Tìm Hai Số Khi Biết Tổng Và Tỉ Số
Phương pháp sơ đồ đoạn thẳng, tìm giá trị mỗi phần
Dạng bài: Cho biết tổng của hai số và tỉ số (hoặc mối quan hệ) giữa chúng. Yêu cầu tìm mỗi số.
Cách nhận biết: Đề bài có các cụm từ như "tổng là…", "biết số A bằng … số B", "gồm… và…".
Bước 2: Tính tổng số phần
Bước 3: Tìm giá trị mỗi phần
Bước 4: Tìm mỗi số
Tổng số phần = a + b. Mỗi phần = Tổng : (a + b).
Bước 1: Xác định số phần
Số lịch 5A bằng $\dfrac{7}{8}$ số lịch 5B → 5A chiếm 7 phần, 5B chiếm 8 phần.
Bước 2: Vẽ sơ đồ đoạn thẳng
Bước 3: Tìm giá trị mỗi phần
Bước 4: Tìm mỗi số
Phân tích: Sáng bằng $\dfrac{3}{2}$ chiều → Sáng 3 phần, Chiều 2 phần.
Chú ý: tỉ số $\dfrac{3}{2}$ > 1 → Sáng bán nhiều hơn chiều.
• "A bằng $\dfrac{m}{n}$ của B" → A = m phần, B = n phần
• "A gấp k lần B" → A = k phần, B = 1 phần
• Tổng phần = m + n (hoặc k + 1)
1. Nhầm tử số với mẫu số.
❌ "A bằng $\dfrac{3}{5}$ của B" mà lại hiểu A là 5 phần, B là 3 phần.
✅ Đúng phải là: A là 3 phần, B là 5 phần (tử số ứng với số đứng trước).
2. Quên chia tổng cho tổng số phần.
❌ Trả lời luôn A $= 3$, B $= 5$.
✅ Đó mới là số phần, chưa phải đáp số. Phải lấy tổng chia cho $3 + 5 = 8$ để tìm giá trị một phần, rồi mới nhân ra.
3. Không thử lại.
✅ Cộng hai kết quả phải đúng bằng tổng đề cho.
"A gấp $3$ lần B" nghĩa là A là 3 phần, B là 1 phần.
Tổng số phần: $3 + 1 = 4$ (phần).
Nhớ: số bé luôn là 1 phần trong dạng này.
Sẵn sàng luyện tập chưa?
15 câu: 8 trắc nghiệm · 4 tư duy · 3 tự luận
Tuyệt vời!
Thầy Phan Văn Công
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Toán Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Giáo dục Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Kim Liên