Hình Tròn: Tâm, Bán Kính, Đường Kính – Toán 3 Bài 17 | Lý Thuyết

Lớp 3 · Toán Bài 17

Hình Tròn. Tâm, Bán Kính, Đường Kính

Nhận biết tâm, bán kính, đường kính và vẽ hình tròn

1
Hình tròn và tâm

Hình tròn là hình được tạo bởi một đường cong khép kín, mọi điểm trên đường tròn đều cách đều một điểm gọi là tâm.

Hình tròn tâm O
Hình tròn với điểm O được đánh dấu ở chính giữa làm tâm
💡Tâm là điểm nằm ở chính giữa hình tròn. Tâm thường được đặt tên bằng chữ cái in hoa: $O$, $I$, …
Ta gọi là "hình tròn tâm $O$" hay "đường tròn tâm $O$".
2
Bán kính

Bán kính là đoạn thẳng nối tâm với một điểm bất kì trên đường tròn.

Bán kính OM và ON
Hình tròn tâm O với hai bán kính OM và ON nối tâm tới hai điểm M, N trên đường tròn
🎯Đặc điểm của bán kính:
• Một đầu là tâm, một đầu nằm trên đường tròn.
• Một hình tròn có vô số bán kính.
• Tất cả các bán kính của cùng một hình tròn đều bằng nhau.
Ví dụ: $OM = ON$ (cùng là bán kính).
3
Đường kính

Đường kính là đoạn thẳng nối hai điểm trên đường tròn và đi qua tâm.

Đường kính AB
Hình tròn tâm O với đường kính AB nối hai điểm A, B trên đường tròn và đi qua tâm O
📌Đặc điểm của đường kính:
• Đi qua tâm $O$, hai đầu nằm trên đường tròn.
• Tâm $O$ là trung điểm của đường kính $AB$: $OA = OB$.
• Một hình tròn có vô số đường kính, tất cả đều bằng nhau.
4
Mối quan hệ bán kính và đường kính

Đường kính và bán kính có mối quan hệ rất quan trọng:

Đường kính $=$ $2$ $\times$ Bán kính

hay viết tắt: $d = 2 \times r$
Bán kính $=$ Đường kính $:$ $2$

hay viết tắt: $r = d : 2$
Ví dụ
Hình tròn tâm O có đường kính AB bằng 10 xăng-ti-mét, hai bán kính OA và OB mỗi đoạn bằng 5 xăng-ti-mét
Bán kính $r = 5$ cm
Đường kính $d = 2 \times 5 = 10$ cm

Hoặc ngược lại: $d = 10$ cm → $r = 10 : 2 = 5$ cm
⚠️Nhớ: Đường kính luôn gấp đôi bán kính. Bán kính luôn bằng nửa đường kính.
5
Cách vẽ hình tròn bằng compa

Để vẽ hình tròn có tâm $O$ và bán kính cho trước, ta dùng compa:

1
Mở compa sao cho khoảng cách giữa hai đầu bằng bán kính cho trước (đo trên thước).
2
Đặt đầu nhọn compa vào điểm $O$ (tâm).
3
Quay đầu bút chì một vòng quanh tâm $O$ → được hình tròn tâm $O$.
Minh hoạ các bước vẽ
Minh hoạ ba bước vẽ hình tròn bằng compa: mở compa bằng bán kính, đặt đầu nhọn vào tâm O, quay một vòng
💡Lưu ý khi vẽ:
• Giữ đầu nhọn compa cố định, không trượt.
• Quay nhẹ nhàng, đều tay.
• Sau khi vẽ, có thể đánh dấu tâm $O$, vẽ bán kính và đường kính nếu cần.
1
Điểm: 0/16

Khám phá hình tròn nào!

16 câu: 11 trắc nghiệm · 3 tư duy · 2 tự luận

💡 Gợi ý
Thầy Phan Văn Công

Thầy Phan Văn Công

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Toán Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Giáo dục Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Kim Liên