Bài này tiếp nối phần tìm hiểu cách viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc. Trước khi tìm ý, em cần nhớ đoạn văn có 3 phần: Mở đầu – Triển khai – Kết thúc. Em có thể ôn lại kiến thức tại: Bài 9: Tìm hiểu cách viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc – Tuần 23

I. Hướng dẫn cách viết

Để tìm ý cho đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc, em cần thực hiện các bước sau:

Bước 1: Chuẩn bị

• Chọn sự việc mà em muốn thể hiện tình cảm, cảm xúc (một lễ hội, buổi ngoại khoá, hoạt động gia đình,…).
• Ghi chép nhanh những chi tiết nổi bật của sự việc và tình cảm, cảm xúc của em về từng chi tiết.

Bước 2: Tìm ý theo bố cục 3 phần

Bước 3: Góp ý và chỉnh sửa

• Kiểm tra các ý đã sắp xếp hợp lí, đúng bố cục chưa.
• Xem đã thể hiện được tình cảm, cảm xúc rõ ràng chưa.

II. Giải các câu hỏi SGK

Đề bài: Chọn một trong những đề dưới đây:

• Đề 1: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một lễ hội của quê hương.
• Đề 2: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một buổi hoạt động ngoại khoá của trường hoặc lớp em.
• Đề 3: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về hoạt động gói bánh chưng hoặc bánh tét ngày Tết.

Câu 1: Chuẩn bị

• Lựa chọn sự việc em muốn thể hiện tình cảm, cảm xúc.
• Ghi chép nhanh các chi tiết nổi bật (khung cảnh, hoạt động, người tham gia,…) và tình cảm của em với từng chi tiết đó.

Câu 2: Tìm ý

Dàn ý mẫu 1 – Đề 1: Hội đua thuyền của quê hương

Mở đầu

• Sự việc: Hội đua thuyền ở làng em.
• Thời gian: Sáng mùng 5 Tết Nguyên đán hằng năm.
• Địa điểm: Dòng sông trước làng.
• Ấn tượng chung: Náo nhiệt, sôi động và đầy hào hứng.

Triển khai

Khung cảnh:

• Hai bên bờ sông cờ hoa rực rỡ, đông đảo người dân đứng xem.
• Dòng sông rộng mênh mông, mặt nước lấp lánh nắng xuân.
• → Em cảm thấy háo hức, phấn khởi khi hoà mình vào không khí ấy.

Hoạt động:

• Bốn chiếc thuyền đủ màu lao đi vun vút trên mặt nước.
• Các tay chèo khoẻ mạnh, phối hợp nhịp nhàng theo tiếng trống.
• Khán giả hai bên bờ hò reo, cổ vũ vang cả một khúc sông.
• → Em hồi hộp, thót tim khi thuyền làng mình dẫn đầu.

Người tham gia:

• Các anh trong đội thuyền của làng em rắn rỏi, quyết tâm.
• → Em tự hào về các anh và về truyền thống quê hương.

Kết thúc

• Ý nghĩa: Hội đua thuyền giữ gìn nét đẹp văn hoá cổ truyền, gắn kết tình làng nghĩa xóm.
• Khẳng định tình cảm: Em rất yêu quý hội đua thuyền và sẽ luôn nhớ về không khí ngày hội quê hương.

Dàn ý mẫu 2 – Đề 2: Buổi cắm trại của lớp

Mở đầu

• Sự việc: Buổi cắm trại của lớp em.
• Thời gian: Ngày 26 tháng 3 – kỉ niệm ngày thành lập Đoàn.
• Địa điểm: Sân trường.
• Ấn tượng chung: Vui vẻ, khó quên.

Triển khai

Khung cảnh:

• Sân trường rực rỡ cờ hoa, bóng bay đủ màu sắc.
• Các lớp dựng trại với hình dáng và tên gọi ngộ nghĩnh: trại Hoa Hồng, trại Ước Mơ,…
• → Em cảm thấy náo nức, thích thú ngay từ khi bước vào cổng trường.

Hoạt động:

• Dựng trại: cả lớp cùng nhau căng bạt, trang trí trại.
• Thi nấu ăn: các bạn nữ khéo léo làm bánh, cắm hoa.
• Trò chơi dân gian: kéo co, nhảy bao bố, bịt mắt đập niêu.
• Văn nghệ: các bạn hát, múa, biểu diễn tiểu phẩm.
• → Em thấy vui vẻ, hào hứng khi được cùng các bạn chơi và làm việc.

Người tham gia:

• Thầy cô vui vẻ, gần gũi động viên chúng em.
• Các bạn trong lớp đoàn kết, hỗ trợ nhau.
• → Em thấy ấm áp, hạnh phúc khi lớp em như một gia đình.

Kết thúc

• Ý nghĩa: Buổi cắm trại giúp em và các bạn thêm gắn bó, học được nhiều điều bổ ích ngoài sách vở.
• Khẳng định tình cảm: Em rất mong sẽ có thêm nhiều buổi hoạt động ngoại khoá vui như thế.

Dàn ý mẫu 3 – Đề 3: Hoạt động gói bánh chưng ngày Tết

Mở đầu

• Sự việc: Cả gia đình cùng nhau gói bánh chưng ngày Tết.
• Thời gian: Chiều 28 Tết.
• Địa điểm: Sân nhà ông bà em.
• Ấn tượng chung: Ấm áp, thiêng liêng và rất đáng nhớ.

Triển khai

Khung cảnh:

• Trước sân bày lá dong xanh mướt, gạo nếp trắng ngần, đậu xanh vàng ươm, thịt lợn thơm ngon.
• Bếp lửa hồng đã được nhóm sẵn ở góc sân.
• → Em cảm thấy náo nức, hạnh phúc vì không khí Tết đã về thật gần.

Hoạt động:

• Bà rửa và lau khô lá dong.
• Mẹ vo gạo, ướp thịt.
• Bố trổ tài gói bánh vuông vắn, đẹp mắt.
• Em phụ giúp lấy dây, xếp bánh vào nồi.
• → Em thấy thích thú và tự hào vì được góp một tay chuẩn bị Tết.

Người tham gia:

• Cả gia đình cùng quây quần bên nhau, vừa làm vừa trò chuyện vui vẻ.
• Ông kể chuyện Tết xưa cho cả nhà nghe.
• → Em cảm thấy ấm áp, gia đình mình thật hạnh phúc.

Chi tiết đáng nhớ:

• Đêm đến, cả nhà thức canh nồi bánh chưng bên bếp lửa.
• Mùi bánh chín thơm lừng cả sân nhà.
• → Em xúc động khi chứng kiến khoảnh khắc thiêng liêng của ngày Tết.

Kết thúc

• Ý nghĩa: Hoạt động gói bánh chưng giúp gia đình thêm gắn kết và giữ gìn phong tục cổ truyền của dân tộc.
• Khẳng định tình cảm: Em rất yêu quý hoạt động gói bánh chưng và mong năm nào cũng được cùng gia đình chuẩn bị Tết như thế.

Câu 3: Góp ý và chỉnh sửa

Sau khi tìm ý xong, em cần đọc lại và tự kiểm tra theo các tiêu chí:

a. Về bố cục:

• ✅ Các ý đã được sắp xếp hợp lí và phù hợp với bố cục 3 phần (Mở đầu – Triển khai – Kết thúc) chưa?
• ✅ Đã đủ các ý ở mỗi phần chưa?

b. Về nội dung:

• ✅ Đã thể hiện được tình cảm, cảm xúc về những chi tiết nổi bật của sự việc chưa?
• ✅ Các chi tiết được chọn có thật sự nổi bật, gây ấn tượng không?

Cách chỉnh sửa:

• Bổ sung thêm chi tiết cảm xúc còn thiếu.
• Bỏ bớt những ý chung chung, không cần thiết.
• Sắp xếp lại các ý cho mạch lạc, tự nhiên.
• Lắng nghe góp ý của bạn bè, thầy cô để hoàn thiện dàn ý.

→ Một dàn ý tốt sẽ giúp em viết được đoạn văn hay, giàu cảm xúc và không bị thiếu ý khi làm bài.

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình