I. Hướng dẫn cách viết

1. Nhắc lại kiến thức bài trước:

Ở bài trước, các em đã học cấu trúc của bài viết hướng dẫn thực hiện một công việc gồm 2 phần chính:

• Phần chuẩn bị: Nêu những dụng cụ, vật liệu cần có.
• Phần hướng dẫn thực hiện: Nêu các bước thực hiện theo trình tự.

(Xem lại chi tiết tại: Bài 21: Tìm hiểu cách viết hướng dẫn thực hiện một công việc)

2. Các bước viết bài hướng dẫn:

• Bước 1 – Chuẩn bị: Xác định đồ chơi sẽ hướng dẫn, vật liệu, dụng cụ và các bước làm.
• Bước 2 – Lập dàn ý: Sắp xếp ý theo 2 phần (dụng cụ, vật liệu + các bước thực hiện).
• Bước 3 – Viết bài theo dàn ý.
• Bước 4 – Đọc soát và chỉnh sửa để bài viết hoàn chỉnh.

3. Lưu ý khi viết:

• Trình bày các bước theo thứ tự trước – sau, đánh số Bước 1, Bước 2,… cho dễ theo dõi.
• Dùng từ ngữ chính xác, dễ hiểu; câu văn ngắn gọn, rõ ràng.
• Có thể dùng các từ chỉ thao tác cụ thể như cắt, gấp, cuộn, dán, buộc,…

II. Giải các câu hỏi SGK

Đề bài: Viết hướng dẫn các bước làm một đồ chơi mà em yêu thích.

Câu 1: Chuẩn bị.

• Em chọn đồ chơi nào để viết hướng dẫn? → Em chọn viết hướng dẫn cách làm chong chóng giấy.
• Đồ chơi đó được làm bằng gì? → Được làm bằng giấy màu, que tre và đinh ghim.
• Cần chuẩn bị dụng cụ, vật liệu gì để làm đồ chơi? → Giấy màu hình vuông, que tre nhỏ, đinh ghim, kéo, bút chì, thước kẻ.
• Khi làm đồ chơi, cần thực hiện những bước nào? → Gồm 4 bước: vẽ đường chéo → cắt theo đường vẽ → gấp 4 góc vào tâm → ghim vào que tre.

Câu 2: Lập dàn ý.

Câu 3: Viết hướng dẫn theo dàn ý đã lập.

Bài mẫu 1: Cách làm chong chóng giấy

Chong chóng giấy là món đồ chơi đơn giản mà tớ rất thích. Hôm nay, tớ sẽ hướng dẫn các bạn cách làm nhé!

Chuẩn bị

• Dụng cụ: kéo, bút chì, thước kẻ.
• Vật liệu: một tờ giấy màu hình vuông (khoảng 15 x 15 cm), một que tre nhỏ dài khoảng 20 cm, một chiếc đinh ghim.

Hướng dẫn thực hiện

• Bước 1: Dùng bút chì và thước kẻ vẽ hai đường chéo trên tờ giấy hình vuông.
• Bước 2: Dùng kéo cắt theo hai đường chéo, mỗi đường cắt dài khoảng 2/3 từ góc vào tâm (chú ý không cắt tới tâm).
• Bước 3: Gấp lần lượt bốn góc của tờ giấy vào chính giữa để tạo thành bốn cánh chong chóng.
• Bước 4: Dùng đinh ghim xuyên qua chính giữa chong chóng rồi gắn vào đầu que tre.

Vậy là chiếc chong chóng đã hoàn thành. Khi có gió thổi hoặc khi chạy, chong chóng sẽ quay tít thật vui mắt. Các bạn hãy cùng làm và chơi thử nhé!

Bài mẫu 2: Cách gấp thuyền giấy

Thuyền giấy là món đồ chơi tuổi thơ quen thuộc của rất nhiều bạn. Tớ xin hướng dẫn các bạn cách gấp một chiếc thuyền giấy thật đơn giản.

Chuẩn bị

• Dụng cụ: không cần dùng dụng cụ gì cả, chỉ cần đôi tay khéo léo của bạn.
• Vật liệu: một tờ giấy hình chữ nhật (có thể dùng giấy A4 hoặc giấy báo).

Hướng dẫn thực hiện

• Bước 1: Gấp đôi tờ giấy theo chiều ngang, sau đó mở ra để tạo một đường gấp giữa.
• Bước 2: Gấp đôi tờ giấy theo chiều dọc để tạo hình chữ nhật nhỏ hơn.
• Bước 3: Gấp hai góc trên vào giữa để tạo hình tam giác, để lại phần giấy thừa ở phía dưới.
• Bước 4: Gấp hai mép giấy thừa ở phía dưới lên trên cả hai mặt để tạo thành hình chiếc mũ.
• Bước 5: Mở đáy chiếc mũ ra, bóp hai đầu lại để tạo hình vuông, rồi gấp hai góc dưới lên trên.
• Bước 6: Kéo hai đầu của hình tam giác ra hai phía, ta sẽ được một chiếc thuyền giấy hoàn chỉnh.

Chiếc thuyền giấy đã sẵn sàng ra khơi rồi. Các bạn có thể thả thuyền xuống chậu nước hoặc vũng nước sau mưa để xem thuyền trôi. Chúc các bạn có những giờ chơi thật vui!

Câu 4: Đọc soát và chỉnh sửa.

Sau khi viết xong, em cần đọc lại bài và chỉnh sửa dựa trên các tiêu chí sau:

• Cách trình bày các bước: Các bước đã được sắp xếp theo thứ tự trước – sau chưa? Có đánh số rõ ràng chưa? Nội dung mỗi bước đã đầy đủ, dễ hiểu chưa?
• Cách dùng từ, đặt câu: Từ ngữ đã chính xác, dễ hiểu chưa? Câu văn có ngắn gọn, rõ ràng không? Có mắc lỗi chính tả hay không?

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình