Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Hướng dẫn cách viết
1. Nhắc lại kiến thức
Bài văn thuật lại một sự việc thường gồm 3 phần:
- Mở bài: Giới thiệu sự việc được chứng kiến hoặc tham gia.
- Thân bài: Thuật lại các hoạt động, việc làm chính theo trình tự thời gian hoặc phạm vi không gian.
- Kết bài: Nêu suy nghĩ, cảm xúc về sự việc được chứng kiến hoặc tham gia.
Xem lại lý thuyết chi tiết tại: Bài 10: Lập dàn ý cho bài văn thuật lại một sự việc (Tập 1)
2. Điểm mới ở bài này: Thuật lại sự việc thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn
Ở bài này, em cần chú ý:
- Chọn sự việc thể hiện truyền thống “Uống nước nhớ nguồn” – nghĩa là biết ơn những người đã có công với đất nước, gia đình, thầy cô,… (ví dụ: thăm viện bảo tàng, chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, thăm hỏi gia đình thương binh – liệt sĩ, tặng quà người già, chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam,…).
- Sự việc đó phải là em đã tham gia hoặc chứng kiến, không tự tưởng tượng.
- Khi thuật lại, cần làm nổi bật những hoạt động, việc làm thể hiện lòng biết ơn.
- Ở phần kết bài, ngoài việc bày tỏ suy nghĩ, cảm xúc, em có thể nêu thêm việc mình muốn làm tiếp theo để tiếp nối truyền thống.
3. Một số từ ngữ chỉ trình tự thường dùng
đầu tiên, tiếp theo, sau đó, trong khi đó, bên cạnh đó, cuối cùng,…
II. Giải các câu hỏi SGK
Đề bài: Viết bài văn thuật lại một sự việc thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn và chia sẻ suy nghĩ, cảm xúc của em về sự việc đó.
Câu 1: Chuẩn bị.
– Chọn sự việc đã tham gia hoặc chứng kiến (ví dụ: thăm viện bảo tàng, chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, thăm hỏi gia đình thương binh – liệt sĩ, tặng quà người già, chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam,…).
– Nhớ lại những hoạt động, việc làm chính và sắp xếp theo đúng trình tự.
Gợi ý trả lời (chọn sự việc “Chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ”):
- Sự việc em chọn: Buổi chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ cùng các bạn trong lớp nhân dịp ngày Thương binh – Liệt sĩ 27/7.
- Những hoạt động, việc làm chính (theo trình tự):
- Đầu tiên: Cả lớp tập trung tại sân trường, cô giáo dặn dò và chia thành các nhóm.
- Tiếp theo: Cả lớp đi bộ đến nghĩa trang, dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ.
- Sau đó: Các nhóm phân công nhau: quét lá, nhổ cỏ, lau chùi bia mộ, đặt hoa lên từng phần mộ.
- Cuối cùng: Cả lớp tập hợp lại nghe cô giáo kể về sự hi sinh của các anh hùng liệt sĩ.
Câu 2: Lập dàn ý.
Dưới đây là 2 dàn ý mẫu để em tham khảo:
Dàn ý mẫu 1: Buổi chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ
| Phần | Nội dung |
|---|---|
| Mở bài | Giới thiệu sự việc: buổi chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ vào sáng thứ Bảy nhân dịp ngày Thương binh – Liệt sĩ 27/7, do cô giáo chủ nhiệm cùng các bạn lớp 4A tổ chức. |
| Thân bài | – Đầu tiên, đúng 7 giờ sáng, cả lớp tập trung tại sân trường. Cô giáo dặn dò và chia lớp thành 4 nhóm nhỏ. Ai cũng mang theo găng tay, chổi và những bó hoa cúc vàng tươi.
– Tiếp theo, cả lớp đi bộ đến nghĩa trang. Tại đây, chúng em xếp hàng ngay ngắn, dâng hương tưởng niệm trước đài tưởng niệm. Không khí trang nghiêm và xúc động. – Sau đó, các nhóm phân công công việc: nhóm quét lá, nhóm nhổ cỏ, nhóm lau chùi bia mộ và nhóm đặt hoa lên từng phần mộ. Ai cũng làm việc rất chăm chỉ và cẩn thận. – Cuối cùng, cả lớp tập hợp lại nghe cô giáo kể về sự hi sinh anh dũng của các anh hùng liệt sĩ để bảo vệ Tổ quốc. |
| Kết bài | Em cảm thấy vô cùng xúc động và biết ơn các anh hùng liệt sĩ đã hi sinh vì đất nước. Em tự hứa sẽ chăm ngoan, học giỏi và tiếp tục tham gia những hoạt động ý nghĩa như thế này để tiếp nối truyền thống Uống nước nhớ nguồn của dân tộc. |
Dàn ý mẫu 2: Lễ chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11
| Phần | Nội dung |
|---|---|
| Mở bài | Giới thiệu sự việc: buổi lễ mít tinh chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 được tổ chức vào sáng thứ Sáu tại sân trường em, có sự tham gia của toàn thể thầy cô và học sinh. |
| Thân bài | – Đầu tiên, từ sáng sớm, sân trường đã được trang hoàng rực rỡ với cờ, hoa và tấm băng-rôn lớn “Chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11”. Học sinh các lớp xếp hàng ngay ngắn.
– Tiếp theo, thầy hiệu trưởng lên phát biểu, ôn lại truyền thống “Tôn sư trọng đạo” và ý nghĩa của ngày 20/11. – Sau đó, các bạn trong đội văn nghệ biểu diễn những tiết mục ca múa đầy ý nghĩa về thầy cô như bài hát “Bụi phấn”, “Người thầy”,… Không khí thật vui tươi và cảm động. – Bên cạnh đó, đại diện các lớp lần lượt lên tặng hoa và những món quà nhỏ do chính học sinh tự làm cho thầy cô. – Cuối cùng, cả lớp em trở về lớp học, cùng cô giáo chủ nhiệm liên hoan và cùng nhau chụp ảnh kỉ niệm. |
| Kết bài | Buổi lễ đã để lại trong em nhiều cảm xúc đẹp. Em rất biết ơn thầy cô đã dạy dỗ, dìu dắt em nên người. Em tự hứa sẽ chăm ngoan, học giỏi để đền đáp công ơn của thầy cô, giữ gìn truyền thống “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc. |
Câu 3: Góp ý và chỉnh sửa dàn ý.
Sau khi lập xong dàn ý, em cần đọc lại và kiểm tra theo 3 tiêu chí sau:
| Tiêu chí | Nội dung cần kiểm tra |
|---|---|
| Bố cục | Dàn ý đã có đủ 3 phần (Mở bài – Thân bài – Kết bài) chưa? Mỗi phần có nội dung rõ ràng, cân đối chưa? |
| Diễn biến của sự việc | Các hoạt động, việc làm đã được sắp xếp theo đúng trình tự thời gian chưa? Đã có các từ ngữ chỉ trình tự (đầu tiên, tiếp theo, sau đó, cuối cùng,…) chưa? |
| Việc lựa chọn hoạt động, việc làm | Các hoạt động, việc làm em chọn có làm nổi bật truyền thống “Uống nước nhớ nguồn” không? Có hoạt động nào thừa, lạc đề cần lược bỏ không? |
Nếu chưa hợp lí, em cần bổ sung, lược bỏ hoặc sắp xếp lại cho hoàn chỉnh.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình