Văn bản “Choáng ngợp và đau đớn những cảnh báo từ loạt phim Hành tinh của chúng ta” của tác giả Lâm Lê là một văn bản thông tin thuộc tiểu loại giới thiệu một bộ phim. Thông qua việc giới thiệu loạt phim tài liệu Hành tinh của chúng ta (Our Planet), tác giả đã mang đến cho người đọc những thông tin đáng báo động về tình trạng môi trường sống trên Trái Đất, đồng thời truyền tải thông điệp sống còn: “Hãy cứu lấy hành tinh của chúng ta trước khi quá muộn!”. Bài viết dưới đây sẽ giúp các em nắm vững kiến thức về tác giả, tác phẩm, tri thức ngữ văn và phân tích chi tiết văn bản theo chương trình Ngữ văn 8.

I. Tri thức ngữ văn – Văn bản giới thiệu một bộ phim

Trước khi đi vào phân tích, các em cần nắm vững kiến thức nền về tiểu loại văn bản giới thiệu một bộ phim.

1. Mục đích

Văn bản giới thiệu một bộ phim nhằm quảng bá các sản phẩm điện ảnh hay giúp khán giả có được những hiểu biết thường thức về điện ảnh. Phim có thể được phân chia thành nhiều loại: phim nhựa, phim truyền hình; phim tài liệu, phim truyện; phim hành động, phim dã sử, phim tâm lý xã hội, phim giả tưởng,…

2. Cách triển khai văn bản

• Giới thiệu thông tin gồm: nhà sản xuất, năm phát hành, các thành viên chủ chốt của đoàn làm phim, nội dung phim, những giá trị nổi bật của phim,…
• Có sự kết hợp linh hoạt giữa:
  • Thông tin khách quan và đánh giá chủ quan.
  • Phương tiện ngôn ngữ và phi ngôn ngữ (thường là ảnh chụp pa-nô quảng cáo hoặc một số cảnh phim đặc sắc).
• Trình bày hấp dẫn, có sức thu hút đối với người tiếp nhận.

II. Tác giả Lâm Lê

Lâm Lê là bút danh của Lê Hồng Lâm, sinh năm 1977, quê ở Quảng Trị. Ông là nhà báo chuyên viết phê bình điện ảnh, có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực này. Lâm Lê là tác giả của nhiều cuốn sách về điện ảnh: Xem chữ đọc hình (2005), Chơi cùng cấu trúc (2009), Cánh chim trong gió (2016), 101 bộ phim Việt Nam hay nhất (2018), Người tình không chân dung (2020).

Với chuyên môn sâu về phê bình điện ảnh, tác giả có khả năng nhận xét, đánh giá bộ phim một cách sắc sảo, vừa cung cấp thông tin khách quan vừa thể hiện góc nhìn chuyên nghiệp của một người am hiểu lĩnh vực.

III. Giới thiệu tác phẩm

• Xuất xứ: Đăng trên báo Tuổi trẻ Online, ngày 12/5/2019.
• Kiểu văn bản: Văn bản thông tin – giới thiệu một bộ phim.
• Phương thức biểu đạt: Thuyết minh kết hợp nghị luận.
• Bộ phim được giới thiệu: Hành tinh của chúng ta (Our Planet) – loạt phim tài liệu gồm 8 tập, phát trực tuyến trên Netflix, do nhà nghiên cứu tự nhiên Đê-vít Át-tin-bo-râu (David Attenborough) dẫn chuyện, nhà sản xuất A-lớt-xtơ Phơ-dơ-gheo (Alastair Fothergill) và nhóm 60 người thực hiện trong 4 năm tại hơn 50 quốc gia.

IV. Bố cục

Văn bản có thể chia làm 3 phần:

• Phần 1 (Từ đầu đến “…giết chết chúng mỗi ngày”): Giới thiệu chung về loạt phim Hành tinh của chúng ta – thông tin cơ bản, người dẫn chuyện, nội dung khái quát và cách thể hiện của bộ phim.
• Phần 2 (“Rất nhiều loài đang đứng bên bờ vực tuyệt chủng” đến “…còn nguy hiểm hơn nhiều”): Những lời cảnh báo đau lòng về tình trạng các loài động vật và môi trường sống đang bị tàn phá nghiêm trọng trên toàn hành tinh.
• Phần 3 (“Nhưng vẫn chưa quá muộn” đến hết): Những thông điệp tích cực – vẫn còn cơ hội để cứu lấy hành tinh nếu con người hành động kịp thời.

V. Ý nghĩa nhan đề

Nhan đề “Choáng ngợp và đau đớn những cảnh báo từ loạt phim Hành tinh của chúng ta” chứa đựng nhiều lớp nghĩa:

• “Choáng ngợp”: gợi cảm giác ngỡ ngàng, bị cuốn hút trước vẻ đẹp ngoạn mục của thiên nhiên hoang dã được tái hiện qua những thước phim tuyệt đẹp.
• “Đau đớn”: gợi nỗi đau, sự xót xa trước thực trạng môi trường sống bị hủy diệt, nhiều loài đứng bên bờ vực tuyệt chủng.
• “Những cảnh báo”: nhấn mạnh tính chất khẩn cấp, nghiêm trọng của thông điệp mà bộ phim muốn truyền tải.
• “Hành tinh của chúng ta”: cách gọi đầy tình cảm, nhấn mạnh Trái Đất là ngôi nhà chung – trách nhiệm bảo vệ nó thuộc về tất cả mọi người.

Nhan đề tạo ra sự tương phản mạnh mẽ giữa hai trạng thái cảm xúc: choáng ngợp (trước vẻ đẹp) và đau đớn (trước sự tàn phá) – đây cũng chính là cách mà bộ phim được xây dựng và là mạch cảm xúc chủ đạo xuyên suốt văn bản.

VI. Phân tích chi tiết

1. Giới thiệu chung về loạt phim (Phần 1)

a) Thông tin cơ bản về bộ phim

Ngay phần mở đầu, tác giả cung cấp cho người đọc những thông tin cơ bản về loạt phim:

• Tên phim: Hành tinh của chúng ta (Our Planet).
• Thể loại: Phim tài liệu.
• Số tập: 8 tập.
• Nền tảng phát hành: Phát trực tuyến trên Netflix.
• Người dẫn chuyện: Đê-vít Át-tin-bo-râu (David Attenborough) – nhà làm phim, nhà nghiên cứu tự nhiên nổi tiếng.
• Mối liên hệ: Là phần tiếp theo của Hành tinh Trái Đất (Earth Planet) – loạt phim tài liệu nổi tiếng của kênh BBC Earth.

Tác giả cũng nêu ngay thông điệp cốt lõi của bộ phim: đưa ra lời cảnh báo về sự nóng lên của toàn cầu, những môi trường sống bị hủy diệt và nhiều loài biến mất, đồng thời mang đến thông điệp sống còn: “Hãy cứu lấy hành tinh của chúng ta trước khi quá muộn!”.

b) Bố cục và quy mô của bộ phim

Tám tập phim tương ứng với tám môi trường sống trên khắp thế giới: vùng cực băng giá (Nam Cực và Bắc Cực), rừng mưa nhiệt đới, sa mạc và đồng cỏ ở châu Phi, đại dương sâu thẳm, sông ngòi và rừng rậm đa dạng ở Nam Mỹ… Quy mô phản ánh rộng lớn, bao trùm toàn bộ hành tinh, mang tới cho người xem hình ảnh sống động và thông tin chính xác nhất về Trái Đất.

c) Cách thể hiện đặc sắc của bộ phim

Điểm nổi bật trong cách thể hiện là sự tương phản và đối nghịch giữa hai mặt: vẻ đẹp của thiên nhiên, sự đa dạng của giống loài ↔ cuộc khủng hoảng môi trường, khí hậu đang tàn phá và giết chết chúng mỗi ngày. Chính sự tương phản này tạo nên sức mạnh cảm xúc đặc biệt cho bộ phim.

d) Vẻ đẹp choáng ngợp qua các cảnh phim

Tác giả miêu tả vẻ đẹp các cảnh phim bằng ngôn ngữ hết sức sinh động, giàu hình ảnh:

• Hàng chục ngàn chú chim cánh cụt đi lạch bạch qua những con đường nhỏ hẹp trên tuyết ở Nam Cực để tìm gia đình.
• Những con hải mã khổng lồ, mập mạp nằm lười biếng trong đàn hay cạnh tranh để chinh phục con cái.
• Cuộc săn mồi kỳ vĩ của đàn cá heo, cá mập, cá ngừ vây xanh ở đại dương.
• Những chú ếch có đôi mắt to bám trên dây leo, được quay chậm, “như thể chúng bước ra từ một bộ phim hoạt hình của hãng Pixar”.

Lời miêu tả vừa cung cấp thông tin về nội dung phim, vừa tạo cảm giác thích thú, hấp dẫn khiến người đọc muốn xem phim – đây là đặc trưng của kiểu văn bản giới thiệu bộ phim.

Nhưng tác giả lập tức chuyển mạch: “Nhưng đằng sau vẻ đẹp ngoạn mục đó của thế giới tự nhiên hoang dã là những con số, những lời cảnh báo đau lòng” – tạo bước ngoặt cảm xúc từ choáng ngợp sang đau đớn, dẫn dắt người đọc vào phần trọng tâm tiếp theo.

2. Những lời cảnh báo đau lòng (Phần 2)

Phần này trình bày các thông tin cảnh báo theo trật tự từ cụ thể đến bao quát, từ từng môi trường sống đến toàn bộ hành tinh.

a) Vùng cực băng giá

Trong tập phim Thế giới băng giá, rất nhiều loài động vật hoang dã sống ở môi trường băng tuyết tại Nam Cực và Bắc Cực đang có nguy cơ bị thu hẹp do biến đổi khí hậu khiến băng tan nhanh chóng.

• Gấu tuyết Bắc Cực phải vất vả kiếm mồi trên những tảng băng trôi.
• Hải mã bị mất môi trường sống do băng tan, phải leo lên vực đá, chen chúc trong không gian chật hẹp, dẫn đến việc chúng rơi tự do xuống phiến đá phía dưới và chết hàng loạt – một cảnh phim được tác giả đánh giá là “đau lòng”.

Đây là những hình ảnh cụ thể, có sức tác động mạnh mẽ đến cảm xúc người đọc, giúp họ hình dung rõ ràng hậu quả của biến đổi khí hậu.

b) Rừng mưa nhiệt đới và các vùng đất liền

Không chỉ ở hai vùng cực, gần như bất cứ môi trường sống nào trên Trái Đất đều bị tàn phá nghiêm trọng: từ rừng mưa nhiệt đới đến rừng rậm Amazon, từ sa mạc châu Phi đến đồng cỏ Bắc Mỹ, từ sông Mê Kông đến các vùng biển…

Tác giả đưa ra những con số cụ thể gây chấn động:

• Hơn 70% diện tích rừng mưa nhiệt đới bị tàn phá – khiến nhiều loài mất nơi ở, nhiệt độ Trái Đất ngày càng nóng, thiên tai lũ lụt, hạn hán gây hậu quả nặng nề.
• Số lượng các loài quý như hổ, sư tử, báo đốm, linh trưởng đang giảm nhanh chóng do nạn săn bắn hoặc môi trường sống bị thu hẹp.
• Voi ở Tanzania thiếu nguồn nước ngọt do hạn hán.
• Việc ngăn chặn dòng chảy tự nhiên trên sông Mê Kông để làm đập, thủy điện khiến hàng chục triệu người ở các quốc gia châu Á bị ảnh hưởng nặng nề.

c) Các đại dương

Ở đại dương, tình hình cũng không kém phần nghiêm trọng:

• Hàng thập kỷ săn bắt cá không bền vững đã làm số lượng nhiều loài cá giảm nghiêm trọng. Một phần ba lượng cá đã biến mất.
• Ô nhiễm nhựa là vấn đề đáng báo động, nhưng đánh bắt cá công nghiệp quá đà còn nguy hiểm hơn nhiều.

Cách trình bày liệt kê nhiều địa điểm, nhiều loài, nhiều con số cụ thể tạo nên bức tranh toàn cảnh về cuộc khủng hoảng môi trường toàn cầu, khiến người đọc không thể thờ ơ.

3. Nhưng vẫn chưa quá muộn – Thông điệp tích cực (Phần 3)

Đây là phần khác biệt lớn nhất giữa loạt phim Hành tinh của chúng ta với những bộ phim tài liệu về tự nhiên trước đây: ở cuối mỗi tập phim đều có những thông điệp tích cực.

a) Những kết quả từ các khu bảo tồn

Dù Trái Đất đang bị tàn phá nghiêm trọng, nhưng vẫn còn kịp để cứu lấy ngôi nhà duy nhất của chúng ta. Các nhà làm phim đã tìm đến những khu vực bảo tồn thiên nhiên và cho thấy kết quả tuyệt vời: nhiều loài động thực vật được hồi sinh nhờ những cam kết bảo vệ nghiêm ngặt.

Trong tập phim Những đại dương (The High Seas), các nhà khoa học cho biết nếu đánh bắt hải sản bền vững, đại dương sẽ trở nên vô cùng phì nhiêu. Đã có dấu hiệu cho thấy đại dương có sức mạnh hồi phục nhanh chóng tới mức đáng kinh ngạc, đặc biệt ở những khu vực mà con người không săn bắt hoặc bị cấm săn bắt.

b) Câu chuyện cá voi lưng gù – ví dụ điển hình

Tác giả dẫn ra ví dụ điển hình nhất về khả năng phục hồi: loài cá voi lưng gù.

• Đây là loài cá lớn, có mặt ở tất cả các đại dương, di chuyển từ vùng cực (kiếm thức ăn) tới miền nhiệt đới (sinh sản).
• Trước đây, cá voi lưng gù có hơn cả trăm ngàn con, nhưng sau những đợt săn bắn lớn, chúng chỉ còn vài ngàn cá thể.
• Sau khi báo động về sự sụt giảm, lệnh cấm săn bắt cá voi cho mục đích thương mại được ban hành từ năm 1986.
• Kể từ đó, số lượng cá voi lưng gù dần dần tăng lên, gần như quay lại số lượng như lúc ban đầu.

Câu chuyện cá voi lưng gù là minh chứng thuyết phục nhất cho thông điệp: vẫn có nhiều cơ hội để cứu lấy hành tinh này, nếu con người có những hành động kịp thời.

c) Trích dẫn lời Đê-vít Át-tin-bo-râu

Tác giả trích dẫn lời của Đê-vít Át-tin-bo-râu: “Chúng ta đã cứu được những con cá voi bằng sự đồng thuận quốc tế, giờ đây đã tới lúc chúng ta cứu lấy các đại dương.”

Việc trích dẫn lời của nhà nghiên cứu tự nhiên nổi tiếng thế giới có ý nghĩa quan trọng: tăng tính thuyết phục, tạo độ tin cậy cho thông tin, đồng thời nhấn mạnh tính khẩn cấp của vấn đề. Đê-vít cũng đưa ra những con số đáng báo động: 100 triệu con cá mập bị giết mỗi năm chỉ để làm món súp vi cá mập; 90% loài săn mồi ở đại dương đã biến mất – nếu không có chúng đứng ở đầu chuỗi thức ăn, toàn bộ cộng đồng sinh thái dưới biển sẽ suy giảm.

d) Thông điệp cốt lõi

Tác giả khẳng định: “Con người cũng là một mắt xích trong hệ sinh thái trên Trái Đất, nên nếu hệ sinh thái khỏe mạnh thì hành tinh và con người mới khỏe mạnh!” – đây là thông điệp cốt lõi, nhấn mạnh mối quan hệ mật thiết, không thể tách rời giữa con người và tự nhiên.

4. Cách kết thúc văn bản

Văn bản kết thúc bằng việc cung cấp thông tin hậu trường của bộ phim: để có hơn 400 phút phim sống động đến từng giây, nhà sản xuất và nhóm làm phim lên tới 60 người đã bỏ 4 năm để quay tại hơn 50 quốc gia với công nghệ quay phim hiện đại nhất.

Cách kết thúc này có ý nghĩa đặc biệt: nó cho thấy quy mô đồ sộ, sự kỳ công và tâm huyết của những người làm phim. Qua đó, người đọc càng thêm trân trọng giá trị của bộ phim và nhận ra rằng: nếu các nhà làm phim có thể dành 4 năm cuộc đời để ghi lại thực trạng hành tinh, thì mỗi người trong chúng ta cũng nên dành thời gian để suy ngẫm và hành động.

VII. Đặc sắc nghệ thuật của văn bản

1. Kết hợp linh hoạt thông tin khách quan và đánh giá chủ quan

Đây là đặc trưng quan trọng nhất của kiểu văn bản giới thiệu bộ phim. Tác giả vừa cung cấp thông tin khách quan (tên phim, số tập, nhà sản xuất, người dẫn chuyện, nội dung các tập phim, số liệu về môi trường…) vừa thể hiện đánh giá chủ quan (“choáng ngợp”, “đau lòng”, “kỳ công”, “ngoạn mục”…). Hai yếu tố này được phối hợp nhịp nhàng, không lấn át nhau.

2. Kết hợp phương tiện ngôn ngữ và phi ngôn ngữ

Văn bản sử dụng hình ảnh minh họa (ảnh trong loạt phim Hành tinh của chúng ta) xen kẽ với phần chữ, giúp người đọc có hình dung trực quan về bộ phim. Đây cũng là đặc trưng của kiểu văn bản này.

3. Sử dụng trích dẫn

Tác giả trích dẫn trực tiếp lời của Đê-vít Át-tin-bo-râu ở nhiều đoạn quan trọng, nhằm tăng tính thuyết phục và độ tin cậy cho những thông tin được đưa ra. Lời trích dẫn từ một nhà nghiên cứu tự nhiên nổi tiếng thế giới có trọng lượng rất lớn trong việc thuyết phục người đọc.

4. Nghệ thuật tương phản

Xuyên suốt văn bản là sự tương phản giữa hai mặt:

• Vẻ đẹp choáng ngợp của thiên nhiên ↔ Thực trạng tàn phá đau lòng.
• Những lời cảnh báo nghiêm trọng ↔ Thông điệp tích cực “vẫn chưa quá muộn”.
• Sự sụt giảm thảm hại của cá voi lưng gù ↔ Sự hồi phục đáng kinh ngạc sau lệnh cấm.

Nghệ thuật tương phản tạo nên nhịp cảm xúc liên tục thay đổi: từ ngỡ ngàng sang đau xót, từ lo lắng sang hy vọng – khiến văn bản hấp dẫn và có sức tác động mạnh mẽ.

5. Ngôn ngữ giàu hình ảnh, biểu cảm

Dù là văn bản thông tin, tác giả vẫn sử dụng ngôn ngữ giàu hình ảnh khi miêu tả các cảnh phim (chim cánh cụt đi lạch bạch, hải mã mập mạp nằm lười biếng, ếch đôi mắt to như bước ra từ phim hoạt hình Pixar…), tạo nên sức hấp dẫn đặc biệt cho bài giới thiệu phim.

VIII. Tổng kết

1. Nghệ thuật

• Kết hợp linh hoạt thông tin khách quan và đánh giá chủ quan – đặc trưng của kiểu văn bản giới thiệu bộ phim.
• Sử dụng trích dẫn lời nhà nghiên cứu nổi tiếng để tăng tính thuyết phục.
• Phối hợp phương tiện ngôn ngữ và phi ngôn ngữ (hình ảnh minh họa từ phim).
• Nghệ thuật tương phản xuyên suốt: vẻ đẹp ↔ sự tàn phá; cảnh báo ↔ thông điệp tích cực.
• Ngôn ngữ giàu hình ảnh, biểu cảm, trình bày hấp dẫn, có sức thu hút.
• Sử dụng số liệu cụ thể (70% rừng mưa nhiệt đới, 1/3 lượng cá biến mất, 100 triệu cá mập/năm, 90% loài săn mồi…) tăng tính xác thực.

2. Nội dung – Ý nghĩa

• Giới thiệu loạt phim tài liệu Hành tinh của chúng ta với những thông tin đầy đủ về nội dung, hình thức, ê-kíp sản xuất và giá trị nổi bật.
• Qua việc giới thiệu phim, tác giả truyền tải thông điệp sống còn: hành tinh đang bị tàn phá nghiêm trọng, nhưng vẫn chưa quá muộn để cứu lấy nó – nếu con người có hành động kịp thời.
• Con người là một mắt xích trong hệ sinh thái Trái Đất: hệ sinh thái khỏe mạnh thì hành tinh và con người mới khỏe mạnh.
• Kêu gọi ý thức bảo vệ môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học, sử dụng tài nguyên bền vững.

IX. Sơ đồ tư duy

CHOÁNG NGỢP VÀ ĐAU ĐỚN NHỮNG CẢNH BÁO
TỪ LOẠT PHIM HÀNH TINH CỦA CHÚNG TA – Lâm Lê
│
├── 1. TÁC GIẢ
│   ├── Lâm Lê (Lê Hồng Lâm), sinh 1977, quê Quảng Trị
│   ├── Nhà báo chuyên phê bình điện ảnh
│   └── Tác phẩm: Xem chữ đọc hình, 101 bộ phim VN hay nhất...
│
├── 2. TÁC PHẨM
│   ├── Xuất xứ: Tuổi trẻ Online, 12/5/2019
│   ├── Kiểu VB: Văn bản thông tin – giới thiệu bộ phim
│   ├── PTBĐ: Thuyết minh kết hợp nghị luận
│   └── Bố cục: 3 phần
│       ├── P1: Giới thiệu chung về loạt phim
│       ├── P2: Những cảnh báo đau lòng
│       └── P3: Thông điệp tích cực – vẫn chưa quá muộn
│
├── 3. THÔNG TIN VỀ BỘ PHIM
│   ├── Tên: Hành tinh của chúng ta (Our Planet)
│   ├── Thể loại: phim tài liệu, 8 tập
│   ├── Phát hành: Netflix
│   ├── Dẫn chuyện: David Attenborough
│   ├── Sản xuất: Alastair Fothergill, 60 người, 4 năm, 50+ quốc gia
│   └── Tiền thân: Hành tinh Trái Đất (BBC Earth)
│
├── 4. VẺ ĐẸP CHOÁNG NGỢP
│   ├── 8 tập = 8 môi trường sống trên khắp thế giới
│   ├── Chim cánh cụt lạch bạch trên tuyết Nam Cực
│   ├── Hải mã khổng lồ, đàn cá heo, cá mập săn mồi
│   ├── Ếch mắt to "như bước ra từ phim hoạt hình Pixar"
│   └── → Hình ảnh sống động, kỳ công, đẹp đẽ
│
├── 5. NHỮNG CẢNH BÁO ĐAU LÒNG
│   ├── Vùng cực băng giá
│   │   ├── Gấu tuyết vất vả kiếm mồi trên băng trôi
│   │   └── Hải mã rơi từ vách đá chết hàng loạt do băng tan
│   ├── Rừng và đất liền
│   │   ├── 70%+ rừng mưa nhiệt đới bị tàn phá
│   │   ├── Hổ, sư tử, báo đốm, linh trưởng giảm nhanh
│   │   ├── Voi Tanzania thiếu nước ngọt
│   │   └── Sông Mê Kông bị ngăn dòng → ảnh hưởng hàng chục triệu người
│   └── Đại dương
│       ├── 1/3 lượng cá biến mất
│       ├── Ô nhiễm nhựa + đánh bắt công nghiệp quá đà
│       ├── 100 triệu cá mập bị giết/năm
│       └── 90% loài săn mồi đại dương đã biến mất
│
├── 6. NHƯNG VẪN CHƯA QUÁ MUỘN
│   ├── Khu bảo tồn thiên nhiên → kết quả tuyệt vời
│   ├── Đại dương hồi phục nhanh ở nơi cấm săn bắt
│   ├── Ví dụ: Cá voi lưng gù
│   │   ├── Từ trăm ngàn → vài ngàn (do săn bắn)
│   │   ├── Lệnh cấm 1986 → số lượng dần phục hồi
│   │   └── Gần như quay lại số lượng ban đầu
│   └── Thông điệp: "Hệ sinh thái khỏe mạnh → hành tinh + con người khỏe mạnh"
│
├── 7. NGHỆ THUẬT
│   ├── Kết hợp thông tin khách quan + đánh giá chủ quan
│   ├── Phối hợp ngôn ngữ + phi ngôn ngữ (ảnh phim)
│   ├── Trích dẫn lời David Attenborough → tăng thuyết phục
│   ├── Nghệ thuật tương phản xuyên suốt
│   ├── Số liệu cụ thể, xác thực
│   └── Ngôn ngữ giàu hình ảnh, biểu cảm
│
└── 8. NỘI DUNG – Ý NGHĨA
    ├── Giới thiệu loạt phim Our Planet đầy đủ, hấp dẫn
    ├── Cảnh báo: hành tinh đang bị tàn phá nghiêm trọng
    ├── Hy vọng: vẫn chưa quá muộn nếu hành động kịp thời
    └── Con người là mắt xích trong hệ sinh thái → phải bảo vệ

Thầy Nguyễn Thái Nhật Luật

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Ngữ Văn THCS

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Ngữ Văn, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 8+ năm kinh nghiệm tại THCS Hồng Bàng