Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Lý thuyết trọng tâm
1. Nhắc lại kiến thức về động từ
Động từ là những từ chỉ hoạt động hoặc trạng thái của sự vật.
- Động từ chỉ hoạt động: đi, chạy, nhảy, hát, học, làm,…
- Động từ chỉ trạng thái: yêu, ghét, vui, buồn, ốm, mệt, nhớ,…
(Em có thể xem lại lý thuyết chi tiết về động từ tại bài trước: Bài 9: Động từ.)
2. Bổ sung: Một số nhóm động từ chỉ trạng thái
Trong tiếng Việt, động từ chỉ trạng thái được chia thành nhiều nhóm nhỏ. Ở bài này, em cần chú ý hai nhóm sau:
- Động từ chỉ tình cảm, cảm xúc: dùng để thể hiện tình cảm, cảm xúc của con người. Ví dụ: yêu, thương, nhớ, quý, mến, thích, ghét, giận, buồn, vui, biết ơn, tiếc, mong,…
- Động từ chỉ trạng thái sức khoẻ: dùng để chỉ tình trạng của cơ thể. Ví dụ: ốm, sốt, mệt, đau, nhức, khát, đói, khoẻ,…
3. Cách tìm từ theo mẫu
Để tìm các động từ có chứa một tiếng cho trước (ví dụ tiếng “yêu”), em có thể:
- Ghép tiếng đó với một tiếng khác có nghĩa gần giống hoặc bổ sung ý.
- Ví dụ: tiếng “yêu” → yêu thương, yêu quý, yêu mến, kính yêu,…
II. Giải các bài tập SGK
Bài 1: Tìm các động từ theo mẫu.
a. Chứa tiếng “yêu” – M: yêu quý
→ yêu thương, yêu mến, yêu quý, yêu chuộng, yêu thích, yêu dấu, kính yêu, thân yêu,…
b. Chứa tiếng “thương” – M: thương mến
→ thương yêu, thương xót, thương cảm, thương tiếc, thương nhớ, xót thương, yêu thương,…
c. Chứa tiếng “nhớ” – M: nhớ mong
→ nhớ nhung, nhớ thương, thương nhớ, tưởng nhớ, ghi nhớ, hoài nhớ,…
d. Chứa tiếng “tiếc” – M: tiếc nuối
→ nuối tiếc, tiếc thương, tiếc rẻ, thương tiếc, đáng tiếc,…
Bài 2: Tìm động từ thể hiện tình cảm, cảm xúc thay cho bông hoa (mỗi từ chỉ dùng một lần).
Mẹ ơi!
Con nhớ mẹ quá! Sao mẹ đi công tác lâu thế? Tối nào em Chi cũng khóc đòi mẹ. Con thương em lắm. Chúng con rất mong mẹ về.
Hôm nay con vừa giành được giải Nhất cuộc thi cờ vua mẹ ạ. Ai cũng quý con. Còn con, con rất biết ơn bác Dũng đã dạy con học cờ. Thế mà hồi xưa khi mới học cờ, con ghét môn này thế. Con còn giận mẹ vì mẹ cứ thuyết phục con học. Bây giờ thì con thích cờ vua lắm.
Mai con lại nhắn tin tiếp cho mẹ nhé. Con yêu mẹ!
Con gái
Các động từ điền vào theo thứ tự: nhớ – thương – quý – biết ơn – ghét – giận – thích – yêu.
Bài 3: Sử dụng các động từ dưới đây để đặt câu phù hợp với tranh.
Các động từ đã cho: ốm, sốt, mệt, nhức, khát, đau.
| Tranh | Nội dung tranh | Đặt câu |
|---|---|---|
| Tranh 1 | Cậu bé nằm trên giường, nhiệt kế chỉ 39°C | Cậu bé bị ốm, người sốt cao đến 39 độ C. |
| Tranh 2 | Cậu bé ngồi trên đường chạy, ôm đầu gối | Sau khi chạy, chân của bạn nam đau nhức, người rất mệt. |
| Tranh 3 | Bạn nữ đang uống nước sau khi chơi cầu lông | Chơi cầu lông xong, bạn nữ thấy rất khát nước nên rót một cốc nước lớn để uống. |
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình