1. Chia sẻ tệp và thư mục trên mạng cục bộ

Hoạt động 1 trang 26

Đề bài: Để hai máy tính có thể chia sẻ tài nguyên qua mạng cục bộ cần những điều kiện nào sau đây?

• A. Kết nối hai máy tính với nhau qua mạng.
• B. Người chia sẻ và được chia sẻ phải “kết bạn” với nhau, tương tự như trên mạng xã hội.
• C. Người được chia sẻ phải đề xuất yêu cầu và trả phí truy cập tài nguyên.
• D. Người chia sẻ phải cấp quyền truy cập tài nguyên, chẳng hạn được xem, được sửa, được xoá,…

Lời giải:

Hai điều kiện cần là A và D:

• A. Đúng: phải có kết nối mạng thì các máy tính mới có thể “nhìn thấy” và trao đổi dữ liệu với nhau.
• B. Sai: chia sẻ tài nguyên trong mạng cục bộ là công việc kĩ thuật nội bộ của tổ chức, không có yêu cầu “kết bạn” như mạng xã hội.
• C. Sai: chia sẻ tài nguyên phục vụ công việc nội bộ, không có yêu cầu “trả phí”.
• D. Đúng: người chủ tài nguyên phải cấp phép truy cập thông qua các biện pháp kĩ thuật của hệ điều hành (ví dụ: quyền read, read/write,…).

2. Chia sẻ máy in

Hoạt động 2 trang 30

Đề bài: Trong phòng làm việc của một cơ quan, các máy tính đều được kết nối trong một LAN. Chỉ có một máy in nối với một máy tính nhưng mọi máy tính đều có thể in được bằng máy in này. Như vậy máy in có thể chia sẻ được. Hãy thảo luận xem việc chia sẻ máy in có lợi gì.

Lời giải:

Lợi ích của việc chia sẻ máy in trong mạng cục bộ:

• Tiết kiệm chi phí: không cần trang bị máy in cho từng máy tính, chỉ cần một máy in chung cho cả LAN.
• Tiết kiệm không gian trong phòng làm việc.
• Thuận tiện cho người dùng: không phải sao chép dữ liệu sang máy có gắn máy in mới in được, mà có thể gửi lệnh in trực tiếp qua mạng.
• Dễ quản lí, bảo trì: chỉ cần bảo dưỡng, cấp mực và giấy cho một máy in duy nhất.
• Sử dụng hiệu quả: máy in được dùng chung nên khai thác được tối đa công suất.

Luyện tập

Luyện tập trang 33

Đề bài:

1. Lập các nhóm, mỗi nhóm hai máy tính (gọi là máy A và máy B) thực hành chia sẻ thư mục. Trên mỗi máy tính, hãy tạo một thư mục, có ít nhất một thư mục con và một số tệp văn bản.

• a) Máy A chia sẻ tệp và thư mục với quyền read. Máy B kiểm tra lại việc sử dụng các tệp chia sẻ để thấy có thể đọc nhưng không thể sửa.
• b) Máy A thiết lập lại chế độ chia sẻ với quyền read/write. Máy B kiểm tra lại việc sử dụng các tệp chia sẻ để thấy có thể đọc và sửa được.
• c) Máy A huỷ bỏ chia sẻ. Máy B kiểm tra để thấy rằng không còn được chia sẻ.
• d) Đảo vai trò, máy B thực hiện các chế độ chia sẻ và máy A kiểm tra.

Lời giải (hướng dẫn thực hành):

Trên máy A – thiết lập chia sẻ với quyền read:

• Bước 1: Nháy nút phải chuột lên thư mục cần chia sẻ → chọn Properties.
• Bước 2: Chọn thẻ Sharing → nháy Share… để mở cửa sổ chọn người dùng.
• Bước 3: Chọn Everyone → nháy Add để thêm vào danh sách được chia sẻ.
• Bước 4: Ở cột Permission Level, giữ mặc định là Read.
• Bước 5: Nháy Share để hoàn tất.

Trên máy B – kiểm tra: mở File Explorer → chọn Network → nháy đúp vào tên máy A → mở thư mục chia sẻ. Thử mở tệp để đọc (thành công) và thử chỉnh sửa/lưu lại (không được).

Chuyển sang quyền read/write: trên máy A, thực hiện lại các bước trên; đến Bước 4, nháy vào tam giác nhỏ cạnh Read → chọn Read/Write → nháy Share. Máy B kiểm tra lại: lần này có thể sửa và lưu tệp.

Huỷ bỏ chia sẻ: trên máy A, mở Properties thư mục → thẻ Sharing → nháy Advanced Sharing… → bỏ dấu tích ở ô Share this folder → OK. Máy B kiểm tra lại: không còn thấy thư mục trong danh sách chia sẻ.

Đảo vai trò: máy B chia sẻ, máy A kiểm tra, thực hiện tương tự.

2. Thực hành chia sẻ máy in theo từng cặp hai nhóm học sinh. Nhóm 1 chia sẻ máy in để nhóm 2 sử dụng, sau đó đổi lại vai trò.

Lời giải (hướng dẫn thực hành):

Nhóm 1 – thiết lập chia sẻ máy in (máy cung cấp dịch vụ in):

• Bước 1: Vào Control Panel → Hardware and Sound → Devices and Printers (hoặc Printers & scanners).
• Bước 2: Chọn máy in cần chia sẻ (ví dụ Canon LBP2900) → nháy Set as default.
• Bước 3: Chọn Printer properties → thẻ Sharing → tích ô Share this printer → đặt lại tên gợi nhớ (ví dụ “Máy in mạng Canon LBP2900”).
• Bước 4: Nháy OK và Apply để hoàn tất.

Nhóm 2 – kết nối tới máy in mạng:

• Bước 1: Vào Printers & scanners → Add device → chọn The printer that I want isn’t listed.
• Bước 2: Nháy Browse… → chọn tên máy tính đã chia sẻ máy in (ví dụ MAY_1) → chọn máy in → nháy Select.
• Bước 3: Nháy Next để hoàn tất kết nối.
• Bước 4: Mở ứng dụng soạn thảo văn bản → chọn Print → chọn máy in mạng vừa thêm để in thử.

Đổi vai trò: nhóm 2 chia sẻ máy in, nhóm 1 kết nối và sử dụng, thao tác tương tự.

Vận dụng

Vận dụng trang 33

Đề bài: Về phương diện lưu trữ, có thể xem toàn bộ đĩa là thư mục lớn nhất chứa các thư mục khác. Có thể chia sẻ toàn bộ đĩa giống như chia sẻ thư mục. Để chia sẻ đĩa cần nháy nút phải chuột vào biểu tượng đĩa, chọn Properties rồi thực hiện chia sẻ. Hãy tìm hiểu và thực hiện việc chia sẻ toàn bộ một đĩa.

Lời giải:

Các bước chia sẻ toàn bộ một đĩa (ví dụ ổ D:):

• Bước 1: Mở File Explorer → This PC → nháy nút phải chuột lên biểu tượng ổ đĩa cần chia sẻ (ví dụ ổ D:) → chọn Properties.
• Bước 2: Trong cửa sổ Properties, chọn thẻ Sharing → nháy Advanced Sharing…
• Bước 3: Tích vào ô Share this folder → đặt tên chia sẻ trong ô Share name (ví dụ “DATA_D”).
• Bước 4: Nháy Permissions để thiết lập quyền truy cập:
  • Chọn Everyone (hoặc nhóm người dùng cụ thể).
  • Chọn quyền phù hợp: Read (chỉ đọc) hoặc Read/Change/Full Control (đọc/sửa/toàn quyền).
• Bước 5: Nháy OK để lưu thiết lập.
• Bước 6: Từ máy khác trong mạng, mở File Explorer → Network → chọn tên máy đã chia sẻ để truy cập vào ổ đĩa.

Lưu ý: chia sẻ toàn bộ đĩa cần cẩn trọng về bảo mật, vì mọi dữ liệu trên đĩa đều có thể bị nhìn thấy. Nên giới hạn quyền ở mức Read và chỉ chia sẻ cho những người dùng đáng tin cậy.

Thầy Phạm Thành Danh

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tin Học THPT

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tin học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 8+ năm kinh nghiệm tại Trường THPT Thuận Hóa