Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Lý thuyết trọng tâm
1. Nhắc lại kiến thức về danh từ
Danh từ là từ chỉ sự vật, bao gồm: người, vật, hiện tượng tự nhiên, thời gian,…
(Em có thể xem lại lý thuyết chi tiết về danh từ tại bài trước: Bài 1: Luyện từ và câu: Danh từ.)
2. Kiến thức mới: Danh từ chung và Danh từ riêng
Trong bài này, em sẽ học cách phân biệt hai loại danh từ: danh từ chung và danh từ riêng.
a. Danh từ chung
- Khái niệm: Danh từ chung là danh từ gọi tên một loại sự vật.
- Cách viết: Viết thường (không viết hoa).
- Ví dụ: sông, núi, thành phố, học sinh, thầy giáo, con mèo,…
b. Danh từ riêng
- Khái niệm: Danh từ riêng là danh từ gọi tên một sự vật cụ thể, riêng biệt.
- Cách viết: Viết hoa chữ cái đầu của mỗi tiếng.
- Ví dụ: sông Bạch Đằng, thành phố Hà Nội, Chu Văn An, Việt Nam,…
3. So sánh Danh từ chung và Danh từ riêng
| Đặc điểm | Danh từ chung | Danh từ riêng |
|---|---|---|
| Ý nghĩa | Gọi tên một loại sự vật | Gọi tên một sự vật cụ thể, riêng biệt |
| Cách viết | Viết thường | Viết hoa chữ cái đầu mỗi tiếng |
| Ví dụ | sông, thành phố, người | sông Cửu Long, Hà Nội, Chu Văn An |
II. Giải các bài tập SGK
Bài 1: Xếp các từ trong bông hoa vào nhóm thích hợp.
Các từ trong bông hoa: Hà Nội, Chu Văn An, Trần Thị Lý, Bạch Đằng, Cửu Long, Cần Thơ.
Xếp vào 3 nhóm theo giỏ:
| Nhóm | Các từ |
|---|---|
| Người | Chu Văn An, Trần Thị Lý |
| Sông | Bạch Đằng, Cửu Long |
| Thành phố | Hà Nội, Cần Thơ |
Bài 2: Chơi trò chơi: Gửi thư. Tìm hộp thư phù hợp với mỗi phong thư.
Nội dung hai hộp thư:
- Hộp thư A: sông, người, thành phố → là các danh từ chung.
- Hộp thư B: Cửu Long, Chu Văn An, Hà Nội → là các danh từ riêng.
Xếp phong thư vào hộp thư phù hợp:
| Phong thư | Hộp thư |
|---|---|
| “gọi tên một sự vật cụ thể, riêng biệt” | Hộp B |
| “gọi tên một loại sự vật” | Hộp A |
| “viết thường” | Hộp A |
| “viết hoa” | Hộp B |
Bài 3: Tìm các danh từ chung và danh từ riêng trong đoạn văn dưới đây:
Kim Đồng là người anh hùng nhỏ tuổi của Việt Nam. Anh tên thật là Nông Văn Dèn (có nơi viết là Nông Văn Dền), quê ở thôn Nà Mạ, xã Trường Hà, tỉnh Cao Bằng. Trong lúc làm nhiệm vụ liên lạc cho cán bộ cách mạng, anh đã anh dũng hi sinh. Khi đó, anh vừa tròn 14 tuổi.
- Danh từ riêng: Kim Đồng, Việt Nam, Nông Văn Dèn (Nông Văn Dền), Nà Mạ, Trường Hà, Cao Bằng.
- Danh từ chung: người, anh hùng, tuổi, tên, quê, thôn, xã, tỉnh, nhiệm vụ, cán bộ, cách mạng.
Bài 4: Tìm danh từ theo mỗi nhóm dưới đây:
| Nhóm | Danh từ tìm được |
|---|---|
| Danh từ chung chỉ 1 dụng cụ học tập | bút chì |
| Danh từ riêng gọi tên 1 người bạn | Nguyễn Ngọc Minh Anh |
| Danh từ chung chỉ 1 nghề | bác sĩ |
| Danh từ riêng gọi tên 1 con đường, con phố | đường Trần Hưng Đạo |
| Danh từ chung chỉ 1 đồ dùng trong gia đình | tủ lạnh |
| Danh từ riêng gọi tên 1 đất nước | Việt Nam |
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình