Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
Nhắc lại lý thuyết: Đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc thường có 3 phần: Mở đầu – Triển khai – Kết thúc. Xem lại cách tìm ý và bố cục chi tiết tại: Bài 10: Tìm ý cho đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc
I. Giải các câu hỏi SGK
Đề bài: Chọn 1 trong 2 đề dưới đây:
- Đề 1: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một hoạt động vì cộng đồng của các chú bộ đội.
- Đề 2: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về Ngày hội thể thao được tổ chức ở trường em.
Câu 1: Viết đoạn văn theo đề bài đã chọn.
Dàn ý cho Đề 1 (Hoạt động vì cộng đồng của các chú bộ đội):
| Phần | Nội dung |
|---|---|
| Mở đầu | Giới thiệu sự việc: các chú bộ đội giúp đỡ nhân dân vùng thiên tai (bão lũ ở miền Trung). Ấn tượng chung: em vô cùng cảm phục và biết ơn. |
| Triển khai | Khung cảnh: mưa xối xả, nước sông dâng cao, nhà cửa ngập trong biển nước, cây cối gãy đổ.
Việc làm của các chú: lội nước tìm kiếm, cứu người dân mắc kẹt; cõng người già, bế trẻ nhỏ đến nơi an toàn; thức đêm đắp đê, bảo vệ tài sản của dân; chuyển đồ ăn, nước uống đến vùng bị cô lập. Cảm xúc: xúc động, khâm phục trước sự hi sinh thầm lặng của các chú. |
| Kết thúc | Ý nghĩa: thể hiện tình cảm quân dân sâu nặng. Khẳng định tình cảm: em rất yêu quý và biết ơn các chú “Bộ đội Cụ Hồ”. |
Đoạn văn tham khảo Đề 1:
Vào mỗi mùa mưa bão, hình ảnh các chú bộ đội đội mưa, đội gió giúp đỡ nhân dân vùng thiên tai luôn khiến em vô cùng cảm phục và biết ơn. Trong cơn mưa xối xả, nước sông dâng cao đục ngầu, nhà cửa của bà con ở miền Trung chìm trong biển nước, cây cối gãy đổ ngổn ngang. Vậy mà giữa mưa bão dữ dội, các chú bộ đội vẫn không quản khó khăn, lội nước tìm kiếm và cứu những người dân bị mắc kẹt. Có chú cõng cụ già trên lưng, có chú lại bế các em nhỏ trên vai đưa đến nơi an toàn. Nhiều chú thức trắng đêm đắp đê, cứu tài sản cho bà con. Nhìn bộ quân phục ướt sũng bùn đất, khuôn mặt hốc hác vì mệt mà vẫn nở nụ cười ấm áp của các chú, em thấy vô cùng xúc động. Các chú đã sẵn sàng hi sinh sự bình yên của bản thân để bảo vệ cuộc sống cho nhân dân. Những hoạt động ấy đã thể hiện tình cảm quân dân sâu nặng, khiến em càng thêm yêu quý và biết ơn những người lính “Bộ đội Cụ Hồ” của đất nước ta.
Dàn ý cho Đề 2 (Ngày hội thể thao ở trường):
| Phần | Nội dung |
|---|---|
| Mở đầu | Giới thiệu sự việc: Ngày hội thể thao ở trường em, tổ chức nhân dịp chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11. Ấn tượng chung: vui tươi, náo nhiệt, khó quên. |
| Triển khai | Không khí: sân trường rực rỡ cờ hoa, tiếng nhạc rộn ràng, tiếng hò reo cổ vũ vang khắp sân.
Các hoạt động thể thao: bóng đá sôi nổi, cầu lông khéo léo, đá cầu nhịp nhàng, cờ vua tập trung suy tính. Cảm xúc: hào hứng khi cổ vũ, vui sướng khi đội lớp mình ghi bàn, tự hào về các bạn trong đội tuyển. |
| Kết thúc | Ý nghĩa: rèn luyện sức khỏe, gắn kết tình bạn giữa các lớp. Khẳng định tình cảm: em rất mong Ngày hội thể thao sẽ được tổ chức thường xuyên. |
Đoạn văn tham khảo Đề 2:
Vừa qua, trường em đã tổ chức Ngày hội thể thao chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11. Em cảm thấy vô cùng vui tươi và hào hứng khi được tham gia ngày hội đầy ý nghĩa này. Ngay từ sáng sớm, sân trường đã rực rỡ cờ hoa và những chùm bóng bay đủ màu sắc. Tiếng nhạc rộn ràng cùng tiếng hò reo cổ vũ vang vọng khắp sân trường tạo nên một không khí náo nhiệt khó tả. Các trận đấu diễn ra vô cùng hấp dẫn: các bạn nam thi đấu bóng đá sôi nổi, các bạn nữ chơi cầu lông khéo léo, còn nhóm đá cầu thì phối hợp nhịp nhàng. Ở một góc sân, các bạn thi cờ vua ngồi tập trung suy nghĩ từng nước đi. Em vẫn còn nhớ khoảnh khắc lớp em ghi bàn thắng quyết định trong trận chung kết bóng đá, cả sân trường vỡ oà trong niềm vui sướng. Em thấy vô cùng tự hào về đội tuyển của lớp mình. Ngày hội thể thao không chỉ giúp chúng em rèn luyện sức khỏe mà còn gắn kết tình bạn giữa các lớp. Em rất mong nhà trường sẽ tổ chức nhiều Ngày hội thể thao như thế nữa để chúng em có thêm những kỉ niệm đẹp của thời học sinh.
Lưu ý khi viết:
- Chọn những chi tiết nổi bật của sự việc để thể hiện tình cảm, cảm xúc rõ nhất.
- Dùng các từ ngữ giàu cảm xúc: xúc động, cảm phục, biết ơn, tự hào, vui sướng, hào hứng, náo nức,…
- Có thể dùng hình ảnh so sánh để câu văn sinh động hơn (ví dụ: “nhà cửa chìm trong biển nước”, “sân trường vỡ oà trong niềm vui”).
Câu 2: Tự nhận xét bài làm của em theo yêu cầu dưới đây:
Sau khi viết xong, em cần đọc lại đoạn văn và tự trả lời 3 câu hỏi sau:
– Đoạn văn có đủ 3 phần mở đầu, triển khai và kết thúc không?
Em kiểm tra:
- Mở đầu đã giới thiệu được sự việc và ấn tượng chung chưa?
- Triển khai đã kể được các chi tiết nổi bật và tình cảm, cảm xúc của em chưa?
- Kết thúc đã nêu ý nghĩa và khẳng định tình cảm của em với sự việc chưa?
– Có thể hiện rõ tình cảm, cảm xúc về các chi tiết nổi bật của sự việc không?
Em xem lại đoạn văn có sử dụng các từ ngữ thể hiện cảm xúc không (như xúc động, tự hào, biết ơn, hào hứng,…). Nếu chỉ kể sự việc mà thiếu cảm xúc thì đoạn văn sẽ khô khan, chưa đạt yêu cầu.
– Cách sắp xếp các câu trong đoạn có hợp lí không?
Em kiểm tra các câu có được sắp xếp theo trình tự hợp lí không (theo thời gian, theo không gian, hoặc theo mức độ tăng dần của cảm xúc). Các câu có liên kết chặt chẽ với nhau không, có bị lặp ý hay lạc đề không.
Câu 3: Đổi bài cho bạn để sửa lỗi và học tập cách viết.
Em hãy đổi bài với một bạn trong lớp và thực hiện các bước sau:
- Đọc kĩ đoạn văn của bạn từ đầu đến cuối, chú ý bố cục và cảm xúc trong bài.
- Phát hiện lỗi (nếu có): lỗi bố cục, lỗi chính tả, lỗi dùng từ, lỗi diễn đạt,… và góp ý chân thành cho bạn.
- Ghi nhận những điểm hay trong bài của bạn: câu văn giàu cảm xúc, hình ảnh so sánh đẹp, cách mở đầu ấn tượng,…
- Học tập những điểm tốt để áp dụng vào bài viết của mình lần sau, giúp bài viết ngày càng hoàn thiện hơn.
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình