Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Lý thuyết
1. Từ ngữ chỉ đặc điểm
Là những từ chỉ đặc điểm riêng của sự vật (người, con vật, đồ vật, cây cối…). Ta thường gặp ba nhóm:
- Chỉ màu sắc: xanh, đỏ, vàng, trắng, nâu nhạt.
- Chỉ hình dáng, kích thước: to, nhỏ, cao, thấp, dài, tròn.
- Chỉ hương vị: ngọt, chua, cay, mặn, thơm.
2. Cách viết đoạn văn kể lại một hoạt động
Đoạn văn kể lại một hoạt động thường gồm 3 phần:
- Giới thiệu: thời gian, địa điểm, người tham gia.
- Diễn biến: việc đầu tiên → việc tiếp theo → việc cuối cùng.
- Cảm nghĩ: suy nghĩ, cảm xúc của em về hoạt động đó.
II. Giải các câu hỏi SGK
Luyện từ và câu
Câu 1: Xếp các từ in đậm dưới đây vào nhóm thích hợp.
a. Ở bờ ao nhà tôi có một bụi kim ngân. Cứ vào dịp tháng Năm, từ các kẽ lá nảy ra từng chùm hoa hai bông, một bông màu vàng, một bông màu trắng, nhỏ xíu, thơm ngát. (Theo Trần Hoài Dương)
b. Nai con có bộ lông màu nâu nhạt, mịn màng, bốn cẳng cao nghều như là đi trên những đôi cà kheo. Cái đầu dài và nhỏ, hai tai vểnh lên. (Nguyệt Ánh)
Trả lời:
| Từ ngữ chỉ màu sắc | Từ ngữ chỉ hình dáng, kích thước | Từ ngữ chỉ hương vị |
|---|---|---|
| vàng, trắng, nâu nhạt | nhỏ xíu, cao nghều, dài, nhỏ | thơm ngát |
Câu 2: Tìm thêm từ ngữ chỉ đặc điểm theo ba nhóm nêu trên và đặt câu với 2 – 3 từ ngữ tìm được.
(M: Hoa mướp vàng rực rỡ.)
Trả lời:
Tìm thêm từ ngữ chỉ đặc điểm:
- Chỉ màu sắc: xanh, đỏ, tím, hồng.
- Chỉ hình dáng, kích thước: to, tròn, cao, thấp.
- Chỉ hương vị: ngọt, chua, cay, mặn.
Đặt câu:
- Quả cà chua chín đỏ mọng.
- Cây bàng trước sân cao lớn.
- Cốc nước cam ngọt lịm.
Câu 3: Dựa vào tranh, chọn từ thích hợp thay cho ô vuông.
Bài: Cô chổi rơm (Theo Vũ Duy Thông) Từ ngữ gợi ý: bé, xinh xắn, vàng óng.
“Trong họ hàng nhà chổi thì cô bé chổi rơm vào loại ___ nhất. Cô có chiếc váy ___, không ai đẹp bằng. (…) Tuy ___ nhưng chổi rơm rất được việc.”
Trả lời:
- Ô vuông thứ nhất: xinh xắn → …cô bé chổi rơm vào loại xinh xắn nhất.
- Ô vuông thứ hai: vàng óng → Cô có chiếc váy vàng óng, không ai đẹp bằng.
- Ô vuông thứ ba: bé → Tuy bé nhưng chổi rơm rất được việc.
Luyện viết đoạn
Câu 1: Quan sát tranh, kể lại các hoạt động trong từng tranh.
Trả lời:
- Tranh 1: Cả gia đình đến nhà ga, mang theo hành lí để chuẩn bị lên tàu đi chơi.
- Tranh 2: Ở bãi biển, hai bố con chơi đá bóng, còn mẹ và em bé cùng nhau xây lâu đài cát.
- Tranh 3: Cả nhà cùng nhau tắm biển, các bạn nhỏ bơi với chiếc phao rất vui.
- Tranh 4: Buổi tối, cả nhà dạo chơi trên bãi biển dưới ánh trăng.
Câu 2: Kể lại một hoạt động em đã làm cùng những người thân trong gia đình.
Gợi ý: a. Giới thiệu (thời gian, địa điểm, người tham gia); b. Diễn biến (việc đầu tiên, việc tiếp theo, việc cuối cùng); c. Cảm nghĩ.
Trả lời:
- a. Giới thiệu: Chủ nhật tuần trước, cả nhà em gồm bố, mẹ và em cùng nhau đi chơi ở công viên.
- b. Diễn biến: Đầu tiên, cả nhà cùng đạp xe quanh hồ. Tiếp theo, em được chơi cầu trượt và đu quay. Cuối cùng, mọi người ngồi ăn kem, nghỉ ngơi dưới gốc cây.
- c. Cảm nghĩ: Em cảm thấy rất vui và hạnh phúc khi được vui chơi cùng bố mẹ.
Câu 3: Viết 3 – 4 câu về những điều em đã kể theo gợi ý a, b hoặc c ở bài tập 2.
Trả lời:
Chủ nhật tuần trước, cả nhà em cùng nhau đi chơi ở công viên. Đầu tiên, cả nhà đạp xe quanh hồ, sau đó em được chơi cầu trượt và đu quay. Cuối cùng, mọi người ngồi ăn kem dưới gốc cây. Em cảm thấy rất vui và hạnh phúc khi được vui chơi cùng bố mẹ.
III. Vận dụng
Đọc lại đoạn văn của em, phát hiện lỗi và sửa lỗi (dùng từ, đặt câu, sắp xếp ý,…).
Em đọc lại đoạn văn vừa viết và tự kiểm tra:
- Dùng từ đã đúng và hợp lí chưa?
- Câu văn đã rõ nghĩa, đủ ý chưa?
- Các ý đã được sắp xếp hợp lí chưa (giới thiệu → diễn biến → cảm nghĩ)?
- Có sai chính tả không?
→ Nếu phát hiện lỗi, em sửa lại cho đúng để đoạn văn hoàn chỉnh hơn.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình