Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Hướng dẫn cách viết
1. Nhắc lại kiến thức bài trước:
Ở bài trước, các em đã được học cách viết đoạn văn miêu tả con vật sinh động bằng cách sử dụng tính từ gợi hình, hình ảnh so sánh và biện pháp nhân hóa.
(Xem lại chi tiết tại: Bài 27: Luyện viết đoạn văn miêu tả con vật)
2. Kiến thức mới – Cách lập dàn ý cho bài văn miêu tả con vật:
Dàn ý bài văn miêu tả con vật gồm 3 phần:
- Mở bài: Giới thiệu về con vật.
- Thân bài: Miêu tả các đặc điểm của con vật gồm:
- Đặc điểm ngoại hình: tả bao quát (hình dáng, kích thước, màu sắc,…) và tả chi tiết (từng bộ phận: đầu, mắt, mũi, chân, đuôi,…).
- Hoạt động và thói quen của con vật.
- Kết bài: Nêu tình cảm (hoặc suy nghĩ, cảm xúc, điều mong muốn,…) của em đối với con vật.
3. Lưu ý khi lập dàn ý:
- Sắp xếp ý trong phần thân bài hợp lí.
- Lựa chọn được những đặc điểm nổi bật nhất của con vật để miêu tả kĩ hơn.
II. Giải các câu hỏi SGK
Đề bài: Chọn 1 trong 2 đề dưới đây:
- Đề 1: Miêu tả một con vật mà em đã chăm sóc và gắn bó.
- Đề 2: Miêu tả một con vật mà em đã được quan sát trên ti vi hoặc trong phim ảnh.
Câu 1: Chuẩn bị.
a. Lựa chọn con vật để miêu tả:
- Với Đề 1: chọn một con vật nuôi trong nhà mà em thường xuyên chăm sóc (chó, mèo, gà, cá vàng,…).
- Với Đề 2: chọn một con vật em đã xem trên ti vi hoặc trong phim ảnh (voi, sư tử, hổ, hươu cao cổ,…).
b. Quan sát hoặc nhớ lại kết quả đã quan sát:
- Quan sát trực tiếp con vật (nếu là vật nuôi).
- Nhớ lại những gì đã xem, đã quan sát (nếu là con vật trên ti vi, phim ảnh).
c. Lựa chọn trình tự miêu tả:
- Tả ngoại hình trước, rồi tả hoạt động, thói quen.
- Hoặc tả ngoại hình kết hợp với hoạt động, thói quen.
Câu 2: Lập dàn ý.
Dàn ý mẫu 1 – Đề 1: Miêu tả chú chó Milu – vật nuôi mà em đã chăm sóc và gắn bó.
| Phần | Nội dung dàn ý |
|---|---|
| Mở bài | Giới thiệu chú chó Milu – vật nuôi mà em yêu quý, đã chăm sóc và gắn bó suốt hai năm nay. |
| Thân bài | – Tả ngoại hình:
+ Bao quát: chú có thân hình nhỏ nhắn, tròn trịa. + Chi tiết: bộ lông vàng nâu, mượt mà, óng ả; đôi mắt đen láy, tròn xoe như hai hạt cườm; cái mũi đen bóng, ướt át; miệng rộng với hàm răng trắng đều; đôi tai vểnh cao; cái đuôi cong cong hay vẫy tít. – Tả hoạt động, thói quen: + Milu thường cuộn tròn ngủ ở góc nhà. + Chú chạy nhanh thoăn thoắt, nhún nhảy trên sân. + Mỗi khi em đi học về, chú vẫy đuôi, nhảy cẫng lên đón em. + Chú sủa vang, dõng dạc khi có người lạ đến nhà. – Đặc điểm nổi bật: cái đuôi vẫy tít và ánh mắt long lanh, trìu mến mỗi khi thấy em. |
| Kết bài | Em rất yêu quý chú Milu, coi chú như một người bạn thân trong gia đình. Em sẽ luôn chăm sóc chú thật tốt. |
Dàn ý mẫu 2 – Đề 2: Miêu tả con voi mà em đã được quan sát trên ti vi.
| Phần | Nội dung dàn ý |
|---|---|
| Mở bài | Giới thiệu con voi mà em đã được xem trong chương trình “Thế giới động vật” trên ti vi. |
| Thân bài | – Tả ngoại hình:
+ Bao quát: chú voi có thân hình to lớn, đồ sộ như một quả núi nhỏ di động. + Chi tiết: bộ da xám tro, dày cộp, sần sùi; đôi tai to bè như hai chiếc quạt; đôi mắt nhỏ, hiền lành; bốn chân to như những cột đình; đặc biệt là chiếc vòi dài, cong cong, mềm mại và khéo léo. – Tả hoạt động, thói quen: + Chú voi bước đi chậm rãi nhưng chắc chắn. + Chú dùng vòi cuốn lá cây để ăn, hút nước để uống và phun mát cho tấm lưng to lớn. + Voi thường sống thành đàn, rất tình cảm với đồng loại. – Đặc điểm nổi bật: chiếc vòi dài khéo léo giúp voi làm được rất nhiều việc. |
| Kết bài | Em thấy con voi vừa to lớn, mạnh mẽ, lại vừa hiền lành, đáng yêu. Em mong một ngày nào đó được tận mắt nhìn thấy chú voi ngoài đời thực. |
Câu 3: Chỉnh sửa.
Sau khi lập dàn ý xong, em đọc lại và chỉnh sửa dựa trên các tiêu chí sau:
- Các ý trong phần thân bài đã được sắp xếp hợp lí chưa? (tả ngoại hình trước, hoạt động sau; hoặc tả bao quát trước, chi tiết sau).
- Đã lựa chọn được các đặc điểm nổi bật của con vật để miêu tả kĩ hơn chưa?
- Kiểm tra lại xem đã đủ 3 phần: mở bài – thân bài – kết bài chưa.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình