Influenza (cúm), SARS-CoV-2, RSV,… (RNA) | Không có | Triệu chứng: sốt, ho, đau họng, sổ mũi, khó thở. Lây qua: giọt bắn đường hô hấp, tiếp xúc bề mặt có virus. | Tiêm vaccine cúm hằng năm, vaccine COVID-19; đeo khẩu trang; rửa tay thường xuyên; giữ khoảng cách; tránh nơi đông người khi có dịch. |
b) Tờ rơi tuyên truyền phòng tránh bệnh sốt xuất huyết
Nhóm em chọn thiết kế tờ rơi tuyên truyền phòng tránh bệnh sốt xuất huyết – một bệnh phổ biến ở Việt Nam, đặc biệt vào mùa mưa.
4. Kết luận
- Các bệnh do virus rất đa dạng và nguy hiểm, có thể lây lan nhanh thành dịch nếu không có biện pháp phòng chống kịp thời.
- Mỗi bệnh có con đường lây nhiễm khác nhau (qua máu, đường tình dục, hô hấp, côn trùng,…) nên cần có biện pháp phòng chống phù hợp cho từng bệnh.
- Tiêm vaccine là biện pháp hiệu quả nhất để phòng nhiều bệnh do virus (viêm gan B, sởi, quai bị, HPV, cúm,…).
- Vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường, không tiếp xúc với động vật hoang dã và tuân thủ các khuyến cáo y tế là những biện pháp quan trọng giúp phòng chống bệnh hiệu quả.
- Việc tuyên truyền nâng cao nhận thức trong cộng đồng đóng vai trò then chốt để ngăn chặn dịch bệnh bùng phát.
→ Mỗi học sinh cần chủ động tìm hiểu, phòng tránh các bệnh do virus và chia sẻ kiến thức cho người thân, bạn bè để cùng nhau xây dựng một cộng đồng khoẻ mạnh.
Cô Nguyễn Ngọc Châu
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Sinh Học THPT
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Sinh học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ AT sinh học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường THPT Trần Phú