Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Nội dung tóm tắt bài đọc
Bài đọc Con trai người làm vườn (theo Lô Trân Trân, Thiện Minh dịch) kể về một cậu bé vô cùng yêu biển. Cậu ước mơ trở thành thuyền trưởng, nhưng người cha lại mong cậu kế nghiệp làm vườn. Dù được cha đưa ra vườn giảng giải về các loại cây mỗi ngày, cậu vẫn không chú ý nghe, chỉ mãi nghĩ về biển với ánh mắt xa xăm, chất chứa niềm khát khao mãnh liệt. Cậu tìm đọc báo, tạp chí về tàu thuyền, cắt hình con tàu dán lên đầu giường để hễ mở mắt là nhìn thấy. Khi lớn lên, trong khi bạn bè kế nghiệp cha mẹ thì cậu vẫn giữ nguyên tình yêu với biển. Cậu tạm biệt cha, lên tàu trở thành thủy thủ. Trong một đêm bão to, tàu gặp hải tặc, thuyền trưởng và thuyền phó đều gặp nạn, cậu đã bình tĩnh hướng dẫn mọi người vượt qua và được ai nấy nể phục. Nhiều năm sau, cậu trở thành thuyền trưởng và về thăm cha. Người cha rơi nước mắt xúc động, thừa nhận mình đã sai. Người con cũng rơi lệ vì niềm tự hào, hạnh phúc. Câu chuyện gửi gắm bài học: có đam mê và lòng kiên trì thì sẽ thực hiện được ước mơ.
II. Giải các câu hỏi SGK
Câu hỏi khởi động: Trao đổi với bạn những hiểu biết của em về công việc của một thuỷ thủ.
Thủy thủ là những người làm việc trên tàu biển. Công việc của thủy thủ gồm: điều khiển, lái tàu; kiểm tra máy móc; dọn dẹp, bảo vệ tàu và đối phó với bão biển, sóng dữ. Nghề thủy thủ đòi hỏi phải khỏe mạnh, dũng cảm, có kiến thức về biển và tinh thần đoàn kết với đồng đội.
Câu 1: Ước mơ của cậu bé và mong muốn của người cha khác nhau như thế nào?
| Ước mơ của cậu bé | Mong muốn của người cha |
|---|---|
| Trở thành thuyền trưởng, được đi trên biển cả mênh mông. | Con trai trở thành người làm vườn giống mình, kế thừa công việc của cha. |
Câu 2: Những chi tiết nào thể hiện ước mơ mãnh liệt của cậu bé?
Những chi tiết thể hiện ước mơ mãnh liệt của cậu bé:
- Khi cha giảng giải về các loại cây, cậu không chú ý nghe, mà đang nghĩ biển trông như thế nào.
- Ánh mắt cậu hướng về phía xa xăm, chất chứa niềm khát khao mãnh liệt.
- Cậu tìm báo, tạp chí giới thiệu về các loại tàu thuyền.
- Cậu cắt hình những con tàu dán lên đầu giường để hễ mở mắt là nhìn thấy chúng.
- Khi lớn lên, bạn bè đều tiếp quản công việc của cha mẹ, còn cậu vẫn giữ nguyên tình yêu với biển và quyết định lên tàu ra khơi.
Câu 3: Người con được miêu tả như thế nào khi đã trở thành thuyền trưởng và trở về thăm cha?
| Ngoại hình | Cảm xúc |
|---|---|
| Tràn trề sinh lực, sắc mặt tươi tắn, bờ vai to khỏe. | Rơi lệ vì niềm tự hào, hạnh phúc. |
Câu 4: Theo em, vì sao người cha rơi nước mắt khi người con trở về?
Người cha rơi nước mắt khi người con trở về vì:
- Cha cảm động, vui mừng khi thấy con đã trưởng thành, khoẻ mạnh và thành công.
- Cha tự hào vì con đã kiên trì theo đuổi ước mơ và biến ước mơ thành hiện thực.
- Cha nhận ra mình đã sai khi muốn con từ bỏ ước mơ để làm theo ý mình.
Câu 5: Câu chuyện muốn nói điều gì? Tìm câu trả lời đúng.
A. Nên biết ước mơ vừa với sức của mình. B. Có đam mê và lòng kiên trì thì sẽ thực hiện được ước mơ. C. Kế thừa công việc của cha mẹ là việc tốt nhất đối với con cái. D. Muốn thành công thì phải có thật nhiều ước mơ.
Trả lời: Đáp án đúng là B. Có đam mê và lòng kiên trì thì sẽ thực hiện được ước mơ.
Vì cậu bé trong câu chuyện đã có đam mê mãnh liệt với biển và kiên trì theo đuổi ước mơ của mình, dù cha không đồng ý. Cuối cùng, cậu đã trở thành thuyền trưởng, thực hiện được ước mơ.
Luyện tập:
Câu 1 (Luyện tập): Tìm các danh từ chỉ người làm việc trên biển trong đoạn văn dưới đây:
Anh lên tàu, trở thành thuỷ thủ, hằng ngày được nhìn thấy biển cả mênh mông. Một lần, trong đêm bão to, tàu của anh gặp hải tặc. Thuyền trưởng, thuyền phó đều gặp nạn. Anh bình tĩnh hướng dẫn mọi người đối phó với mưa bão và chiến thắng hải tặc.
Trả lời: Các danh từ chỉ người làm việc trên biển trong đoạn văn:
- thuỷ thủ
- thuyền trưởng
- thuyền phó
- hải tặc
Câu 2 (Luyện tập): Đóng vai người con trai, kể cho người bố nghe về hành trình trên biển của mình.
Bài kể mẫu:
Cha ơi, con xin kể cho cha nghe về hành trình đi biển của con. Ngày rời nhà, con lên tàu và trở thành một thuỷ thủ. Ngày ngày, con được ngắm nhìn biển cả mênh mông, được hít thở làn gió biển mát rượi. Nhưng không phải lúc nào biển cũng hiền hòa cha ạ. Có một lần, trong đêm bão to, tàu của con còn gặp phải hải tặc. Thuyền trưởng và thuyền phó đều bị thương. Con đã bình tĩnh hướng dẫn mọi người đối phó với mưa bão và chiến thắng bọn hải tặc. Sau lần ấy, cả tàu ai cũng nể phục con. Con đã cố gắng học hỏi, rèn luyện không ngừng, và cuối cùng cũng trở thành thuyền trưởng như con hằng mơ ước. Con cảm ơn cha đã luôn thương yêu con, dù trước đây cha không đồng ý với ước mơ của con.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình