I. Khái niệm về chăn nuôi công nghệ cao

Chăn nuôi công nghệ cao là hình thức chăn nuôi tích hợp nhiều công nghệ hiện đại, tiên tiến vào quy trình sản xuất. Mục tiêu chính của mô hình này gồm:

• Nâng cao hiệu quả sản xuất chăn nuôi (năng suất, chất lượng sản phẩm).
• Giải phóng sức lao động cho người chăn nuôi, giảm nhu cầu nhân công.
• Giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.

Hiện nay, một số công nghệ cao phổ biến đang được áp dụng rộng rãi trong chăn nuôi bao gồm: công nghệ tự động hoá (cho ăn, tắm mát, vệ sinh chuồng trại, phát hiện bệnh sớm, thu gom sản phẩm…); công nghệ IoT (Internet vạn vật); chip sinh học;…

II. Một số mô hình chăn nuôi công nghệ cao

1. Mô hình chăn nuôi gà đẻ thu trứng tự động

Đây là mô hình ứng dụng hệ thống băng chuyền và robot để tự động hoá toàn bộ quá trình thu gom, phân loại và đóng gói trứng. Quy trình hoạt động diễn ra như sau:

Bước 1: Sau khi gà đẻ, trứng lăn xuống băng chuyền tự động và được vận chuyển về khu vực tập kết.

Bước 2: Tại khu tập kết, robot tiến hành tách loại những quả trứng không đạt yêu cầu (trứng dập, vỡ, bẩn, hình dạng bất thường). Những quả đạt tiêu chuẩn sẽ được diệt khuẩn.

Bước 3: Máy phân loại trứng theo kích thước (to, vừa, nhỏ), sau đó đóng hộp và in thông tin (ngày gà đẻ, hạn sử dụng…) lên vỏ trứng.

Bước 4: Trứng thành phẩm được vận chuyển về kho bảo quản và đưa đi tiêu thụ.

Khám phá: Ngoài chức năng thu gom và đóng gói, hệ thống này còn có khả năng lưu trữ và cung cấp thông tin về số lượng, chất lượng trứng của từng cá thể gà, từng ô chuồng, từng dãy và từng nhà gà. Nhờ đó, người chăn nuôi có thể kịp thời phát hiện sự cố và điều chỉnh phù hợp.

Ý nghĩa của mô hình: Tự động hoá giúp giảm đáng kể nhân công lao động, tăng tốc độ thu gom, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm (trứng được diệt khuẩn trước khi đóng gói), đồng thời cho phép truy xuất nguồn gốc sản phẩm chính xác đến từng cá thể.

2. Mô hình sử dụng robot trong chăn nuôi bò

Trong chăn nuôi bò, robot được ứng dụng để thực hiện nhiều công việc tự động. Tiêu biểu là robot vun đẩy thức ăn tự động, hoạt động theo quy trình sau:

Bước 1: Người chăn nuôi bật máy và thiết lập các chế độ hoạt động tự động.

Bước 2: Robot di chuyển dọc theo đường cho ăn, đi theo tuyến đường đã được lập trình sẵn.

Bước 3: Cơ cấu xoáy vòng của robot đẩy thức ăn về phía đàn bò, đảm bảo lượng thức ăn phù hợp với khẩu phần ăn.

Bước 4: Robot phát ra tín hiệu chuông hoặc bản nhạc để kích thích đàn bò tiến về phía nguồn thức ăn.

Bên cạnh robot vun đẩy thức ăn, chuồng bò còn được trang bị hệ thống máy massage tự động, giúp bò thư giãn và cải thiện sức khoẻ.

Khám phá: Việc sử dụng robot trong chăn nuôi bò mang lại nhiều lợi ích: giảm nhu cầu nhân công, đảm bảo thức ăn luôn được cung cấp đều đặn và đúng lượng, giúp bò ăn tốt hơn từ đó tăng năng suất sữa và thịt, đồng thời cải thiện phúc lợi cho vật nuôi.

3. Mô hình chăn nuôi lợn gắn chip

Công nghệ gắn chip điện tử cho phép lợn nái mang thai được nuôi theo nhóm, tự do đi lại, ăn uống và sinh hoạt thoải mái – đảm bảo yêu cầu về đối xử nhân đạo với vật nuôi.

Mỗi lợn nái được gắn một chip điện tử ở tai. Chip này có khả năng ghi nhận các thông tin cơ bản như: khối lượng, nhiệt độ cơ thể, thời gian mang thai, tình trạng sức khoẻ… Toàn bộ dữ liệu được truyền về thiết bị trung tâm.

Tại đây, công nghệ dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI), kết hợp với công nghệ IoT, sẽ phân tích thông tin để đưa ra các quyết định phù hợp về lượng thức ăn cho từng con hằng ngày. Hệ thống còn có khả năng tự động cảnh báo cho bác sĩ thú y và người chăn nuôi khi phát hiện bất thường về sức khoẻ của từng cá thể.

Khám phá: Ý nghĩa của việc sử dụng chip điện tử trong chăn nuôi lợn: quản lí chính xác từng cá thể, tối ưu hoá khẩu phần ăn, phát hiện sớm dấu hiệu bệnh, giảm nhân công quản lí, nâng cao phúc lợi động vật và cho phép truy xuất nguồn gốc chi tiết.

ThS. Hồ Thị Thư

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Công Nghệ THPT

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Công nghệ, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ STEM, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường THPT Hoàng Hoa Thám