Thí nghiệm 2:

• Lấy hai đũa nhựa cùng cọ xát vào vải len rồi đưa lại gần nhau → chúng đẩy nhau.
• Đưa đũa nhựa (đã cọ vào vải len) lại gần đũa thuỷ tinh (đã cọ vào vải lụa) → chúng hút nhau.

→ Điện tích trên đũa nhựa và đũa thuỷ tinh là hai loại khác nhau.

▸ Quy ước về hai loại điện tích:

▸ Ôn lại cấu tạo nguyên tử:

Mỗi nguyên tử gồm:

• Hạt nhân ở giữa: chứa proton (mang điện dương +) và neutron (không mang điện).
• Lớp vỏ: gồm các electron (mang điện âm −) chuyển động xung quanh hạt nhân.

▸ Hai quy tắc dịch chuyển electron:

▸ Áp dụng giải thích thí nghiệm:

① Đũa thuỷ tinh cọ vào vải lụa: electron dịch chuyển từ đũa thuỷ tinh sang vải lụa.

② Đũa nhựa cọ vào vải len: electron dịch chuyển từ vải len sang đũa nhựa.

Hiện tượng nhiễm điện do cọ xát rất phổ biến trong đời sống hằng ngày:

Sấm sét là một trong những hiện tượng nhiễm điện tự nhiên kỳ vĩ nhất:

• Sự cọ xát mạnh giữa những giọt nước trong luồng không khí bốc lên cao là một trong những nguyên nhân tạo thành các đám mây dông bị nhiễm điện.
• Khi hai đám mây tích điện trái dấu lại gần nhau → xảy ra sự phóng tia lửa điện giữa chúng.
• Tia lửa điện phát ra ánh sáng chói loà → đó là sét (chớp).
• Không khí xung quanh tia sét bị dãn nở đột ngột do nhiệt độ rất cao → phát ra tiếng nổ → đó là sấm.

▸ Cấu tạo:

• Một thanh kim loại A, đầu trên gắn quả cầu kim loại B.
• Đầu dưới thanh A gắn hai lá kim loại mỏng.
• Tất cả đặt trong một hộp kín có mặt kính để tránh gió làm hai lá rung.

▸ Nguyên tắc hoạt động:

• Khi đưa vật nhiễm điện chạm vào quả cầu B → điện tích truyền qua thanh A xuống hai lá kim loại.
• Hai lá kim loại nhiễm điện cùng dấu nên đẩy nhau → xoè ra.
• Góc xoè càng lớn → vật nhiễm điện càng mạnh.
• Nếu hai lá không xoè → vật không nhiễm điện.

Bài lý thuyết chi tiết bao gồm: phân tích sâu các thí nghiệm, mở rộng về sự dịch chuyển electron, các dạng bài tập có lời giải đầy đủ, sơ đồ tư duy và nhiều ví dụ thực tế khác.