Giải SGK Tiếng Việt 5: Bài 10: Kì diệu rừng xanh – Tuần 5

Mục lục [Ẩn]

Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó

I. Nội dung tóm tắt bài đọc

Bài đọc Kì diệu rừng xanh của tác giả Nguyễn Phan Hách kể về chuyến đi vào rừng của nhân vật “tôi”. Trong rừng, tác giả bắt gặp một “thành phố nấm” lúp xúp dưới bóng cây thưa, khiến “tôi” ngỡ như lạc vào kinh đô của vương quốc những người tí hon. Đi sâu vào rừng, “tôi” quan sát cảnh muông thú sinh động: vượn bạc má, chồn sóc, mang vàng. Cuối cùng, rừng khộp hiện ra với sắc vàng rực rỡ khắp không gian – một “giang sơn vàng rợi”. Bài đọc ca ngợi vẻ đẹp kỳ diệu, thần bí và đầy sức sống của rừng xanh Việt Nam.

II. Giải các câu hỏi SGK

Câu hỏi khởi động: Chia sẻ những điều thú vị về rừng theo hiểu biết hoặc tưởng tượng của em.

Một số điều thú vị về rừng em có thể chia sẻ với các bạn:

  • Rừng có rất nhiều loài cây khác nhau: cây cổ thụ cao vút, cây bụi thấp, dây leo, các loài hoa dại và nấm nhiều màu sắc.
  • Rừng là ngôi nhà của muông thú: hươu, nai, vượn, khỉ, sóc, chim, bướm,…
  • Ánh nắng chiếu qua tán lá tạo thành những vệt sáng lung linh trên mặt đất.
  • Rừng có nhiều âm thanh kì diệu: tiếng chim hót, tiếng suối chảy, tiếng lá xào xạc.
  • Rừng giúp điều hoà không khí, giữ nước, chống lũ lụt và mang lại nhiều tài nguyên quý.

Câu 1: Vì sao nhân vật “tôi” có cảm giác đi lạc vào kinh đô của vương quốc những người tí hon?

Nhân vật “tôi” có cảm giác đó vì:

  • Trong rừng có một thành phố nấm lúp xúp dưới bóng cây thưa.
  • Những chiếc nấm to bằng cái ấm tích, màu sắc sặc sỡ rực lên.
  • Mỗi chiếc nấm giống như một lâu đài kiến trúc tân kì, như những đền đài, miếu mạo, cung điện lúp xúp dưới chân.
  • Đứng giữa thành phố nấm nhỏ bé ấy, “tôi” thấy mình như một người khổng lồ đi lạc vào kinh đô của vương quốc những người tí hon.

Câu 2: Muông thú trong rừng được miêu tả thế nào? Theo em, sự có mặt của chúng mang lại vẻ đẹp gì cho rừng?

Muông thú trong rừng được miêu tả:

  • Vượn bạc má: ôm con gọn ghẽ, chuyền nhanh như tia chớp.
  • Chồn sóc: với chùm lông đuôi to đẹp vút qua không kịp đưa mắt nhìn theo.
  • Mang vàng: hệt như màu lá, đang ăn cỏ non; những chiếc chân vàng giẫm lên thảm lá vàng.

Sự có mặt của muông thú mang lại vẻ đẹp cho rừng:

  • Làm cho rừng trở nên sống động, sinh động, tràn đầy sức sống.
  • Tạo cảm giác rừng thần bí, huyền ảo như một thế giới cổ tích.
  • Khiến khung cảnh thiên nhiên thêm hài hoà, kì diệu, gợi vẻ đẹp hoang sơ mà thân thuộc.

Câu 3: Vì sao cảnh vật rừng khộp được gọi là “giang sơn vàng rợi”?

Cảnh vật rừng khộp được gọi là “giang sơn vàng rợi” vì màu vàng bao trùm khắp không gian:

  • úa vàng như cảnh mùa thu.
  • Những sắc vàng động đậy khắp nơi.
  • Mấy con mang vàng hệt như màu lá đang ăn cỏ non.
  • Những chiếc chân vàng giẫm lên thảm lá vàng.
  • Sắc nắng cũng rực vàng trên lưng mang.

→ Cả một vùng rừng như một vương quốc (giang sơn) mang sắc vàng rực rỡ, thống nhất, khiến người đọc cảm nhận được vẻ đẹp choáng ngợp, kỳ diệu của rừng khộp.

Câu 4: Dựa vào nội dung đã tìm hiểu, em hãy đặt tên cho mỗi đoạn trong bài.

Bài đọc có thể chia làm 3 đoạn với tên gọi gợi ý như sau:

Đoạn Nội dung Tên gọi gợi ý
Đoạn 1 Từ đầu đến “…lúp xúp dưới chân.” Vương quốc nấm (hoặc: Thành phố nấm kì thú)
Đoạn 2 Từ “Nắng trưa…” đến “…không kịp đưa mắt nhìn theo.” Thế giới muông thú (hoặc: Muông thú trong rừng)
Đoạn 3 Từ “Sau một hồi…” đến hết Giang sơn vàng rợi (hoặc: Sắc vàng rừng khộp)

Mở rộng

Câu 1: Trong bài Kì diệu rừng xanh, những sự vật nào của tự nhiên được quan sát và miêu tả?

Nhóm sự vật Cụ thể trong bài
Về thực vật nấm dại, cây thưa, lá trong xanh, thảm lá vàng, vạt cỏ xanh biếc, cỏ non
Về động vật vượn bạc má, chồn sóc, mang vàng
Về hiện tượng tự nhiên nắng trưa, ánh nắng lọt qua lá, sắc nắng rực vàng

Câu 2: Tìm từ đồng nghĩa với mỗi từ dưới đây. Đặt câu với từ em tìm được.

Từ Từ đồng nghĩa Đặt câu
gọn ghẽ gọn gàng, nhanh nhẹn Bạn Lan luôn sắp xếp sách vở gọn gàng trên bàn học.
tí hon bé nhỏ, bé xíu, nhỏ xíu Chú chim non bé xíu đang chuyền cành trong vườn.
thưa thớt lác đác, rải rác, thưa vắng Trên đường quê buổi sớm, lác đác vài bóng người đi chợ.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc

(Người kiểm duyệt, ra đề)

Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học

Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1

Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình