I. Lý thuyết trọng tâm

1. Từ ngữ chỉ sự vật

Là những từ gọi tên người, con vật, đồ vật, cây cối…

Ví dụ: bếp, nhà, sân, vườn, quạt, chổi.

2. Từ ngữ chỉ hoạt động

Là những từ chỉ việc làm, hành động của người, con vật.

Ví dụ: tưới cây, nhặt rau, nấu ăn, quét sân.

3. Câu nêu hoạt động (Ai làm gì?)

Là câu cho biết ai đó đang làm việc gì.

Ví dụ: Ông đang đánh cờ. / Bạn nhỏ đang học bài.

II. Giải các câu hỏi SGK

Luyện từ và câu

Câu 1: Dựa vào tranh, tìm từ ngữ:

a. Chỉ sự vật. b. Chỉ hoạt động.

Trả lời:

• a. Chỉ sự vật: bếp, nhà, sân, vườn, quạt, chổi, chảo,…
• b. Chỉ hoạt động: tưới cây, nhặt rau, sửa quạt, nấu ăn, quét sân, chơi đồ chơi.

Câu 2: Tìm 3 từ ngữ chỉ hoạt động trong đoạn thơ dưới đây:

Mẹ may chiếc áo mới

Lại thêu một bông hoa

Anh cu Phương rất khoái

Khen: Mẹ giỏi hơn ba!

Khi ô tô hỏng máy

Mẹ chẳng sửa được cho

Ba nối dây cót lại

Xe chạy liền ro ro…

(Đặng Hấn)

Trả lời: 3 từ ngữ chỉ hoạt động: may, thêu, khen.

(Ngoài ra, trong đoạn thơ còn có các từ chỉ hoạt động khác như: sửa, nối, chạy.)

Câu 3: Quan sát tranh và trả lời câu hỏi.

Trả lời:

• Tranh 1 – Ông đang làm gì? → Ông đang đánh cờ.
• Tranh 2 – Bà đang làm gì? → Bà đang xem ti vi.
• Tranh 3 – Bố mẹ đang làm gì? → Bố đang lau tường nhà, mẹ đang lau nền nhà.
• Tranh 4 – Bạn nhỏ đang làm gì? → Bạn nhỏ đang học bài.

Viết

Câu 1: Quan sát tranh, nêu việc các bạn nhỏ đã làm cùng người thân.

Trả lời:

• Tranh 1: Bạn nhỏ cùng ông đi dạo.
• Tranh 2: Bạn nhỏ cùng bố trồng cây.
• Tranh 3: Bạn nhỏ và bà đọc sách.
• Tranh 4: Bạn nhỏ cùng mẹ rửa bát.

Câu 2: Viết 3 – 5 câu kể về một công việc em đã làm cùng người thân.

Dàn bài (dựa theo phần gợi ý G):

• Em đã cùng người thân làm việc gì? Khi nào? → Cùng mẹ nấu cơm vào chiều Chủ nhật.
• Em đã cùng người thân làm việc đó như thế nào? → Mẹ nấu các món ăn, em giúp mẹ nhặt rau và bày bát đũa.
• Em cảm thấy thế nào khi làm việc cùng người thân? → Rất vui và thấy mình đã giúp được mẹ.

Bài viết mẫu:

Chiều Chủ nhật vừa rồi, em đã cùng mẹ nấu cơm. Mẹ nấu các món ăn, còn em giúp mẹ nhặt rau và bày bát đũa lên bàn. Hai mẹ con vừa làm vừa trò chuyện thật vui vẻ. Nhờ vậy, bữa cơm được dọn ra nhanh hơn. Em cảm thấy rất vui và thấy mình đã giúp được mẹ.

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình