Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Nội dung tóm tắt bài đọc
Bài đọc Nhà phát minh 6 tuổi kể về Ma-ri-a – một cô bé sinh ra trong gia đình sáu đời có người là giáo sư đại học và rất thích quan sát. Hồi mới 6 tuổi, trong một bữa tiệc gia đình, cô bé nhận thấy điều lạ: mỗi lần gia nhân bưng trà lên, tách trà thoạt đầu trượt trong đĩa, nhưng khi nước trà rớt ra đĩa thì tách trà bỗng dừng chuyển động. Không hiểu vì sao, cô bé lặng lẽ vào bếp lấy một bộ đồ trà và tự làm thí nghiệm. Cuối cùng, Ma-ri-a hiểu ra: khi giữa tách trà và đĩa có một chút nước thì tách trà sẽ đứng yên. Người cha vô cùng vui mừng khi nghe con gái nhỏ chia sẻ phát hiện, ông nâng cô lên vai và hân hoan nói: “Đây sẽ là giáo sư đời thứ bảy của gia tộc tôi!”. Về sau, Ma-ri-a trở thành giáo sư của nhiều trường đại học danh tiếng ở Mỹ và năm 1963 được tặng Giải thưởng Nô-ben Vật lí. Câu chuyện ca ngợi tinh thần ham quan sát, thích khám phá và lòng kiên trì tìm tòi của Ma-ri-a – những đức tính đã giúp cô trở thành nhà bác học nổi tiếng.

II. Giải các câu hỏi SGK
Câu hỏi khởi động: Chia sẻ với bạn câu chuyện về thời niên thiếu của một nhà bác học mà em đã được đọc hoặc được nghe kể.
Em xin chia sẻ câu chuyện về thời niên thiếu của nhà bác học Ê-đi-xơn:
Từ nhỏ, Ê-đi-xơn đã là một cậu bé rất tò mò và ham học hỏi. Có lần, cậu thấy gà mẹ ấp trứng nở ra gà con, cậu liền tự mình ngồi ấp trứng vì nghĩ mình cũng có thể làm được như gà mẹ. Khi lớn hơn một chút, tuy chỉ được đi học ba tháng rồi phải nghỉ vì hoàn cảnh gia đình khó khăn, nhưng Ê-đi-xơn vẫn kiên trì tự học dưới sự dạy dỗ của mẹ. Nhờ tinh thần ham học và không ngừng khám phá, sau này ông đã trở thành nhà phát minh vĩ đại với nhiều phát minh nổi tiếng như bóng đèn điện, máy hát, máy quay phim,…
Câu 1: Điều lạ mà cô bé Ma-ri-a quan sát được khi gia nhân bưng trà lên là gì?
Điều lạ mà cô bé Ma-ri-a quan sát được là: mỗi lần gia nhân bưng trà lên, tách trà thoạt đầu trượt trong đĩa. Nhưng khi nước trà rớt ra đĩa thì những tách trà kia bỗng nhiên dừng chuyển động, cứ như bị cái gì đó ngăn lại.
Câu 2: Tìm trong bài đọc các thông tin về việc làm thí nghiệm của Ma-ri-a.
| Địa điểm làm thí nghiệm | Dụng cụ làm thí nghiệm | Mục đích làm thí nghiệm |
|---|---|---|
| Trong bếp | Một bộ đồ trà | Tìm hiểu vì sao tách trà lại dừng chuyển động khi có nước trà rớt ra đĩa |
Câu 3: Câu trả lời Ma-ri-a tìm được sau khi làm thí nghiệm là gì?
Sau khi làm thí nghiệm, Ma-ri-a tìm được câu trả lời: Khi giữa tách trà và đĩa có một chút nước thì tách trà sẽ đứng yên.
Câu 4: Câu nói của người cha: “Đây sẽ là giáo sư đời thứ bảy của gia tộc tôi!” thể hiện điều gì?
Câu nói của người cha thể hiện:
- Niềm vui mừng, tự hào của người cha khi thấy con gái nhỏ có tinh thần ham quan sát, thích khám phá và biết tự làm thí nghiệm để tìm câu trả lời.
- Niềm tin, kỳ vọng lớn lao của cha vào tương lai của Ma-ri-a: cô sẽ trở thành giáo sư đại học, tiếp nối truyền thống hiếu học của gia tộc.
Câu 5: Nêu cảm nghĩ của em về nhân vật Ma-ri-a.
Cảm nghĩ của em về nhân vật Ma-ri-a:
- Ma-ri-a là một cô bé thông minh, ham quan sát và thích khám phá những điều mới lạ xung quanh.
- Cô có tính tò mò, không dễ dàng bỏ qua những hiện tượng lạ mà mình gặp phải.
- Cô rất kiên trì: đã lặng lẽ vào bếp tự làm thí nghiệm cho đến khi tìm ra câu trả lời.
- Ma-ri-a là tấm gương sáng để em học tập về sự chịu khó, tinh thần khám phá và lòng kiên trì trong học tập cũng như trong cuộc sống.
Phần luyện tập
Câu 1: Tìm trong bài đọc Nhà phát minh 6 tuổi những từ có chứa tiếng “gia”, nêu nghĩa của những từ đó.
Những từ có chứa tiếng “gia” trong bài đọc:
| Từ | Nghĩa |
|---|---|
| gia đình | Tập hợp gồm những người cùng chung sống, gắn bó với nhau bằng quan hệ hôn nhân hoặc huyết thống. |
| gia nhân | Người giúp việc trong nhà. |
| gia tộc | Tập hợp gồm nhiều gia đình có cùng huyết thống. |
Câu 2: Chuyển câu sử dụng dấu ngoặc kép sau đây thành câu sử dụng dấu gạch ngang.
Câu gốc (sử dụng dấu ngoặc kép):
Ông nâng bổng cô con gái nhỏ lên vai, đi thẳng ra phòng khách, hân hoan nói: “Đây sẽ là giáo sư đời thứ bảy của gia tộc tôi!”.
Câu chuyển đổi (sử dụng dấu gạch ngang):
Ông nâng bổng cô con gái nhỏ lên vai, đi thẳng ra phòng khách, hân hoan nói:
– Đây sẽ là giáo sư đời thứ bảy của gia tộc tôi!

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình
