Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Nội dung tóm tắt bài đọc
Truyền thuyết Sự tích con Rồng cháu Tiên kể về nguồn gốc thiêng liêng của dân tộc Việt Nam. Ngày xưa, ở miền đất Lạc Việt có vị thần Lạc Long Quân – mình rồng, sức khoẻ vô địch, có nhiều phép lạ, sống dưới nước. Ở vùng núi cao có nàng Âu Cơ xinh đẹp tuyệt trần, nghe đất Lạc Việt có hoa thơm cỏ lạ nên tìm đến thăm. Hai người gặp nhau, kết duyên vợ chồng. Ít lâu sau, Âu Cơ sinh ra một bọc trăm trứng, nở thành một trăm người con hồng hào, khoẻ mạnh. Vì Lạc Long Quân là nòi rồng ở miền nước, Âu Cơ là dòng tiên ở chốn non cao, tập quán khác nhau nên hai người chia con: năm mươi con theo cha xuống biển, năm mươi con theo mẹ lên núi, chia nhau cai quản các phương và giúp đỡ nhau khi cần. Con trưởng theo Âu Cơ được tôn làm vua, lấy hiệu là Hùng Vương, đóng đô ở Phong Châu, đặt tên nước là Văn Lang. Từ đó, người Việt tự hào xưng là “con Rồng cháu Tiên” và gọi nhau là “đồng bào”. Câu chuyện thể hiện niềm tự hào về nguồn gốc dân tộc và tinh thần đoàn kết, gắn bó của người Việt Nam.
II. Giải các câu hỏi SGK
Câu hỏi khởi động: Trao đổi với bạn: Vào tháng Ba (âm lịch), nước ta có ngày lễ nào quan trọng?
Vào tháng Ba âm lịch, nước ta có một ngày lễ rất quan trọng, đó là ngày Giỗ Tổ Hùng Vương (mùng 10 tháng Ba âm lịch). Đây là ngày để tưởng nhớ và biết ơn công lao của các Vua Hùng – những người đã có công dựng nước Văn Lang, đặt nền móng cho đất nước Việt Nam ngày nay.
Câu 1: Lạc Long Quân và Âu Cơ được giới thiệu như thế nào?
- Lạc Long Quân: Là một vị thần ở miền đất Lạc Việt, mình rồng, thường sống dưới nước, thỉnh thoảng lên cạn, có sức khoẻ vô địch và nhiều phép lạ.
- Âu Cơ: Là một nàng tiên ở vùng núi cao, xinh đẹp tuyệt trần, nghe đất Lạc Việt có hoa thơm cỏ lạ nên tìm đến thăm.
Câu 2: Chi tiết Âu Cơ sinh bọc trăm trứng muốn nói điều gì?
Chi tiết Âu Cơ sinh bọc trăm trứng muốn nói lên rằng:
- Người Việt Nam đều có chung một nguồn gốc, cùng sinh ra từ một bọc trứng của mẹ Âu Cơ.
- Tất cả người Việt đều là anh em ruột thịt, cùng một dòng máu, cùng một tổ tiên.
- Từ đó, dân tộc Việt Nam luôn có tinh thần đoàn kết, yêu thương và gắn bó với nhau như những người trong cùng một gia đình.
Câu 3: Theo em, cách giải thích nguồn gốc của người Việt là con Rồng cháu Tiên nói lên điều gì?
Cách giải thích nguồn gốc của người Việt là con Rồng cháu Tiên nói lên:
- Niềm tự hào về nguồn gốc cao quý, thiêng liêng của dân tộc Việt Nam: cha là Rồng, mẹ là Tiên.
- Người Việt Nam sinh ra đã mang trong mình dòng máu của những con người phi thường, tài giỏi.
- Nhắc nhở mỗi người phải biết yêu thương, đoàn kết với nhau vì tất cả đều cùng một cội nguồn.
Câu 4: Dựa vào sơ đồ dưới đây, tóm tắt lại câu chuyện.
Tóm tắt câu chuyện theo sơ đồ:
- Lạc Long Quân và Âu Cơ gặp nhau, kết duyên vợ chồng. Lạc Long Quân là vị thần mình rồng ở miền Lạc Việt, còn Âu Cơ là nàng tiên xinh đẹp ở vùng núi cao. Hai người gặp nhau và trở thành vợ chồng.
- Âu Cơ sinh bọc trăm trứng. Ít lâu sau, Âu Cơ sinh ra một bọc trăm trứng, nở thành một trăm người con hồng hào, khoẻ mạnh như thần.
- Lạc Long Quân bàn với Âu Cơ rằng vì mình là nòi rồng ở miền nước, còn nàng là dòng tiên ở non cao, khó ở cùng nhau lâu dài. Vì thế, hai người quyết định chia con.
- Các con của họ được chia làm hai: năm mươi người con theo cha xuống biển, năm mươi người con theo mẹ lên núi, cùng nhau cai quản các phương và giúp đỡ nhau khi có việc.
- Tên gọi con Rồng cháu Tiên ra đời từ đó. Con trưởng theo Âu Cơ được tôn làm vua, lấy hiệu là Hùng Vương, đặt tên nước là Văn Lang. Người Việt tự hào xưng là con Rồng cháu Tiên và gọi nhau là đồng bào.
Câu 5: Câu ca dao dưới đây có liên quan thế nào đến câu chuyện này?
Dù ai đi ngược về xuôi Nhớ ngày Giỗ Tổ mùng Mười tháng Ba.
Câu ca dao trên có liên quan chặt chẽ đến câu chuyện Sự tích con Rồng cháu Tiên:
- Câu ca dao nhắc nhở mọi người dù đi bất cứ nơi đâu cũng phải nhớ đến ngày Giỗ Tổ Hùng Vương – mùng Mười tháng Ba âm lịch.
- Vua Hùng chính là con trưởng của Lạc Long Quân và Âu Cơ trong câu chuyện, là tổ tiên của người Việt Nam.
- Câu ca dao thể hiện lòng biết ơn, sự tôn kính đối với tổ tiên và nhắc nhở con cháu phải luôn nhớ về cội nguồn dân tộc.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình