I. Nội dung tóm tắt bài đọc

Bài đọc Người thầy đầu tiên của bố tôi (theo A-mi-xi) kể về chuyến bạn nhỏ đi tàu cùng bố đến thăm thầy Cơ-rô-xét-ti – người thầy đầu tiên của bố, năm nay đã tám mươi tuổi. Đến nhà thầy, bố bỏ mũ, lễ phép chào và giới thiệu mình là An-béc-tô Bốt-ti-ni, học trò cũ của thầy. Nghe tên đầy đủ, cụ nhận ra ngay, bước tới ôm hôn bố và mời vào nhà. Thầy còn nhớ rất rõ về bố: lớp Một bố ngồi bên trái cạnh cửa sổ, rất hiếu động; lên lớp Hai thì bị ốm phải nghỉ một tuần. Thầy dành cho bố một bất ngờ – đó là bài chính tả cũ của bố với nét chữ to cồ cộ mà thầy vẫn cất giữ bao năm. Bố vừa đọc vừa mỉm cười, rồi cúi xuống hôn vào trang giấy, mắt rưng rưng và ôm lấy thầy nói lời cảm ơn. Câu chuyện thể hiện tình cảm thầy trò sâu nặng, lòng biết ơn của học trò và tình yêu thương của thầy dành cho học trò dù đã bao năm xa cách.

II. Giải các câu hỏi SGK

Câu hỏi khởi động: Em hiểu thế nào về câu “Công cha, nghĩa mẹ, ơn thầy.”?

Trả lời:

Câu “Công cha, nghĩa mẹ, ơn thầy.” ca ngợi công lao to lớn của cha, mẹ và thầy cô đối với mỗi người:

• Công cha: người cha có công sinh thành, nuôi dưỡng và chở che cho con.
• Nghĩa mẹ: người mẹ đã mang nặng đẻ đau, chăm sóc, yêu thương con hết lòng.
• Ơn thầy: thầy cô đã dạy dỗ, truyền đạt kiến thức và dìu dắt ta nên người.

Câu nói nhắc nhở chúng ta phải luôn kính trọng, biết ơn và hiếu thảo với cha mẹ, thầy cô.

Câu 1: Hành động bỏ mũ khi chào thầy giáo cũ của bố bạn nhỏ nói lên điều gì?

Trả lời:

Hành động bỏ mũ khi chào thầy giáo cũ của bố bạn nhỏ nói lên:

• Sự kính trọng, lễ phép của bố dành cho người thầy giáo cũ.
• Tấm lòng biết ơn sâu sắc của người học trò đối với thầy, dù đã bao nhiêu năm trôi qua.
• Cách ứng xử có văn hoá, lịch sự của một người con luôn nhớ về đạo lí “Tôn sư trọng đạo”.

Câu 2: Những cử chỉ, lời nói, việc làm nào của thầy giáo già làm cho bố bạn nhỏ xúc động?

Trả lời:

Những cử chỉ, lời nói, việc làm của thầy giáo già làm cho bố bạn nhỏ xúc động là:

• Thầy bước tới ôm hôn bố và mời cả hai bố con vào nhà.
• Thầy vẫn nhớ rất rõ về bố dù đã nhiều năm trôi qua: nhớ lớp Một bố ngồi bên trái cạnh cửa sổ, nhớ bố rất hiếu động, nhớ đến lớp Hai bố bị ốm phải nghỉ một tuần.
• Thầy nói: “Anh còn nhớ đến người thầy giáo già của mình, thật quý hoá…”
• Thầy cất giữ suốt bao năm và tặng lại bố bài chính tả cũ với nét chữ to cồ cộ.

Câu 3: Vì sao bố bạn nhỏ rưng rưng nước mắt khi nhận lại bài chính tả cũ của mình?

Trả lời:

Bố bạn nhỏ rưng rưng nước mắt khi nhận lại bài chính tả cũ vì:

• Bố vô cùng xúc động khi thấy thầy đã giữ gìn cẩn thận bài chính tả cũ của mình suốt bao nhiêu năm trời.
• Bài chính tả gợi lại trong bố những kỉ niệm đẹp về tuổi thơ và những ngày còn học với thầy.
• Bố cảm nhận được tình yêu thương sâu sắc và sự quan tâm đặc biệt mà thầy dành cho học trò của mình.
• Bố thấy biết ơn và càng thêm kính trọng người thầy đầu tiên của mình.

Câu 4: Theo em, bạn nhỏ có cảm nghĩ gì khi được tới thăm người thầy đầu tiên của bố?

Trả lời:

Khi được tới thăm người thầy đầu tiên của bố, bạn nhỏ có những cảm nghĩ sau:

• Bạn nhỏ cảm thấy rất xúc động khi chứng kiến tình cảm thầy trò sâu nặng giữa bố và thầy Cơ-rô-xét-ti.
• Bạn cảm phục người thầy giáo già vẫn nhớ rõ về học trò cũ sau bao năm.
• Bạn hiểu được ý nghĩa của câu “Công cha, nghĩa mẹ, ơn thầy.” và bài học về lòng biết ơn thầy cô.
• Bạn nhỏ càng thêm yêu quý, kính trọng thầy cô của mình và tự nhủ sẽ chăm ngoan, học giỏi để không phụ lòng thầy cô.

Câu 5: Nêu ý nghĩa của câu chuyện.

Trả lời:

Câu chuyện Người thầy đầu tiên của bố tôi có ý nghĩa:

• Ca ngợi tình cảm thầy trò vô cùng sâu nặng và đẹp đẽ: thầy luôn nhớ và yêu thương học trò dù đã nhiều năm trôi qua; học trò luôn kính trọng, biết ơn thầy dù đã trưởng thành.
• Nhắc nhở mỗi chúng ta về đạo lí “Tôn sư trọng đạo” – kính trọng và biết ơn thầy cô đã dạy dỗ mình.
• Khuyên chúng ta hãy luôn nhớ về và trân trọng những người thầy, người cô đã dìu dắt ta nên người.

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình