Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
A. Lý thuyết trọng tâm
Sản phẩm cơ khí động lực có mặt rộng rãi trong đời sống lẫn sản xuất. Lĩnh vực này cần đến nguồn nhân lực lớn thuộc nhiều ngành nghề khác nhau để đảm nhận các nhóm công việc như: thiết kế phát triển, sản xuất lắp ráp, bảo dưỡng sửa chữa, vận hành điều khiển các loại máy cơ khí động lực…
I. Nghiên cứu thiết kế, phát triển sản phẩm cơ khí động lực
1. Nội dung công việc
Nghiên cứu thiết kế, phát triển sản phẩm cơ khí động lực là nhóm công việc ứng dụng các kiến thức toán học, khoa học và kĩ thuật vào việc thiết kế nguyên lí, tính toán các thông số của các bộ phận hoặc toàn bộ máy cơ khí động lực nhằm đáp ứng yêu cầu kinh tế – kĩ thuật đặt ra. Chẳng hạn như thiết kế động cơ đốt trong, thiết kế thân vỏ tàu thuỷ, thiết kế hình dáng khí động học của máy bay, thiết kế hệ thống truyền lực cho ô tô hay toàn bộ ô tô…
2. Nơi làm việc và yêu cầu
Nhóm công việc này phổ biến tại các trung tâm nghiên cứu phát triển của các doanh nghiệp lớn chuyên sản xuất sản phẩm cơ khí động lực. Công việc đòi hỏi người thực hiện phải có trình độ cao, óc sáng tạo, sự cẩn thận và tỉ mỉ.
3. Ngành đào tạo
Để đảm nhận nhóm công việc này, cần theo học các chương trình đào tạo như: kĩ thuật cơ khí động lực, kĩ thuật ô tô, kĩ thuật tàu thuỷ, kĩ thuật hàng không hoặc các ngành liên quan như kĩ thuật cơ khí, kĩ thuật điều khiển và tự động hoá…
4. Nghề nghiệp chủ yếu
Nhóm công việc này chủ yếu được thực hiện bởi các kĩ sư như: kĩ sư kĩ thuật cơ khí động lực, kĩ sư kĩ thuật ô tô, kĩ sư kĩ thuật hàng không, kĩ sư kĩ thuật tàu thuỷ…
II. Sản xuất, lắp ráp sản phẩm cơ khí động lực
1. Nội dung công việc
Sản xuất, lắp ráp sản phẩm cơ khí động lực bao gồm việc chế tạo các chi tiết hoặc cụm chi tiết, sau đó lắp ráp các chi tiết (cụm chi tiết) thành sản phẩm hoàn chỉnh, đồng thời kiểm tra đánh giá chất lượng sản phẩm trước khi xuất xưởng.
2. Nơi làm việc và yêu cầu
Nhóm công việc này phổ biến tại các nhà máy sản xuất, lắp ráp sản phẩm cơ khí động lực. Công việc đòi hỏi người thực hiện phải có sức khoẻ tốt, trình độ phù hợp, kĩ năng nghề nghiệp thành thạo và tuân thủ quy trình cùng nội quy lao động.
3. Ngành đào tạo
Các ngành đào tạo phù hợp cho nhóm công việc này gồm: công nghệ kĩ thuật cơ khí, công nghệ kĩ thuật thuỷ lực, công nghệ hàn, công nghệ sơn…
4. Nghề nghiệp chủ yếu
Nhóm công việc này chủ yếu được thực hiện bởi các kĩ thuật viên và thợ chuyên nghiệp như: kĩ thuật viên kĩ thuật cơ khí, kĩ thuật viên kĩ thuật hàng không, kĩ thuật viên máy tự động, kĩ thuật viên kĩ thuật ô tô, thợ hàn, thợ lắp ráp máy cơ khí, thợ phun sơn xe cơ giới…
III. Bảo dưỡng, sửa chữa máy cơ khí động lực
1. Nội dung công việc
Nhóm công việc bảo dưỡng, sửa chữa máy cơ khí động lực bao gồm nhiều hoạt động cụ thể: kiểm tra, chẩn đoán trạng thái kĩ thuật của phương tiện để đưa ra yêu cầu bảo dưỡng hoặc sửa chữa; khắc phục các sự cố hiện hữu hoặc tiềm ẩn nhằm đảm bảo máy vận hành tốt; tháo lắp, kiểm tra đánh giá, bảo dưỡng, sửa chữa hoặc thay thế các chi tiết (hoặc cụm chi tiết); và kiểm tra trước khi xuất xưởng.
2. Nơi làm việc và yêu cầu
Nhóm công việc này phổ biến ở các cơ sở dịch vụ kĩ thuật và các phân xưởng sửa chữa máy cơ khí động lực thuộc các doanh nghiệp lớn. Công việc đòi hỏi người thực hiện có sức khoẻ tốt, trình độ đào tạo phù hợp, kĩ năng nghề nghiệp thành thạo, kĩ năng giao tiếp tốt, đồng thời tuân thủ quy trình và nội quy lao động cao.
3. Ngành đào tạo
Các ngành đào tạo phù hợp gồm: kĩ thuật cơ khí động lực, kĩ thuật ô tô hoặc công nghệ kĩ thuật ô tô, công nghệ sơn ô tô, kĩ thuật tàu thuỷ, kĩ thuật bảo dưỡng cơ khí máy bay, công nghệ kĩ thuật điện máy bay, công nghệ kĩ thuật thuỷ lực, công nghệ máy nông – lâm nghiệp, sửa chữa máy thi công xây dựng…
4. Nghề nghiệp chủ yếu
Nhóm công việc này chủ yếu do các thợ và kĩ thuật viên đảm nhận: thợ cơ khí và sửa chữa xe cơ giới, thợ cơ khí và sửa chữa máy bay, thợ cơ khí và sửa chữa máy móc nông nghiệp và công nghiệp, kĩ thuật viên kĩ thuật ô tô, kĩ thuật viên máy tàu thuỷ… Ngoài ra, người tốt nghiệp trình độ sơ cấp một số ngành phù hợp cũng có thể thực hiện một số công việc thuộc nhóm này.
B. Sơ đồ tư duy tổng hợp Bài 16
┌─ Công việc: Ứng dụng toán, KH,
│ kĩ thuật → thiết kế nguyên lí,
│ tính toán thông số sản phẩm
┌─ I. NGHIÊN ├─ Nơi LV: Trung tâm R&D của
│ CỨU THIẾT │ doanh nghiệp lớn
│ KẾ & PHÁT ├─ Yêu cầu: Trình độ cao, sáng tạo,
│ TRIỂN SP │ cẩn thận, tỉ mỉ
│ ├─ Đào tạo: KT cơ khí động lực,
│ │ KT ô tô, tàu thuỷ, hàng không
│ └─ Nghề: KS cơ khí động lực, KS ô tô,
│ KS hàng không, KS tàu thuỷ
│
NGÀNH NGHỀ │ ┌─ Công việc: Chế tạo chi tiết,
TRONG LĨNH │ │ lắp ráp thành SP, kiểm tra
VỰC CƠ KHÍ ├─ II. SẢN │ chất lượng trước xuất xưởng
ĐỘNG LỰC │ XUẤT & ├─ Nơi LV: Nhà máy SX, lắp ráp
│ LẮP RÁP ├─ Yêu cầu: Sức khoẻ, kĩ năng
│ SP │ nghề, tuân thủ quy trình LĐ
│ ├─ Đào tạo: CN KT cơ khí, CN KT
│ │ thuỷ lực, CN hàn, CN sơn
│ └─ Nghề: KTV cơ khí, KTV hàng không,
│ KTV ô tô, thợ hàn, thợ lắp ráp,
│ thợ phun sơn xe cơ giới
│
│ ┌─ Công việc: Kiểm tra, chẩn đoán,
│ │ bảo dưỡng, sửa chữa, thay thế
└─ III. BẢO │ chi tiết, kiểm tra xuất xưởng
DƯỠNG & ├─ Nơi LV: Cơ sở dịch vụ KT,
SỬA CHỮA │ phân xưởng sửa chữa DN lớn
├─ Yêu cầu: Sức khoẻ, KN nghề,
│ giao tiếp tốt, tuân thủ nội quy
├─ Đào tạo: KT ô tô, CN sơn ô tô,
│ KT tàu thuỷ, bảo dưỡng CK máy
│ bay, CN thuỷ lực, máy nông-lâm...
└─ Nghề: Thợ CK & SC xe cơ giới,
thợ SC máy bay, KTV ô tô,
KTV máy tàu thuỷ...
ThS. Hồ Thị Thư
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Công Nghệ THPT
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Công nghệ, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ STEM, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường THPT Hoàng Hoa Thám