Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Nội dung tóm tắt bài đọc
Bài đọc Bức tường có nhiều phép lạ của tác giả Phong Thu kể về bạn Quy đang loay hoay với bài tập làm văn tả trận mưa rào, trong khi trời thì đang nắng. Quy nhớ đến bố – một người viết văn tài ba – thường nhìn vào bức tường vôi xanh trước bàn rồi viết lia lịa. Quy nghĩ rằng bức tường ấy có phép lạ, nhưng nhìn mãi mà bức tường vẫn không mách cho Quy cách làm bài. Khi bố về, Quy tâm sự và được bố gợi nhớ về những trận mưa mà Quy đã từng gặp: những lần chạy ra nghịch mưa năm ngoái, năm kia, cả chiếc thuyền giấy thả ở rãnh nước, cả chiếc ô tô chạy trong mưa. Nhờ vậy, Quy hiểu ra rằng bức tường không có phép lạ – phép lạ chính là ở việc nhớ lại, liên tưởng đến những điều mình đã từng thấy, từng trải qua. Cuối cùng, Quy đã cầm bút viết được bài văn mà không cần nhìn bức tường nữa. Câu chuyện giúp em hiểu rằng, muốn viết văn hay cần biết quan sát và ghi nhớ những điều xảy ra quanh mình.
II. Giải các câu hỏi SGK
Câu hỏi khởi động: Nói về một điều tưởng tượng mà em mong là có thật.
Em rất mong có một điều tưởng tượng trở thành sự thật, đó là em có thể nói chuyện được với các loài vật. Nếu điều đó có thật, em sẽ trò chuyện với chú mèo mướp nhà em, hỏi xem hằng ngày chú làm gì khi cả nhà đi vắng. Em cũng có thể lắng nghe những chú chim nhỏ kể về bầu trời rộng lớn, về những chuyến bay đến vùng đất xa xôi. Em nghĩ đó sẽ là một điều thật thú vị và kỳ diệu.
Câu 1: Tìm chi tiết tả không gian nơi Quy đang ngồi học.
Không gian nơi Quy đang ngồi học được tả qua các chi tiết:
- Quy chống tay, tì má, nhìn lên bức tường trước mặt.
- Bức tường có màu vôi xanh mát hiện ra như tấm màn ảnh rộng.
Câu 2: Hành động và suy nghĩ nào của Quy cho biết Quy đang gặp khó khăn với bài làm văn?
- Hành động: Quy chống tay, tì má, nhìn lên bức tường, thở dài.
- Suy nghĩ: Quy nghĩ “Trời thì nắng mà bài văn lại yêu cầu tả mưa.” và tự hỏi “sao Quy nhìn mãi mà bức tường chưa bảo Quy cách làm bài?”.
→ Những chi tiết ấy cho thấy Quy đang rất bối rối, lúng túng, không biết bắt đầu bài văn từ đâu.
Câu 3: Điều gì khiến Quy nghĩ bức tường vôi xanh có phép lạ?
Quy nghĩ bức tường vôi xanh có phép lạ vì Quy thấy bố cũng thường ngồi vào bàn, nhìn thẳng vào bức tường một lúc, lúc nữa,… rồi cầm bút viết lia lịa, thậm chí quên cả ăn cơm. Quy nghĩ bức tường phải có phép lạ gì đó nên mới giúp bố viết văn được nhanh và hay như vậy.
Câu 4: Vì sao bố kể cho Quy nghe về những trận mưa? Tìm câu trả lời đúng.
A. Vì những trận mưa gắn với kỉ niệm tuổi thơ của bố.
B. Vì bố muốn Quy tả những trận mưa mà bố đã từng gặp.
C. Vì bố muốn gợi cho Quy nhớ lại những trận mưa mà Quy đã gặp.
D. Vì bố muốn Quy nhớ về bà nội của mình.
Trả lời: Đáp án đúng là C. Vì bố muốn gợi cho Quy nhớ lại những trận mưa mà Quy đã gặp.
Vì bố nhắc Quy về những trận mưa năm ngoái, năm kia mà Quy đã từng chạy ra nghịch mưa, về chiếc thuyền giấy và chiếc ô tô chạy trong mưa. Đó đều là những kỉ niệm của chính Quy. Bố muốn Quy nhớ lại để lấy tư liệu viết bài văn của mình.
Câu 5: Theo em, vì sao Quy có thể làm được bài văn mà không cần nhìn bức tường có nhiều phép lạ nữa?
Quy có thể làm được bài văn mà không cần nhìn bức tường có nhiều phép lạ nữa vì:
- Quy đã hiểu ra rằng bức tường không hề có phép lạ.
- Nhờ lời gợi ý của bố, Quy đã nhớ lại được những trận mưa mà mình đã từng gặp, từng nghịch nước, từng thả thuyền giấy.
- “Phép lạ” thật sự chính là trí nhớ, sự quan sát và trí tưởng tượng của bản thân. Khi biết nhớ lại và hình dung những điều mình đã trải qua thì có thể viết được bài văn hay.
Luyện tập từ và câu:
Câu 1 (Luyện tập): Tìm 3 – 5 tính từ chỉ đặc điểm của sự vật hoặc hoạt động có trong bài Bức tường có nhiều phép lạ.
Trả lời: Một số tính từ chỉ đặc điểm của sự vật hoặc hoạt động có trong bài:
| Tính từ | Đặc điểm của sự vật / hoạt động |
|---|---|
| xanh mát | màu vôi (bức tường) |
| rộng | tấm màn ảnh |
| bồng bềnh | chiếc thuyền giấy trôi |
| ướt sũng | vai áo người đi cày |
| rào rào | tiếng hạt mưa rơi |
Câu 2 (Luyện tập): Viết 2 – 3 câu tả một cơn mưa, trong đó có sử dụng những tính từ tả tiếng mưa.
Bài mẫu:
Chiều nay, trời bỗng đổ mưa rào. Những hạt mưa rơi rào rào trên mái ngói, lộp bộp trên tàu lá chuối trước sân. Tiếng mưa ào ào hòa cùng tiếng sấm ầm ầm khiến cả khu vườn như đang tấu lên một bản nhạc thật vui tai.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình