Luyện tập (trang 31)

Câu 1 (trang 31)

Đề bài: Đo rồi nêu số đo của các góc sau:

• Góc đỉnh $O$; cạnh $OA$, $OB$.
• Góc đỉnh $I$; cạnh $IM$, $IN$.
• Góc đỉnh $E$; cạnh $EC$, $ED$.
• Góc đỉnh $K$; cạnh $KG$, $KP$.

Lời giải:

Em dùng thước đo góc đặt tâm vào đỉnh của mỗi góc, một cạnh trùng với đường kính của nửa hình tròn thước, rồi đọc số đo trên vạch mà cạnh còn lại đi qua.

• Góc đỉnh $O$; cạnh $OA$, $OB$ có số đo là $90^\circ$ (là góc vuông).
• Góc đỉnh $I$; cạnh $IM$, $IN$ có số đo là $180^\circ$ (là góc bẹt, vì $M$, $I$, $N$ nằm trên một đường thẳng).
• Góc đỉnh $E$; cạnh $EC$, $ED$ có số đo là $120^\circ$ (là góc tù).
• Góc đỉnh $K$; cạnh $KG$, $KP$ có số đo là $60^\circ$ (là góc nhọn).

Câu 2 (trang 31)

Đề bài: Dùng thước đo góc để tìm số đo của các góc.

a) Góc đỉnh $S$; cạnh $ST$, $SD$.

b) Góc đỉnh $D$; cạnh $DS$, $DL$.

c) Góc đỉnh $G$; cạnh $GS$, $GL$.

d) Góc đỉnh $L$; cạnh $LG$, $LC$.

Lời giải:

Em đặt thước đo góc lần lượt vào mỗi đỉnh $S$, $D$, $G$, $L$ để đo:

a) Góc đỉnh $S$; cạnh $ST$, $SD$ có số đo là $90^\circ$.

b) Góc đỉnh $D$; cạnh $DS$, $DL$ có số đo là $90^\circ$.

c) Góc đỉnh $G$; cạnh $GS$, $GL$ có số đo là $120^\circ$.

d) Góc đỉnh $L$; cạnh $LG$, $LC$ có số đo là $120^\circ$.

Câu 3 (trang 31)

Đề bài: Chọn câu trả lời đúng.

Bạn Rô-bốt vẽ góc đỉnh $O$; cạnh $OM$, $ON$ có số đo $60^\circ$ và góc đỉnh $O$; cạnh $ON$, $OP$ có số đo $90^\circ$ để tạo thành góc đỉnh $O$; cạnh $OM$, $OP$. Hỏi hình nào sau đây là hình Rô-bốt đã vẽ?

Lời giải:

Em xét từng hình để kiểm tra hai điều kiện:

• Góc đỉnh $O$; cạnh $OM$, $ON$ phải bằng $60^\circ$ (là góc nhọn).
• Góc đỉnh $O$; cạnh $ON$, $OP$ phải bằng $90^\circ$ (là góc vuông).

Xét hình A: Góc đỉnh $O$; cạnh $OM$, $ON$ bằng $90^\circ$ (góc vuông) nên không thỏa mãn điều kiện thứ nhất → loại hình A.

Xét hình C: Góc đỉnh $O$; cạnh $ON$, $OP$ là góc nhọn (bé hơn $90^\circ$) nên không thỏa mãn điều kiện thứ hai → loại hình C.

Xét hình B: Góc đỉnh $O$; cạnh $OM$, $ON$ là góc nhọn ($60^\circ$) và góc đỉnh $O$; cạnh $ON$, $OP$ là góc vuông ($90^\circ$) → thỏa mãn.

Đáp án đúng là: B.

Câu 4 (trang 31)

Đề bài: Em hãy tìm một số hình ảnh về góc nhọn, góc tù, góc vuông có ở những đồ vật quanh em như: bàn ghế, ê ke, com pa,…

Lời giải:

Em quan sát các đồ vật xung quanh và nhận biết các loại góc như sau:

Hình ảnh về góc vuông:

• Bốn góc của mặt bàn học, mặt ghế, cuốn sách, quyển vở.
• Góc vuông của ê ke.
• Góc tường trong nhà.

Hình ảnh về góc nhọn:

• Hai kim đồng hồ lúc $2$ giờ, $10$ giờ.
• Com pa khi mở hẹp.
• Đầu bút chì đã gọt nhọn.

Hình ảnh về góc tù:

• Hai kim đồng hồ lúc $8$ giờ, $5$ giờ.
• Com pa khi mở rộng.
• Cánh quạt xòe rộng.

Luyện tập (trang 32)

Câu 1 (trang 32)

Đề bài: Vẽ góc tù (theo mẫu). (Hình mẫu: góc đỉnh $A$; cạnh $AL$, $AG$ vẽ trên ô lưới, đỉnh $A$ ở dưới, $L$ ở trên bên trái, $G$ ở trên bên phải.)

Lời giải:

Em nhớ: góc tù là góc lớn hơn góc vuông. Em vẽ theo các bước sau:

• Bước 1: Chấm một điểm làm đỉnh của góc (giả sử điểm $A$).
• Bước 2: Từ đỉnh $A$, vẽ hai cạnh (giả sử $AL$ và $AG$) sao cho hai cạnh mở rộng ra, tạo thành góc lớn hơn góc vuông.
• Bước 3: Đặt tên các điểm ở đầu mỗi cạnh (như $L$ và $G$).

Em có thể vẽ trên ô lưới giống như hình mẫu để đảm bảo góc tạo ra là góc tù. Sau khi vẽ xong, em dùng thước đo góc để kiểm tra lại: nếu số đo lớn hơn $90^\circ$ và nhỏ hơn $180^\circ$ thì đó là góc tù.

Câu 2 (trang 32)

Đề bài: Trong các hình ảnh dưới đây, em thấy hình nào có góc có số đo bằng $90^\circ$?

Lời giải:

Em quan sát ba hình ảnh:

• Hình thứ nhất: bạn nhỏ đang ném bóng rổ – các góc tay và bóng không tạo thành góc vuông rõ ràng.
• Hình thứ hai: bạn nhỏ đang nhảy cao – tư thế cong người, không có góc vuông rõ.
• Hình thứ ba: bạn nhỏ đang đi xe đạp – khung xe đạp và tay lái tạo thành góc vuông ($90^\circ$).

Kết quả: Hình thứ ba (bạn nhỏ đi xe đạp) có góc có số đo bằng $90^\circ$.

Câu 3 (trang 32)

Đề bài: Dùng thước đo góc để đo các góc đỉnh $G$:

a) Cạnh $GA$, $GN$.

b) Cạnh $GA$, $GE$.

c) Cạnh $GN$, $GM$.

Lời giải:

Em đặt tâm thước đo góc vào đỉnh $G$, lần lượt đo từng góc theo cặp cạnh cho trước:

a) Góc đỉnh $G$; cạnh $GA$, $GN$ có số đo là $125^\circ$.

b) Góc đỉnh $G$; cạnh $GA$, $GE$ có số đo là $90^\circ$.

c) Góc đỉnh $G$; cạnh $GN$, $GM$ có số đo là $55^\circ$.

Câu 4 (trang 32)

Đề bài: Đ, S?

a) Trong hình bên có góc nhọn, góc tù, góc vuông. $\boxed{?}$

b) Trong hình bên có góc bẹt. $\boxed{?}$

Lời giải:

Em quan sát hình (là hình ngôi sao được vẽ trong đa giác) và tìm các loại góc:

a) Trong hình có:

• Góc nhọn: ở các đầu nhọn của ngôi sao.
• Góc tù: ở các đỉnh của đa giác bao ngoài.
• Góc vuông: ở một số vị trí trong hình.

Vậy câu này Đúng (Đ).

b) Em nhớ góc bẹt có hai cạnh nằm trên một đường thẳng (bằng $180^\circ$). Trong hình không có góc nào có hai cạnh tạo thành đường thẳng.

Vậy câu này Sai (S).

Kết quả: a) Đ; b) S.

Thầy Phan Văn Công

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Toán Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Giáo dục Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Kim Liên