I. Giải các câu hỏi SGK

Đề bài: Chọn 1 trong 2 đề dưới đây:

• Đề 1: Miêu tả một con vật mà em đã chăm sóc và gắn bó.
• Đề 2: Miêu tả một con vật mà em đã được quan sát trên ti vi hoặc trong phim ảnh.

Câu 1: Dựa vào dàn ý đã lập trong hoạt động Viết ở Bài 28, viết bài văn miêu tả con vật mà em yêu thích.

(Xem lại dàn ý tại: Bài 28: Lập dàn ý cho bài văn miêu tả con vật)

Bài văn mẫu 1 – Đề 1: Miêu tả chú chó Milu – vật nuôi mà em đã chăm sóc và gắn bó.

Trong nhà em có nuôi một chú chó tên là Milu. Milu về ở với gia đình em đã được hai năm rồi. Chú là người bạn nhỏ mà em rất yêu quý.

Milu có thân hình nhỏ nhắn, tròn trịa trông thật đáng yêu. Bộ lông của chú màu vàng nâu, mượt mà và óng ả như tơ. Đôi mắt Milu đen láy, tròn xoe như hai hạt cườm, lúc nào cũng long lanh nhìn em đầy trìu mến. Cái mũi đen bóng, ươn ướt hếch lên hít hà mọi thứ xung quanh. Miệng chú rộng, khi cười để lộ hàm răng trắng đều tăm tắp. Đôi tai vểnh cao lúc nào cũng như đang lắng nghe điều gì đó. Đặc biệt nhất là cái đuôi cong cong, cứ vẫy tít mỗi khi thấy em.

Milu rất chăm ngoan. Buổi trưa, chú thường cuộn tròn nằm ngủ ở góc nhà. Chú chạy nhanh thoăn thoắt, bốn chân nhún nhảy trên sân như một vũ công tí hon. Mỗi chiều em đi học về, Milu lại nhảy cẫng lên, vẫy đuôi tít mù đón em ở tận cổng. Khi có người lạ đến nhà, chú sủa vang, dõng dạc như để bảo vệ ngôi nhà.

Em rất yêu quý chú chó Milu. Với em, Milu không chỉ là một vật nuôi mà còn là một người bạn thân trong gia đình. Em sẽ luôn chăm sóc chú thật tốt.

Bài văn mẫu 2 – Đề 2: Miêu tả con voi mà em đã được quan sát trên ti vi.

Tối thứ Bảy tuần trước, em được xem chương trình “Thế giới động vật” trên ti vi. Trong chương trình có hình ảnh một chú voi ở châu Phi khiến em rất ấn tượng.

Chú voi có thân hình to lớn, đồ sộ như một quả núi nhỏ đang di chuyển. Bộ da của chú màu xám tro, dày cộp và sần sùi trông thật oai vệ. Đôi tai to bè như hai chiếc quạt lớn, cứ phe phẩy để đuổi ruồi và làm mát. Đôi mắt của voi tuy nhỏ so với thân hình nhưng rất hiền lành. Bốn chân của chú to như những cột đình, bước đi vững chãi trên mặt đất. Đặc biệt nhất là chiếc vòi dài, cong cong, vừa mềm mại lại vừa khéo léo vô cùng.

Chú voi bước đi chậm rãi nhưng chắc chắn giữa rừng cây. Chú dùng chiếc vòi khéo léo của mình để cuốn lá cây đưa vào miệng ăn, để hút nước uống khi khát. Có lúc, chú còn dùng vòi hút nước rồi phun mát cho tấm lưng to lớn của mình, trông thật thích mắt. Voi thường sống thành đàn, con lớn dẫn con nhỏ đi kiếm ăn, rất tình cảm.

Xem xong chương trình, em thấy con voi vừa to lớn, mạnh mẽ, lại vừa hiền lành, đáng yêu. Em mong một ngày nào đó sẽ được tận mắt nhìn thấy chú voi ngoài đời thực.

Câu 2: Đọc soát và chỉnh sửa bài viết.

a. Đọc lại bài làm của em để phát hiện lỗi dựa trên 3 tiêu chí sau:

• Các đặc điểm của con vật: Đã tả được đầy đủ đặc điểm ngoại hình và hoạt động, thói quen của con vật chưa? Có làm nổi bật được đặc điểm đặc trưng nhất không?
• Trình tự sắp xếp các ý: Các ý đã được sắp xếp hợp lí chưa? Có đủ 3 phần mở bài – thân bài – kết bài không?
• Cách dùng từ, viết câu: Đã sử dụng tính từ gợi hình, hình ảnh so sánh, biện pháp nhân hóa để bài văn thêm sinh động chưa? Câu văn có rõ ràng, mạch lạc không?

b. Chỉnh sửa lỗi (nếu có):

• Sửa các lỗi về chính tả, dấu câu.
• Thay các từ ngữ chưa hay bằng từ ngữ hay hơn, gợi hình hơn.
• Bổ sung ý còn thiếu hoặc bỏ bớt ý không cần thiết.

II. Vận dụng

Tìm đọc các bài văn miêu tả con vật hoặc trao đổi với người thân về đặc điểm của con vật trong bài văn em viết.

Bài trao đổi mẫu (chia sẻ với mẹ về chú chó Milu):

Mẹ ơi, hôm nay ở lớp con đã viết một bài văn tả chú chó Milu nhà mình đấy mẹ! Con đã tả bộ lông vàng nâu mượt mà, đôi mắt đen láy tròn xoe như hạt cườm và cái đuôi cong cứ vẫy tít mỗi khi thấy con đi học về. Con còn kể cả chuyện Milu hay cuộn tròn ngủ ở góc nhà và sủa vang khi có người lạ tới nữa. Cô giáo khen bài con viết sinh động, mẹ ạ! Con nghĩ được như vậy là nhờ mỗi ngày con đều chơi và chăm sóc Milu, nên con hiểu chú lắm. Mẹ thấy Milu nhà mình có đáng yêu không mẹ?

Ngoài ra, em có thể tìm đọc thêm các bài văn miêu tả con vật hay trong sách “Những bài văn hay dành cho học sinh lớp 4” hoặc trên các trang báo dành cho thiếu nhi để học hỏi cách quan sát, cách dùng từ ngữ sinh động cho bài viết của mình.

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình