Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Lý thuyết trọng tâm
Bài học này là bài luyện tập tổng hợp kiến thức về ba loại từ đã học: danh từ, động từ và tính từ. Em cần nhớ lại các khái niệm cơ bản sau:
1. Danh từ:
Danh từ là những từ chỉ sự vật, bao gồm: người, vật, hiện tượng tự nhiên, thời gian,…
Ví dụ: học sinh, cái bàn, cơn mưa, mùa xuân,…
2. Động từ:
Động từ là những từ chỉ hoạt động hoặc trạng thái của sự vật.
- Chỉ hoạt động: đi, chạy, nhảy, bay, hót,…
- Chỉ trạng thái: yêu, ghét, vui, buồn, lo, sợ,…
3. Tính từ:
Tính từ là những từ chỉ đặc điểm của sự vật, hoạt động, trạng thái,…
Ví dụ: xanh, đỏ, nhanh, chậm, cao, thấp, thơm, ngon,…
4. Mẹo phân biệt nhanh:
| Loại từ | Trả lời câu hỏi | Ví dụ |
|---|---|---|
| Danh từ | Cái gì? Con gì? Ai? | bàn, mèo, học sinh |
| Động từ | Làm gì? Thế nào? | đi, ăn, vui |
| Tính từ | Như thế nào? | đẹp, nhanh, xanh |
II. Giải các câu hỏi SGK
Câu 1: Mỗi nhóm từ dưới đây chứa 1 từ không cùng loại. Tìm các từ đó.
- Danh từ: hạt, mùa đông, biến, máy bay, biển, mầm
- Động từ: chớp (mắt), hái, đúc, lặn, lái, quả
- Tính từ: nhanh, mới, lớn, ngon, bom, lạ
Trả lời:
| Nhóm từ | Từ không cùng loại | Giải thích |
|---|---|---|
| Danh từ | biến | “biến” là động từ (chỉ hoạt động: biến mất, biến đi) |
| Động từ | quả | “quả” là danh từ (chỉ sự vật) |
| Tính từ | bom | “bom” là danh từ (chỉ sự vật) |
Câu 2: Từ ngữ nào dưới đây có thể thay cho bông hoa trong mỗi đoạn văn?
a. Tôi sinh ra và lớn lên trong một gia đình kiến đỏ 🌸. Gia đình tôi có hàng nghìn miệng ăn, tuy không thật 🌸 nhưng ai cũng được no đủ quanh năm. Tất cả chị em chúng tôi sống 🌸 bên nhau, dưới một mái nhà ấm cúng, 🌸.
(Theo Vũ Kim Dũng)
Các từ cho sẵn: yên vui, quây quần, sung túc, đông đúc
Trả lời:
- Bông hoa 1: đông đúc (gia đình kiến đỏ đông đúc)
- Bông hoa 2: sung túc (tuy không thật sung túc)
- Bông hoa 3: quây quần (sống quây quần bên nhau)
- Bông hoa 4: yên vui (mái nhà ấm cúng, yên vui)
Đoạn văn hoàn chỉnh:
Tôi sinh ra và lớn lên trong một gia đình kiến đỏ đông đúc. Gia đình tôi có hàng nghìn miệng ăn, tuy không thật sung túc nhưng ai cũng được no đủ quanh năm. Tất cả chị em chúng tôi sống quây quần bên nhau, dưới một mái nhà ấm cúng, yên vui.
b. Nửa đêm, trời nổi cơn mưa lớn. Tôi và dế trũi 🌸 dưới tàu lá chuối, cả đêm nghe mưa 🌸 như đánh trống trên đầu. Sáng hôm sau, bừng mắt dậy, trời đã 🌸 hẳn. Tôi 🌸 ra trước mặt, thấy một làn nước mưa 🌸 veo veo giữa đôi bờ cỏ. Đấy là một con sông mà đêm qua tối trời, chúng tôi không nhìn rõ.
(Theo Tô Hoài)
Các từ cho sẵn: nhìn, rơi, trú mưa, chảy, tạnh
Trả lời:
- Bông hoa 1: trú mưa (trú mưa dưới tàu lá chuối)
- Bông hoa 2: rơi (nghe mưa rơi như đánh trống)
- Bông hoa 3: tạnh (trời đã tạnh hẳn)
- Bông hoa 4: nhìn (nhìn ra trước mặt)
- Bông hoa 5: chảy (làn nước mưa chảy veo veo)
Đoạn văn hoàn chỉnh:
Nửa đêm, trời nổi cơn mưa lớn. Tôi và dế trũi trú mưa dưới tàu lá chuối, cả đêm nghe mưa rơi như đánh trống trên đầu. Sáng hôm sau, bừng mắt dậy, trời đã tạnh hẳn. Tôi nhìn ra trước mặt, thấy một làn nước mưa chảy veo veo giữa đôi bờ cỏ. Đấy là một con sông mà đêm qua tối trời, chúng tôi không nhìn rõ.
Câu 3: Viết 4 – 5 câu về chủ đề tự chọn, trong đó có sử dụng các từ ngữ: mơ, bà tiên, kì lạ.
Bài làm mẫu:
Đêm qua, em đã có một giấc mơ thật kì lạ. Trong giấc mơ, em được lạc vào một khu rừng cổ tích và gặp một bà tiên hiền hậu. Bà mặc chiếc áo trắng dài, tay cầm cây gậy phép lấp lánh. Bà tiên tặng em một chiếc bút thần và dặn em hãy dùng nó để giúp đỡ mọi người. Tỉnh dậy, em vẫn còn cảm thấy vui sướng và nhớ mãi giấc mơ tuyệt vời ấy.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình