Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
I. Nội dung tóm tắt bài đọc
Bài đọc Một ngôi chùa độc đáo giới thiệu về chùa Một Cột – ngôi chùa được xây dựng năm 1049 thời vua Lý Thái Tông, toạ lạc tại quận Ba Đình, Hà Nội. Chùa mang nét kiến trúc độc nhất vô nhị: ngự trên một cột đá tròn, tám thanh gỗ bao quanh tạo thành đài sen làm giá đỡ vững chãi. Nhìn từ xa, chùa tựa đoá sen khổng lồ vươn lên từ mặt nước, nên ban đầu có tên Liên Hoa Đài. Bên cạnh đó, chùa còn mang vẻ đẹp cổ kính của kiến trúc Á Đông với hai con rồng chầu mặt nguyệt trên nóc, bốn mái cong mềm mại, nổi bật giữa khung cảnh cây cối xanh tươi và hồ nước yên bình. Chùa Một Cột là di tích văn hoá vô giá, biểu tượng của Thủ đô Hà Nội và năm 2012 đã được Tổ chức Kỉ lục châu Á xác nhận là “Ngôi chùa có kiến trúc độc đáo nhất châu Á”.
II. Giải các câu hỏi SGK
Câu hỏi khởi động: Trao đổi cùng bạn: Mỗi công trình kiến trúc dưới đây có điểm gì độc đáo?
Bảo tàng Hà Nội – Nhà hát Đó (Khánh Hoà) – Nhà hát Cao Văn Lầu (Bạc Liêu).
| Công trình | Điểm độc đáo |
|---|---|
| Bảo tàng Hà Nội | Có hình dạng kim tự tháp ngược – tầng trên rộng hơn tầng dưới, tạo nên vẻ hiện đại, mới lạ. |
| Nhà hát Đó (Khánh Hoà) | Có hình dáng giống chiếc “đó” – dụng cụ đánh bắt cá truyền thống của ngư dân, được đan bằng những thanh tre uốn cong, mang đậm nét văn hoá miền biển. |
| Nhà hát Cao Văn Lầu (Bạc Liêu) | Có hình dáng như ba chiếc nón lá khổng lồ ghép lại, gợi hình ảnh quen thuộc của người phụ nữ Việt Nam. |
Mỗi công trình đều có kiến trúc độc đáo, sáng tạo, thể hiện nét đẹp riêng của từng vùng miền.
Câu 1: Chùa Một Cột ở đâu và được xây dựng vào năm nào?
- Vị trí: Chùa Một Cột nằm ở quận Ba Đình, trung tâm Thủ đô Hà Nội.
- Năm xây dựng: Chùa được xây dựng vào năm 1049, thời vua Lý Thái Tông.
Câu 2: Vì sao chùa có tên là Một Cột và Liên Hoa Đài? Theo em, điều gì khiến chùa Một Cột được xem là “Ngôi chùa có kiến trúc độc đáo nhất châu Á”?
Vì sao chùa có tên là Một Cột:
Vì chùa ngự trên một cột đá tròn duy nhất, có tám thanh gỗ bao quanh làm giá đỡ vững chãi.
Vì sao chùa có tên là Liên Hoa Đài:
Vì nhìn từ xa, chùa tựa đoá sen khổng lồ vươn lên từ mặt nước. Liên Hoa Đài có nghĩa là đài hoa sen.
Điều khiến chùa Một Cột được xem là “Ngôi chùa có kiến trúc độc đáo nhất châu Á”:
- Chùa chỉ có một cột đá tròn làm trụ đỡ toàn bộ ngôi chùa.
- Tám thanh gỗ bao quanh trụ đá tạo hình đài sen – hình ảnh mang đậm ý nghĩa Phật giáo.
- Chùa có bốn mái cong mềm mại, nóc chùa được trang trí hai con rồng chầu mặt nguyệt – nét đặc trưng của kiến trúc Á Đông.
- Ngôi chùa nổi bật giữa cây cối xanh tươi và hồ nước yên bình, tạo nên một khung cảnh vừa cổ kính, vừa nên thơ.
Câu 3: Trong bài đọc, em ấn tượng nhất với thông tin nào? Vì sao?
Trong bài đọc, em ấn tượng nhất với thông tin: chùa Một Cột ngự trên một cột đá tròn duy nhất, nhìn từ xa như đoá sen khổng lồ vươn lên từ mặt nước.
Vì: Đây là một nét kiến trúc vô cùng độc đáo và sáng tạo, thể hiện tài năng và trí tưởng tượng phong phú của cha ông ta từ gần một nghìn năm trước. Hình ảnh đoá sen vươn lên từ mặt nước còn mang ý nghĩa thanh cao, tinh khiết, khiến em càng thêm yêu quý và tự hào về di sản văn hoá của dân tộc.
Câu 4: Tóm tắt bài đọc theo gợi ý sau:
| Phần | Nội dung tóm tắt |
|---|---|
| Phần đầu – Giới thiệu chung về chùa Một Cột | Chùa Một Cột ở quận Ba Đình, Hà Nội, được xây dựng vào năm 1049, thời vua Lý Thái Tông. |
| Phần chính – Phân tích nét độc đáo và cổ kính của ngôi chùa | Chùa ngự trên một cột đá tròn, tám thanh gỗ bao quanh tạo hình đài sen. Nhìn từ xa, chùa tựa đoá sen khổng lồ vươn lên từ mặt nước nên ban đầu có tên Liên Hoa Đài. Chùa còn mang nét cổ kính của kiến trúc Á Đông với hai con rồng chầu mặt nguyệt trên nóc, bốn mái cong mềm mại, nổi bật giữa cây cối xanh tươi và hồ nước yên bình. |
| Phần cuối – Khẳng định giá trị của ngôi chùa | Chùa Một Cột là di tích văn hoá vô giá, biểu tượng của Thủ đô Hà Nội. Năm 2012, chùa được Tổ chức Kỉ lục châu Á xác nhận là “Ngôi chùa có kiến trúc độc đáo nhất châu Á”. |
Câu 5: Bài đọc nói với chúng ta về điều gì? Chọn câu trả lời dưới đây hoặc nêu ý kiến của em.
A. Kiến trúc độc đáo của chùa Một Cột.
B. Nguồn gốc những cái tên của chùa Một Cột.
C. Giá trị văn hoá của chùa Một Cột trong đời sống chúng ta.
Trả lời: Em chọn đáp án A. Kiến trúc độc đáo của chùa Một Cột.
Giải thích: Bài đọc tập trung miêu tả và làm nổi bật những nét kiến trúc độc đáo của chùa Một Cột: chùa ngự trên một cột đá, có hình dáng đài sen, bốn mái cong, hai con rồng chầu mặt nguyệt,… Ngay từ tiêu đề bài đọc – “Một ngôi chùa độc đáo” – đã cho thấy chủ đề chính của bài là nét kiến trúc độc đáo của ngôi chùa này.

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình
