Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
Giải bài tập
Câu 1: Chọn 1 trong 2 nhiệm vụ dưới đây
Dưới đây là gợi ý làm cả 2 nhiệm vụ (a và b) để các em tham khảo:
a. Đọc 1 câu chuyện đã học và thực hiện yêu cầu.
Em chọn câu chuyện: Cánh đồng hoa
• Tóm tắt câu chuyện:
Ja Ka, Mư Hoa, Ja Prok và Mư Nhơ thường ra đồng cỏ đầu làng vui chơi, múa hát vui vẻ. Một hôm, đồng cỏ bỗng xuất hiện bãi rác, bốc mùi khó chịu khiến các bạn buồn rầu. Mư Hoa nảy ra ý tưởng biến đồng cỏ thành cánh đồng hoa. Các bạn cùng cô bác trong làng dọn rác, gieo hạt, trồng và chăm sóc cây. Ba tháng sau, cánh đồng hoa rực rỡ đã thay thế bãi rác. Ngôi làng trở nên nổi tiếng, thu hút nhiều khách tham quan. Cả các bạn nhỏ và dân làng đều vui vẻ, hạnh phúc.
• 1 – 2 chi tiết em yêu thích:
- Chi tiết Mư Hoa nảy ra ý tưởng biến đồng cỏ thành cánh đồng hoa – Em thích chi tiết này vì nó thể hiện sự sáng tạo và tinh thần tích cực: thay vì buồn bã đầu hàng, Mư Hoa đã tìm ra cách giải quyết đầy nhân văn.
- Chi tiết ba tháng sau, hoa đua nhau khoe sắc, ngôi làng nổi tiếng và mọi người cùng vui vẻ – Em thích vì đó là thành quả tốt đẹp của sự đoàn kết, chung tay giữa các bạn nhỏ và dân làng.
b. Đọc bài “Kì diệu rừng xanh” và trả lời câu hỏi.
• Cảnh vật nào được giới thiệu, miêu tả trong bài?
Trong bài, tác giả đã giới thiệu và miêu tả:
- Thành phố nấm dại: những chiếc nấm to bằng cái ấm tích, màu sắc sặc sỡ, mỗi chiếc như một lâu đài kiến trúc tân kì – trông giống kinh đô của những người tí hon.
- Khung cảnh rừng sâu: rừng ẩm lạnh dù nắng trưa đã rọi, ánh nắng lọt qua lá trong xanh; rừng rào rào chuyển động khi có người đi qua.
- Muông thú trong rừng: vượn bạc má ôm con chuyển nhanh như tia chớp, chồn sóc với chùm lông đuôi to đẹp vụt qua nhanh không kịp nhìn theo.
- Rừng khộp: lá úa vàng như cảnh mùa thu; những con mang vàng có chân vàng giẫm lên thảm lá vàng, sắc nắng cũng vàng rực trên lưng; mấy vạt cỏ xanh biếc nổi bật giữa cả giang sơn vàng rơi.
• Em nhớ nhất hình ảnh nào?
Em nhớ nhất hình ảnh rừng khộp lá úa vàng với những con mang vàng đang ăn cỏ. Cả một khu rừng như được nhuộm trong sắc vàng lung linh: từ lá cây, chân mang, lưng mang cho đến ánh nắng, chỉ có vài vạt cỏ xanh biếc là điểm xuyết. Hình ảnh đó thật kì diệu, khiến em cảm thấy như đang lạc vào một thế giới thần tiên.
Câu 2: Chơi trò chơi – Tìm từ đồng nghĩa
Xếp các thẻ từ vào 3 hộp “chăm chỉ”, “chăm sóc”, “che chở” như sau:
| Hộp chăm chỉ | Hộp chăm sóc | Hộp che chở |
|---|---|---|
| siêng năng, cần mẫn, chịu khó, chuyên cần, cần cù | chăm chút, chăm lo, trông nom, săn sóc | bảo vệ, bênh, bênh vực |
Giải thích:
- Chăm chỉ = làm việc kiên trì, đều đặn, không lười biếng → siêng năng, cần mẫn, chịu khó, chuyên cần, cần cù.
- Chăm sóc = quan tâm, lo lắng cho ai đó về mọi mặt → chăm chút, chăm lo, trông nom, săn sóc.
- Che chở = bảo vệ, giữ gìn khỏi những điều xấu, nguy hiểm → bảo vệ, bênh, bênh vực.
Câu 3: Đặt 2 – 3 câu có từ đồng nghĩa em tìm được ở bài tập 2
Gợi ý một số câu mẫu:
- Bạn Lan là học sinh siêng năng, cần cù nhất lớp em.
- Mẹ luôn chăm lo, săn sóc cho em từng bữa ăn, giấc ngủ.
- Chú công an luôn bảo vệ, che chở cho người dân trong khu phố.
- Ông bà em rất chuyên cần làm vườn, ngày nào cũng ra vườn tưới cây.
- Anh trai em luôn bênh vực em khi em bị bạn khác trêu chọc.
Câu 4: Tìm từ ngữ chỉ màu sắc trong đoạn văn dưới đây. Nêu nhận xét về cách sử dụng từ ngữ chỉ màu sắc của nhà văn.
• Những từ ngữ chỉ màu sắc trong đoạn văn:
- Các sắc thái của màu vàng: vàng xuộm, vàng hoe, vàng lịm, vàng ối, vàng tươi, vàng, vàng xọng, vàng giòn, vàng mượt, rơm vàng.
- Các màu khác: đỏ (mấy chiếc lá đỏ), đỏ chói (mấy quả ớt).
• Nhận xét về cách sử dụng từ ngữ chỉ màu sắc của nhà văn:
- Nhà văn Tô Hoài đã dùng rất nhiều từ ngữ chỉ các sắc thái khác nhau của màu vàng để miêu tả làng quê vào mùa gặt. Mỗi vật lại có một sắc vàng riêng: lúa vàng xuộm, nắng vàng hoe, quả xoan vàng lịm, lá mít vàng ối, lá đu đủ vàng tươi, buồng chuối chín vàng, bụi mía vàng xọng, rơm thóc vàng giòn, con gà con chó vàng mượt,…
- Cách sử dụng từ ngữ này thể hiện tài quan sát tinh tế và vốn từ phong phú của nhà văn. Nhờ đó, bức tranh làng quê mùa vàng hiện lên vô cùng sinh động, rực rỡ và đầy sức sống, giúp người đọc cảm nhận rõ vẻ đẹp trù phú của làng quê Việt Nam vào mùa gặt.
Câu 5: Viết đoạn văn (3 – 5 câu) tả cảnh thiên nhiên, trong đó có ít nhất 2 từ ngữ chỉ màu xanh.
Đoạn văn mẫu 1:
Buổi sáng, em cùng bố mẹ đi dạo trong công viên. Bầu trời xanh trong không một gợn mây, ánh nắng ban mai chiếu xuống mặt hồ xanh biếc lấp lánh. Hai bên lối đi, những hàng cây xanh mướt đang khẽ đung đưa trong làn gió mát. Xa xa, thảm cỏ xanh non trải dài như một tấm thảm khổng lồ. Cảnh vật buổi sớm thật bình yên và tràn đầy sức sống.
Đoạn văn mẫu 2:
Cánh đồng lúa quê em vào mùa hè đẹp như một bức tranh. Từng thửa ruộng xanh mơn mởn trải dài đến tận chân trời. Xa xa, những dãy núi xanh thẫm in bóng lên nền trời xanh biếc. Vài chú cò trắng bay lượn trên cánh đồng, thỉnh thoảng lại đáp xuống kiếm mồi. Em rất yêu cảnh đồng quê thanh bình này.
Lưu ý: Các em có thể viết theo cảm nhận của riêng mình, chỉ cần đảm bảo có ít nhất 2 từ ngữ chỉ màu xanh (xanh trong, xanh biếc, xanh mướt, xanh non, xanh thẫm, xanh rờn, xanh lam, xanh lơ,…).
Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình