Giây, Thế Kỉ
Đơn vị đo thời gian: giây, phút, giờ, ngày, tuần, năm, thế kỉ
Giây là đơn vị đo thời gian rất ngắn. Kim giây trên đồng hồ đi được một vạch là một giây.
$1$ giờ $= 60$ phút $= 3\,600$ giây
Ví dụ: $3$ phút $= 3 \times 60 = 180$ giây.
Giây → Phút: chia $60$.
Ví dụ: $120$ giây $= 120 : 60 = 2$ phút.
Bước 1: $2$ phút $= 2 \times 60 = 120$ giây
Bước 2: $120 + 15 = \mathbf{135}$ giây
• Chớp mắt $\approx 1$ giây
• Đếm từ $1$ đến $10$ $\approx 10$ giây
• Chạy $100$ m $\approx 15-20$ giây
Các đơn vị thời gian đã học và mối quan hệ:
$1$ phút $= 60$ giây
$1$ ngày $= 24$ giờ
$1$ tuần $= 7$ ngày
$4$ giờ $= 4 \times 60 = 240$ phút
$240 + 10 = \mathbf{250}$ phút
$5$ ngày $= ?$ giờ
$5 \times 24 = \mathbf{120}$ giờ
$28$ ngày $= ?$ tuần
$28 : 7 = \mathbf{4}$ tuần
Thế kỉ là đơn vị đo khoảng thời gian rất dài. $1$ thế kỉ $= 100$ năm.
Thế kỉ thường viết bằng số La Mã: I, II, III, IV, V, …, X, …, XX, XXI.
$4$ thế kỉ $= 400$ năm
$400$ năm $= 4$ thế kỉ
Mỗi thế kỉ kéo dài đúng $100$ năm. Thế kỉ thứ nhất bắt đầu từ năm $1$, nên mỗi thế kỉ đều bắt đầu từ năm có tận cùng là $01$ và kết thúc ở năm tròn trăm:
| Thế kỉ | Từ năm | Đến năm |
|---|---|---|
| I | $1$ | $100$ |
| II | $101$ | $200$ |
| … | … | … |
| X | $901$ | $1000$ |
| XIX | $1801$ | $1900$ |
| XX | $1901$ | $2000$ |
| XXI | $2001$ | $2100$ |
🔵 Hai trường hợp khi xác định thế kỉ:
Năm $1900$ → lấy $19$ → thế kỉ XIX
Năm $2000$ → lấy $20$ → thế kỉ XX
Năm $1867$ → $18 + 1 = 19$ → thế kỉ XIX
Năm $2024$ → $20 + 1 = 21$ → thế kỉ XXI
$10 + 1 = 11$ → thế kỉ XI
Nguyễn Trãi sinh năm $1380$:
$13 + 1 = 14$ → thế kỉ XIV
Đinh Bộ Lĩnh sinh năm $924$ (năm có ba chữ số):
$9 + 1 = 10$ → thế kỉ X
Ví dụ năm $1867$ ra thế kỉ XIX, mà thế kỉ XIX kéo dài từ $1801$ đến $1900$ — đúng là có chứa năm $1867$ ✓
Mỗi đơn vị phù hợp với một loại sự kiện:
| Đơn vị | Dùng cho | Ví dụ |
|---|---|---|
| Giây | Sự kiện rất nhanh | Chớp mắt, chạy $100$ m |
| Phút | Sự kiện ngắn | Đánh răng, nấu mì |
| Giờ | Hoạt động trong ngày | Bay Hà Nội – Đà Nẵng |
| Ngày/Tuần | Khoảng thời gian vừa | Kì nghỉ, dự án |
| Năm | Tuổi, thời gian dài | Tuổi cây cổ thụ |
| Thế kỉ | Lịch sử | Triều đại, phát minh |
Sẵn sàng luyện tập chưa?
20 câu: 12 trắc nghiệm · 4 tư duy · 4 tự luận
Tuyệt vời!
Thầy Phan Văn Công
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Toán Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Giáo dục Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Kim Liên