Bài 13: Làm tròn số thập phân – Lý thuyết & Bài tập Toán 5

Lớp 5 · Toán Bài 13

Làm Tròn Số Thập Phân

Chủ đề 2: Làm tròn đến số tự nhiên, hàng phần mười, hàng phần trăm

1
Quy tắc chung khi làm tròn

Khi làm tròn một số thập phân, ta luôn thực hiện 2 bước:

1
Nhìn chữ số ở hàng liền sau hàng cần làm tròn đến.
(Hàng liền sau = hàng ngay bên phải hàng cần giữ lại)
2
So sánh chữ số đó với 5:
• Nếu < 5 (tức 0, 1, 2, 3, 4) → làm tròn xuống: giữ nguyên chữ số hàng cần làm tròn, bỏ tất cả chữ số phía sau.
• Nếu ≥ 5 (tức 5, 6, 7, 8, 9) → làm tròn lên: tăng chữ số hàng cần làm tròn thêm 1, bỏ tất cả chữ số phía sau.
💡Ghi nhớ đơn giản:
Nhỏ hơn 5 → xuống (giữ nguyên)
Lớn hơn hoặc bằng 5 → lên (tăng 1)
2
Làm tròn đến số tự nhiên gần nhất

Khi làm tròn đến số tự nhiên gần nhất, ta nhìn chữ số ở hàng phần mười (chữ số đầu tiên sau dấu phẩy).

Ví dụ chi tiết
Làm tròn 24,3 đến số tự nhiên gần nhất:

Bước 1: Hàng cần giữ = hàng đơn vị (4). Nhìn hàng liền sau = hàng phần mười = 3
Bước 2: 3 < 5 → làm tròn xuống: giữ 4, bỏ phần thập phân
Kết quả: 24,3 ≈ 24

Làm tròn 24,75 đến số tự nhiên gần nhất:

Bước 1: Nhìn hàng phần mười = 7
Bước 2: 7 ≥ 5 → làm tròn lên: tăng 4 lên 5, bỏ phần thập phân
Kết quả: 24,75 ≈ 25

Làm tròn 24,5 đến số tự nhiên gần nhất:

Bước 1: Nhìn hàng phần mười = 5
Bước 2: 5 = 5 (≥ 5) → làm tròn lên: tăng 4 lên 5
Kết quả: 24,5 ≈ 25
📌Chú ý đặc biệt: Khi chữ số hàng đơn vị = 9 mà phải tăng 1:
$9{,}7 ≈ 10$ (vì 9 + 1 = 10, phải nhớ sang hàng chục)
$99{,}6 ≈ 100$
3
Làm tròn đến hàng phần mười

Khi làm tròn đến hàng phần mười, ta nhìn chữ số ở hàng phần trăm (chữ số thứ 2 sau dấu phẩy).

Ví dụ chi tiết
Làm tròn 7,843 đến hàng phần mười:

Bước 1: Giữ đến phần mười (8). Nhìn hàng phần trăm = 4
Bước 2: 4 < 5 → giữ nguyên 8, bỏ phần trăm và nghìn
Kết quả: 7,843 ≈ 7,8

Làm tròn 7,856 đến hàng phần mười:

Bước 1: Nhìn hàng phần trăm = 5
Bước 2: 5 ≥ 5 → tăng 8 lên 9, bỏ phần sau
Kết quả: 7,856 ≈ 7,9
4
Làm tròn đến hàng phần trăm

Khi làm tròn đến hàng phần trăm, ta nhìn chữ số ở hàng phần nghìn (chữ số thứ 3 sau dấu phẩy).

Ví dụ chi tiết
Làm tròn 5,3647 đến hàng phần trăm:

Bước 1: Giữ đến phần trăm (36). Nhìn hàng phần nghìn = 4
Bước 2: 4 < 5 → giữ nguyên 36
Kết quả: 5,3647 ≈ 5,36

Làm tròn 5,3687 đến hàng phần trăm:

Bước 1: Nhìn hàng phần nghìn = 8
Bước 2: 8 ≥ 5 → tăng 36 lên 37
Kết quả: 5,3687 ≈ 5,37
🎯Tóm tắt nhanh — nhìn hàng nào?
• Làm tròn đến số tự nhiên → nhìn hàng phần mười
• Làm tròn đến hàng phần mười → nhìn hàng phần trăm
• Làm tròn đến hàng phần trăm → nhìn hàng phần nghìn
5
Bảng tổng hợp ví dụ
Số→ Số TN→ Phần mười→ Phần trăm
8,425388,48,43
14,6781514,714,68
0,951611,00,95
⚠️Sai lầm thường gặp:
• Nhầm hàng: làm tròn đến phần mười mà lại nhìn hàng phần nghìn → SAI!
• Quên trường hợp đặc biệt: $0{,}96$ làm tròn đến phần mười = $1{,}0$ (không phải $0{,}10$).
• Bỏ dấu phẩy: viết $1{,}0$ thành $10$ → SAI!
1
Điểm: 0/25
🔄

Sẵn sàng làm tròn số?

25 câu: 15 trắc nghiệm · 5 tư duy · 5 tự luận

💡 Gợi ý
Thầy Phan Văn Công

Thầy Phan Văn Công

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Toán Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Giáo dục Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Kim Liên