Câu hỏi mở đầu trang 126

Đề bài: Từ kiến thức đã học, em đã biết khái niệm về trang web. Trong cuộc sống, học tập hằng ngày, em đã từng thấy nhiều trang web và sự phổ biến của chúng, chẳng hạn khi xem tin tức trên các báo điện tử, mạng xã hội,… Các trang web này có những đặc điểm chung gì? Cần chuẩn bị những gì khi muốn xây dựng một trang web?

Lời giải:

a) Đặc điểm chung của các trang web:

• Đều có cấu trúc 3 phần chính: đầu trang, thân trang, chân trang.
• Có địa chỉ URL để truy cập qua trình duyệt (Chrome, Firefox, Edge,…).
• Có logo, tên trang, thanh điều hướng để người dùng dễ tìm nội dung.
• Nội dung được trình bày dưới dạng văn bản, hình ảnh, âm thanh, video,…

b) Cần chuẩn bị khi xây dựng trang web:

• Ý tưởng, mục đích và đối tượng người dùng.
• Thiết kế bố cục, màu sắc, phông chữ.
• Tư liệu: logo, favicon, hình ảnh, bài viết,…
• Phần mềm hỗ trợ tạo trang web.

1. Những đặc điểm chung của trang web

Hoạt động 1 trang 126

Đề bài:

• Có thể chia một trang web thành các phần chính như thế nào?
• Mỗi phần có những đặc điểm nào chung (nhìn thấy ở nhiều trang web)?

Lời giải:

a) Một trang web đầy đủ được chia thành 3 phần chính:

• Phần đầu trang (header): chứa thông tin chung nhất về trang.
• Phần thân trang (body): chứa nội dung chính của trang.
• Phần chân trang (footer): chứa thông tin về chủ thể, bản quyền.

b) Đặc điểm chung của mỗi phần:

• Phần đầu trang: thường có logo, tên trang, thanh điều hướng (bảng chọn các chức năng, chức năng tìm kiếm), tiêu đề và thông tin tóm tắt/thông tin mới cập nhật.
• Phần thân trang: được bố cục thành các khối hình chữ nhật, mỗi khối trình bày một nội dung với tiêu đề riêng.
• Phần chân trang: chứa thông tin về thương hiệu, bản quyền, bảo mật, thông tin liên hệ và các liên kết tới mạng xã hội liên quan.

Câu hỏi củng cố trang 128

Đề bài:

1. Tên trang web và logo trang được đặt ở phần nào của trang web?

Lời giải:

Tên trang web và logo trang được đặt ở phần đầu trang (header). Đây là nơi hiển thị những thông tin nổi bật, giúp người dùng nhận diện trang web ngay khi truy cập.

2. Phần thân trang web thường có bố cục như thế nào?

Lời giải:

Phần thân trang web thường được bố cục thành các khối hình chữ nhật. Mỗi khối trình bày một nội dung với tiêu đề riêng, có thể chứa văn bản, hình ảnh, âm thanh, biểu mẫu nhập dữ liệu hoặc các ứng dụng nhúng (ví dụ: bản đồ, dự báo thời tiết,…).

3. Thông tin liên hệ của chủ thể của trang web được đặt ở phần nào của trang web?

Lời giải:

Thông tin liên hệ của chủ thể trang web được đặt ở phần chân trang (footer). Cùng với các thông tin về thương hiệu, bản quyền và các liên kết tới mạng xã hội liên quan.

2. Các bước chuẩn bị để xây dựng trang web

Hoạt động 2 trang 129

Đề bài: Hãy thảo luận và trả lời câu hỏi: Để xây dựng một trang web chúng ta nên bắt đầu từ đâu?

Lời giải:

Để xây dựng một trang web, chúng ta cần bắt đầu từ việc phân tích, xác lập định hướng về mục đích của trang web và đối tượng người dùng. Cụ thể trình tự 3 bước chuẩn bị:

Bước 1: Định hình ý tưởng.

• Xác định mục đích và đối tượng phục vụ của trang web.
• Thiết lập yêu cầu cần đạt được cả về nội dung và hình thức.

Bước 2: Xây dựng thiết kế.

• Xây dựng dàn ý tổng thể.
• Thiết kế kiến trúc nội dung, mĩ thuật, chọn bảng màu, phông chữ,…

Bước 3: Lựa chọn phần mềm, chuẩn bị tư liệu.

• Lựa chọn phần mềm để xây dựng trang web.
• Chuẩn bị logo, favicon, ảnh nền, tên trang và tư liệu cho phần thân, chân trang.

Câu hỏi củng cố trang 133

Đề bài:

1. Để định hình được ý tưởng xây dựng một trang web cần phải thực hiện những công việc gì?

Lời giải:

Để định hình ý tưởng xây dựng một trang web, cần trả lời các câu hỏi sau:

• Mục đích của trang web là gì? Lớp người dùng nào sẽ quan tâm đến trang web?
• Để đạt được mục đích và đáp ứng nhu cầu người dùng, trang web cần đạt những yêu cầu nào về nội dung, kiến trúc và mĩ thuật?
• Cần khảo sát, phân tích các đặc điểm, thị hiếu của người dùng để xác định rõ nội dung và hình thức phù hợp.

2. Công việc thiết kế trang web bao gồm những nội dung gì?

Lời giải:

Công việc thiết kế trang web bao gồm:

a) Xây dựng dàn ý và bố cục:

• Hình dung toàn bộ nội dung sẽ giới thiệu trong trang web.
• Sắp xếp nội dung sao cho ấn tượng, mạch lạc, dễ tiếp cận với người dùng.

b) Thiết kế mĩ thuật:

• Định dạng chữ: lựa chọn phông chữ, kiểu chữ (nghiêng, đậm), cỡ chữ nhất quán và hài hòa.
• Bảng màu: chọn các màu sắc hài hòa (thường 5 màu pha trộn giữa các gam ấm, lạnh và trung tính, chưa kể trắng và đen).

Luyện tập

Luyện tập 1 trang 133

Đề bài: Hãy phân tích phần đầu trang và chân trang của trang web 24 giờ ở Hình 23.8 và chỉ rõ các vị trí các phần tử mà em nhận dạng được: tên trang, logo, favicon, bảng chọn,… Tóm tắt những thông tin được trình bày ở phần chân trang.

Lời giải:

a) Phân tích phần đầu trang của trang web 24 giờ:

• Favicon: biểu tượng nhỏ (logo 24h thu nhỏ) hiển thị trên tab của trình duyệt.
• Địa chỉ web (URL): https://www.24h.com.vn.
• Logo: biểu tượng “24h” (chấm đỏ đặc trưng) ở góc trái đầu trang.
• Bảng chọn (thanh điều hướng): gồm các mục lớn như DANH MỤC, BÓNG ĐÁ, KINH DOANH, SỨC KHOẺ, HI-TECH, THẾ GIỚI, THỂ THAO, NGOẠI HẠNG ANH, GIẢI TRÍ, PHÁI ĐẸP, MAGAZINE, XEM LỊCH.
• Thanh liên kết phụ: Giới thiệu | Góp ý | Đầu trang | LIÊN HỆ QUẢNG CÁO.

b) Tóm tắt thông tin ở phần chân trang:

• Cơ quan chủ quản: Công ti Cổ phần Quảng cáo Trực tuyến 24H.
• Địa chỉ trụ sở tại Hà Nội và chi nhánh tại TP. Hồ Chí Minh, kèm số điện thoại, fax.
• Giấy phép hoạt động (số giấy phép, ngày cấp, cơ quan cấp).
• Người chịu trách nhiệm quản lí nội dung.
• Hotline liên hệ.
• Nhãn DMCA PROTECTED (bảo vệ bản quyền).

Luyện tập 2 trang 133

Đề bài: Hãy vào website Tổng cục Du lịch Việt Nam (https://vietnamtourism.gov.vn). Phân tích thiết kế nội dung, bố cục, phông chữ, màu sắc và phát biểu nhận xét của mình.

Lời giải:

Học sinh truy cập website và phân tích theo các tiêu chí sau. Gợi ý các mục cần phân tích:

a) Nội dung:

• Chủ đề chính (giới thiệu du lịch Việt Nam, điểm đến, tin tức du lịch,…).
• Ngôn ngữ (tiếng Việt/tiếng Anh).
• Có bản đồ, video giới thiệu, tin tức không?

b) Bố cục:

• Phần đầu trang: logo Tổng cục Du lịch, thanh điều hướng có những mục gì?
• Phần thân trang: được chia thành các khối như thế nào? Nội dung mỗi khối là gì?
• Phần chân trang: thông tin liên hệ, cơ quan chủ quản, liên kết mạng xã hội.

c) Phông chữ:

• Phông chữ chính là gì (Sans Serif hay Serif)?
• Có nhất quán trên toàn trang không?
• Kích thước chữ hợp lí chưa?

d) Màu sắc:

• Bảng màu chủ đạo có bao nhiêu màu chính?
• Có hài hòa, phù hợp với chủ đề du lịch không?
• Có gây phản cảm hay không?

e) Nhận xét cá nhân: trang web có dễ sử dụng, hấp dẫn không? Có gì cần cải thiện?

Vận dụng

Vận dụng 1 trang 133

Đề bài: Hãy truy cập website của ít nhất 3 trường đại học trong danh sách: University of Massachusetts, Stanford University, Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, Đại học Bách khoa Hà Nội, Trường Đại học Cần Thơ, Đại học Đà Nẵng. Phân tích nội dung, bố cục, phông chữ, màu sắc và rút ra nhận xét của mình.

Lời giải:

Học sinh tự truy cập ít nhất 3 website và phân tích. Gợi ý các tiêu chí phân tích và so sánh:

a) Nội dung:

• Thông tin về trường (giới thiệu, lịch sử,…).
• Thông tin tuyển sinh, chương trình đào tạo.
• Tin tức, sự kiện, nghiên cứu khoa học.
• Có phần hỗ trợ sinh viên không?

b) Bố cục:

• Cấu trúc 3 phần (đầu, thân, chân) có rõ ràng không?
• Bố cục thân trang chia thành mấy khối?
• Có thanh điều hướng dễ sử dụng không?

c) Phông chữ và màu sắc:

• Phông chữ có phù hợp với môi trường học thuật không?
• Bảng màu chủ đạo có thể hiện được bản sắc của trường không (thường dùng màu truyền thống của trường)?

d) So sánh và nhận xét:

• So sánh các website với nhau: điểm giống, điểm khác.
• Trang nào dễ tìm thông tin nhất?
• Trang nào có thiết kế ấn tượng nhất?

Vận dụng 2 trang 133

Đề bài: “Những bài ca đi cùng năm tháng” là một đề tài làm trang web giới thiệu về những bản nhạc, nhạc sĩ, ca sĩ được các thế hệ công chúng yêu thích trong những giai đoạn đấu tranh giành độc lập và xây dựng đất nước của dân tộc ta. Em hãy phân tích, xây dựng ý tưởng thực hiện đề tài này và phác thảo thiết kế trang web cho đề tài này.

Lời giải:

a) Định hình ý tưởng:

• Mục đích: giới thiệu, lưu giữ và tôn vinh những bản nhạc, nhạc sĩ, ca sĩ nổi tiếng qua các thời kì lịch sử.
• Đối tượng phục vụ: người yêu nhạc mọi lứa tuổi, đặc biệt là thế hệ trẻ muốn tìm hiểu về âm nhạc cách mạng, âm nhạc thời kì kháng chiến, đổi mới.
• Yêu cầu: nội dung phong phú, có hình ảnh, video, âm thanh; hình thức trang trọng, dễ theo dõi.

b) Phác thảo bố cục trang web:

• Phần đầu trang:
  • Logo và tên trang: “Những bài ca đi cùng năm tháng”.
  • Thanh điều hướng: Trang chủ | Giai đoạn kháng chiến | Giai đoạn xây dựng | Nhạc sĩ | Ca sĩ | Liên hệ.
  • Ảnh nền: hình ảnh biểu tượng (cờ Tổ quốc, khung cảnh lịch sử,…).
• Phần thân trang:
  • Khối 1: giới thiệu chung về chủ đề trang web.
  • Khối 2, 3: các bài hát nổi bật theo từng giai đoạn (mỗi bài có tiêu đề, ảnh, video/âm thanh, lời bài hát, thông tin nhạc sĩ).
  • Khối 4: tiểu sử các nhạc sĩ, ca sĩ tiêu biểu.
• Phần chân trang:
  • Thông tin liên hệ, bản quyền.
  • Liên kết mạng xã hội (YouTube, Facebook,…).

c) Thiết kế mĩ thuật:

• Bảng màu: màu chủ đạo đỏ, vàng (màu quốc kì) kết hợp với màu trung tính (trắng, xám nhạt) tạo cảm giác trang trọng.
• Phông chữ: tiêu đề dùng phông trang trọng (Serif); nội dung dùng phông dễ đọc (Sans Serif như Arial, Calibri).

Vận dụng 3 trang 133

Đề bài: Hãy tìm hiểu phần mềm hỗ trợ làm trang web của Google tại địa chỉ https://www.sites.google.com.

Lời giải:

Giới thiệu về Google Sites:

a) Truy cập và đăng nhập:

• Truy cập địa chỉ https://sites.google.com.
• Đăng nhập bằng tài khoản Google (Gmail) – hoàn toàn miễn phí.

b) Tính năng chính:

• Giao diện trực quan, thao tác kéo – thả dễ dàng.
• Có sẵn nhiều mẫu (template) để chọn.
• Không cần biết lập trình (HTML, CSS) vẫn tạo được trang web.
• Tích hợp sâu với hệ sinh thái Google: Docs, Sheets, Slides, Maps, Photos, YouTube,…
• Trang web được lưu trên Google Drive, có thể chia sẻ và xuất bản với địa chỉ URL hỗ trợ bởi Google.

c) Các bước tạo trang web đơn giản:

• Bước 1: Đăng nhập → chọn “Trang trống” hoặc chọn một mẫu có sẵn.
• Bước 2: Đặt tên trang và tiêu đề.
• Bước 3: Thêm nội dung: kéo thả các phần tử (văn bản, hình ảnh, video,…) vào trang.
• Bước 4: Tùy chỉnh giao diện, bảng màu, phông chữ.
• Bước 5: Nhấn Xuất bản (Publish) để chia sẻ trang web với người khác.

d) Ưu điểm nổi bật:

• Miễn phí, dễ sử dụng.
• Tự động lưu khi làm việc.
• Có thể cộng tác với nhiều người cùng lúc.
• Phù hợp cho học sinh, giáo viên, tổ chức nhỏ.

Thầy Phạm Thành Danh

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tin Học THPT

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tin học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 8+ năm kinh nghiệm tại Trường THPT Thuận Hóa