Giải bài tập SGK: Bài 45: Thực hành và trải nghiệm ước lượng trong tính toán – Toán 4

Mục lục [Ẩn]

Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó

Hoạt động (trang 27)

Câu 1 (trang 27)

Đề bài: Vừa đến cổng, hướng dẫn viên cho biết trong ngày hôm qua, buổi sáng và buổi chiều lần lượt có $5{\;}978$ và $2{\;}967$ lượt khách tham quan.

Rô-bốt ước lượng như sau: Làm tròn $5{\;}978$ thành $6{\;}000$; làm tròn $2{\;}967$ thành $3{\;}000$. Vậy cả ngày hôm qua có khoảng $9{\;}000$ lượt khách tham quan công viên.

Em hãy ước lượng kết quả mỗi phép tính theo mỗi yêu cầu sau:

Khoảng mấy nghìn?

$$7{\;}960 + 1{\;}980 \qquad 5{\;}985 – 3{\;}897$$

Khoảng mấy chục nghìn?

$$19{\;}870 + 30{\;}480 \qquad 50{\;}217 – 21{\;}052$$

Lời giải:

Em áp dụng cách của Rô-bốt: làm tròn các số về hàng cần ước lượng (làm tròn nghìn khi cần khoảng mấy nghìn, làm tròn chục nghìn khi cần khoảng mấy chục nghìn), rồi thực hiện phép tính.

Khoảng mấy nghìn:

  • $7{\;}960 + 1{\;}980$: làm tròn $7{\;}960$ thành $8{\;}000$; làm tròn $1{\;}980$ thành $2{\;}000$. Ước lượng: $8{\;}000 + 2{\;}000 = 10{\;}000$. Vậy $7{\;}960 + 1{\;}980$ khoảng $10$ nghìn.
  • $5{\;}985 – 3{\;}897$: làm tròn $5{\;}985$ thành $6{\;}000$; làm tròn $3{\;}897$ thành $4{\;}000$. Ước lượng: $6{\;}000 – 4{\;}000 = 2{\;}000$. Vậy $5{\;}985 – 3{\;}897$ khoảng $2$ nghìn.

Khoảng mấy chục nghìn:

  • $19{\;}870 + 30{\;}480$: làm tròn $19{\;}870$ thành $20{\;}000$; làm tròn $30{\;}480$ thành $30{\;}000$. Ước lượng: $20{\;}000 + 30{\;}000 = 50{\;}000$. Vậy $19{\;}870 + 30{\;}480$ khoảng $5$ chục nghìn.
  • $50{\;}217 – 21{\;}052$: làm tròn $50{\;}217$ thành $50{\;}000$; làm tròn $21{\;}052$ thành $20{\;}000$. Ước lượng: $50{\;}000 – 20{\;}000 = 30{\;}000$. Vậy $50{\;}217 – 21{\;}052$ khoảng $3$ chục nghìn.

Câu 2 (trang 27)

Đề bài: Sau đó, Rô-bốt và các bạn đến vườn thảo mộc.

  • Mảnh vườn A: hình chữ nhật có chiều dài $39$ m, chiều rộng $19$ m. Bạn Nam nói: “Diện tích mảnh vườn A lớn hơn $800$ m².” Rô-bốt trả lời: “Nam sai rồi. Làm tròn $39$ lên thành $40$, làm tròn $19$ lên thành $20$. Diện tích mảnh vườn A không thể lớn hơn $40 \times 20 = 800$ (m²).”
  • Mảnh vườn B: hình chữ nhật có chiều dài $50$ m, diện tích $1{\;}050$ m². Bạn Mai nói: “Chiều rộng mảnh vườn B bé hơn $20$ m.” Rô-bốt trả lời: “Mai cũng sai. Làm tròn $1{\;}050$ xuống thành $1{\;}000$. Chiều rộng mảnh vườn B không thể bé hơn $1{\;}000 : 50 = 20$ (m).”

Dựa vào cách ước lượng của Rô-bốt, em hãy cho biết các khẳng định sau đúng hay sai:

a) $89 \times 26 > 2{\;}700$

b) $9{\;}170 : 30 < 300$

Lời giải:

Em nhớ cách ước lượng của Rô-bốt:

  • Muốn xem có phải lớn hơn một số nào đó không → em làm tròn lên để kiểm tra.
  • Muốn xem có phải bé hơn một số nào đó không → em làm tròn xuống để kiểm tra.

a) $89 \times 26 > 2{\;}700$

Em làm tròn lên: $89$ lên thành $90$; $26$ lên thành $30$.

Ước lượng: $89 \times 26$ không thể lớn hơn $90 \times 30 = 2{\;}700$.

Vì $89 \times 26$ nhỏ hơn $2{\;}700$ (không lớn hơn), nên khẳng định $89 \times 26 > 2{\;}700$ là SAI.

b) $9{\;}170 : 30 < 300$

Em làm tròn xuống: $9{\;}170$ xuống thành $9{\;}000$.

Ước lượng: $9{\;}170 : 30$ không thể bé hơn $9{\;}000 : 30 = 300$.

Vì $9{\;}170 : 30$ lớn hơn $300$ (không bé hơn), nên khẳng định $9{\;}170 : 30 < 300$ là SAI.

Câu 3 (trang 28)

Đề bài: Đến một khu đất rộng, Rô-bốt tổ chức một trò chơi. Em và các bạn cùng tham gia trò chơi này nhé!

Trò chơi ĐƯỜNG ĐUA

Chuẩn bị:

  • Kẻ đường đua như hình vẽ.
  • Các tấm bìa ghi sẵn các phép tính: $3{\;}970 + 4{\;}980 = 9{\;}850$; $15 \times 4 = 60$; $7{\;}900 – 2{\;}000 = 5{\;}900$; $821 : 39 = 19$; $5{\;}120 + 3{\;}010 = 7{\;}130$; $51 \times 103 = 4{\;}973$; $8{\;}920 – 1{\;}170 = 8{\;}750$; $20 \times 5 = 100$; $4{\;}980 + 2{\;}970 = 8{\;}350$; $8{\;}000 : 2 = 4{\;}000$.
  • $2$ cờ hiệu màu xanh, $2$ cờ hiệu màu đỏ.

Cách chơi:

  • Hai đội chơi, mỗi đội cử một người đóng vai ngựa đua và đứng ở ô xuất phát trên đường đua của đội mình.
  • Mỗi lượt chơi, trọng tài giơ một phép tính rồi hô khẩu lệnh “Đúng hay sai?”. Nếu kết quả phép tính đó là đúng thì đội trưởng của mỗi đội giơ cờ hiệu màu xanh, nếu sai thì giơ cờ hiệu màu đỏ.
  • Trọng tài xác định đội giơ cờ hiệu chính xác thì chú ngựa đua của đội đó tiến một ô trên đường đua, ngược lại thì đứng yên. Chú ngựa đua của đội nào về đến ô đích trước thì đội đó giành chiến thắng.

Lời giải:

Em kiểm tra từng phép tính (có thể ước lượng nhanh trước, sau đó tính chính xác):

Phép tính đề bài Kết quả đúng Đúng/Sai Cờ
$3{\;}970 + 4{\;}980 = 9{\;}850$ $8{\;}950$ Sai 🚩 Đỏ
$15 \times 4 = 60$ $60$ Đúng 🟢 Xanh
$7{\;}900 – 2{\;}000 = 5{\;}900$ $5{\;}900$ Đúng 🟢 Xanh
$821 : 39 = 19$ $21$ (dư $2$) Sai 🚩 Đỏ
$5{\;}120 + 3{\;}010 = 7{\;}130$ $8{\;}130$ Sai 🚩 Đỏ
$51 \times 103 = 4{\;}973$ $5{\;}253$ Sai 🚩 Đỏ
$8{\;}920 – 1{\;}170 = 8{\;}750$ $7{\;}750$ Sai 🚩 Đỏ
$20 \times 5 = 100$ $100$ Đúng 🟢 Xanh
$4{\;}980 + 2{\;}970 = 8{\;}350$ $7{\;}950$ Sai 🚩 Đỏ
$8{\;}000 : 2 = 4{\;}000$ $4{\;}000$ Đúng 🟢 Xanh

Tổng kết:

  • Các phép tính ĐÚNG (giơ cờ xanh 🟢): $15 \times 4 = 60$; $7{\;}900 – 2{\;}000 = 5{\;}900$; $20 \times 5 = 100$; $8{\;}000 : 2 = 4{\;}000$.
  • Các phép tính SAI (giơ cờ đỏ 🚩): $6$ phép tính còn lại.
Thầy Phan Văn Công

Thầy Phan Văn Công

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Toán Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Giáo dục Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 10+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Kim Liên