Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Lý thuyết trọng tâm
1. Nhắc lại kiến thức về danh từ
Danh từ là từ chỉ sự vật, gồm các loại:
- Danh từ chỉ người: bố, mẹ, học sinh, thầy giáo,…
- Danh từ chỉ vật: bàn, ghế, sách, vở,…
- Danh từ chỉ con vật: chim, mèo, chó, cá,…
- Danh từ chỉ cây cối: lá, cỏ, hoa, cây,…
- Danh từ chỉ hiện tượng tự nhiên: nắng, mưa, gió, sấm, chớp,…
- Danh từ chỉ thời gian: hôm nay, ngày mai, mùa xuân, buổi sáng,…
(Em có thể xem lại lý thuyết cơ bản về danh từ tại: Bài 1: Luyện từ và câu: Danh từ.)
2. Danh từ chung và Danh từ riêng
- Danh từ chung gọi tên một loại sự vật, viết thường. Ví dụ: sông, thành phố, người,…
- Danh từ riêng gọi tên một sự vật cụ thể, riêng biệt, viết hoa. Ví dụ: sông Cửu Long, Hà Nội, Chu Văn An,…
(Em có thể xem lại lý thuyết chi tiết tại: Bài 3: Luyện từ và câu: Danh từ chung, danh từ riêng.)
II. Giải các bài tập SGK
Bài 1: Tìm trong đoạn văn những danh từ phù hợp với mỗi nhóm.
Tổ vành khuyên nhỏ xinh nằm lọt thỏm giữa hai chiếc lá bưởi. Mẹ vành khuyên cẩn thận khâu hai chiếc lá lại rồi tha cỏ khô về đan tổ bên trong. Đêm đêm, mùi cỏ, mùi lá bưởi thơm cả vào những giấc mơ. Mấy anh em vành khuyên nằm gối đầu lên nhau, mơ một ngày khôn lớn, sải cánh bay ra trời rộng. (Theo Trần Đức Tiến)
| Nhóm | Danh từ tìm được |
|---|---|
| Thời gian | đêm đêm, ngày |
| Con vật | vành khuyên |
| Cây cối | lá bưởi, lá, cỏ, cỏ khô |
Bài 2: Tìm tiếp các danh từ chỉ người cho mỗi nhóm.
| Nhóm | Danh từ chỉ người |
|---|---|
| Trong gia đình (mẹ,…) | mẹ, bố, ông, bà, anh, chị, em, cô, chú, dì, cậu, bác |
| Trong trường học (học sinh,…) | học sinh, thầy giáo, cô giáo, hiệu trưởng, bảo vệ, tổng phụ trách |
| Trong trận bóng đá (cầu thủ,…) | cầu thủ, thủ môn, trọng tài, huấn luyện viên, khán giả, cổ động viên |
Bài 3: Danh từ chỉ hiện tượng tự nhiên nào có thể thay cho mỗi bông hoa dưới đây?
Buổi trưa, mặt trời toả 🌸 gay gắt, chói chang. Bỗng từ đâu 🌸 đen kéo tới, che kín cả bầu trời. 🌸 cuồn cuộn thổi. 🌸 loé lên từng hồi sáng rực. 🌸 nổ đì đùng. Rồi 🌸 ầm ầm trút xuống. Không gian đẫm nước. (Theo Phạm Khải)
Điền các danh từ chỉ hiện tượng tự nhiên vào chỗ có bông hoa:
Buổi trưa, mặt trời toả nắng gay gắt, chói chang. Bỗng từ đâu mây đen kéo tới, che kín cả bầu trời. Gió cuồn cuộn thổi. Chớp loé lên từng hồi sáng rực. Sấm nổ đì đùng. Rồi mưa ầm ầm trút xuống. Không gian đẫm nước.
→ Các danh từ chỉ hiện tượng tự nhiên cần điền lần lượt là: nắng, mây, gió, chớp, sấm, mưa.
Bài 4: Đặt câu có chứa danh từ:
a. Chỉ một buổi trong ngày.
→ Buổi sáng, em thức dậy sớm để tập thể dục và chuẩn bị đến trường.
(Danh từ chỉ một buổi trong ngày: buổi sáng)
b. Chỉ một ngày trong tuần.
→ Chủ nhật, cả nhà em cùng nhau đi thăm ông bà ở quê.
(Danh từ chỉ một ngày trong tuần: Chủ nhật)
c. Chỉ một mùa trong năm.
→ Mùa xuân đến, hoa đào nở rộ khắp vườn nhà em.
(Danh từ chỉ một mùa trong năm: mùa xuân)
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình