Hệ hô hấp đảm bảo 2 chức năng chính: thông khí ở phổi (đưa không khí ra/vào phổi) và trao đổi khí (giữa môi trường – máu – tế bào).

• Đường dẫn khí: dẫn khí ra/vào phổi; ngăn bụi, làm ẩm, làm ấm không khí; bảo vệ phổi.
• Phổi: thực hiện trao đổi khí giữa môi trường ngoài và máu trong mao mạch phổi.

▸ a) Thông khí ở phổi

Sự thông khí ở phổi diễn ra nhờ hoạt động của cơ liên sườn ngoài và cơ hoành làm thay đổi thể tích lồng ngực:

▸ b) Trao đổi khí ở phổi và tế bào

Hít thở sâu giúp tăng hiệu quả hô hấp vì:

• Hít vào gắng sức → tăng lượng khí bổ sung cho trao đổi khí ở phế nang.
• Thở ra gắng sức → loại thải khí dự trữ còn tồn đọng trong phổi.
• Luyện thở thường xuyên giúp tăng dung tích sống của phổi.

Các cơ quan hô hấp tiếp xúc trực tiếp với môi trường nên dễ bị nhiễm bệnh do vi khuẩn, virus, khói bụi, hoá chất…

▸ Biện pháp phòng bệnh chung

• Vệ sinh răng miệng sạch sẽ, súc họng bằng nước muối.
• Đeo khẩu trang khi ở môi trường khói bụi, hoá chất.
• Tiêm vaccine phòng bệnh (cúm, lao…).
• Không hút thuốc lá, tránh xa khói thuốc.
• Trồng nhiều cây xanh, giữ vệ sinh môi trường.
• Luyện tập thể dục thể thao thường xuyên.

Khói thuốc lá chứa nhiều chất độc hại, gây tổn thương trực tiếp đến hệ hô hấp và toàn cơ thể.

Lưu ý: khí $N_2$ (nitrogen) không độc hại đối với con người và chiếm tới ~78% không khí.

Bước 1: Nhanh chóng đưa nạn nhân ra khỏi mặt nước, đặt nạn nhân nằm nơi khô ráo, thoáng khí.

Bước 2: Tiến hành hô hấp nhân tạo bằng một trong hai phương pháp sau:

Để xem lý thuyết đầy đủ kèm hình ảnh minh hoạ, bảng tổng hợp, sơ đồ tư duy chi tiết và phương pháp giải các dạng bài tập, hãy đọc bài viết bên dưới:

Sau khi đã nắm vững lý thuyết, các em hãy chuyển sang tab Bài Tập để luyện 22 câu bám sát chương trình SGK!