Chọn đến phần học sinh cần nhanh chóng thông qua mục lục bằng cách click đến phần đó
A. ĐỌC
I. Đọc thành tiếng và trả lời câu hỏi
Bài thơ: BỐ ĐỨNG NHÌN BIỂN CẢ (Huy Cận)
Câu 1: Khi ra biển cùng bố, người con thường làm những gì?
Khi ra biển cùng bố, người con thường:
- Xếp giấy thả diều trên bãi biển.
- Nghe bố kể chuyện – “Chuyện bố bố con con / Dập dồn như lớp sóng”.
- Học hình học từ bố, cùng bố “đo góc biển chân trời”.
- Dùng ống nhòm ngắm biển dài và thấy buồm lên thì reo lên thích thú.
- Cùng bố nhìn về tương lai qua ống nhòm.
Câu 2: Câu thơ nào thể hiện niềm vui, sự tin tưởng của bố về tương lai con?
Câu thơ thể hiện niềm vui, sự tin tưởng của bố về tương lai con là:
“Theo con nhìn tương lai Khấp khởi mừng trong dạ.”
Qua hai câu thơ ấy, người bố đã dõi theo tầm nhìn của con hướng về tương lai và cảm thấy vui mừng, tin tưởng rằng con mình sẽ có một tương lai tươi sáng, rộng mở như biển cả bao la.
II. Đọc hiểu
Bài đọc: Những điều thú vị về chim di cư (Hà Phan tổng hợp)
Câu 1: Theo bài đọc, chim di cư có tập tính gì?
Theo bài đọc, chim di cư có tập tính di chuyển nơi ở đều đặn theo mùa và theo những đường bay cụ thể.
Câu 2: Kể tên một số loài chim di cư.
Một số loài chim di cư là: diều hâu, bồ nông, bồ câu, nhạn biển, hải âu,…
Câu 3: Có mấy lí do khiến chim di cư? Đó là những lí do nào?
Có 3 lí do khiến chim di cư:
- Tránh sự lạnh giá của mùa đông – thời tiết khắc nghiệt khiến chim mất nhiều năng lượng để giữ ấm.
- Đi theo chuỗi thức ăn – các loại hoa trái, côn trùng, sâu bọ hoặc động vật cỡ nhỏ (thức ăn ưa thích của chim di cư) trở nên khan hiếm vào mùa đông.
- Tiết trời ấm áp giúp chim dễ dàng sinh sản và nuôi con.
Câu 4: Vì sao chim di cư bay rất xa nhưng vẫn tìm được đường về nhà?
Chim di cư bay rất xa nhưng vẫn tìm được đường về nhà nhờ những kĩ năng định hướng đặc biệt:
- Quan sát vị trí Mặt Trời vào ban ngày và các vì sao vào ban đêm.
- Dựa vào những mốc lớn như bờ biển, dãy núi, thậm chí cả đường cao tốc,…
Câu 5: Trong câu “Như vậy, năng lượng, thức ăn và sự sinh sản chính là chìa khoá để các nhà khoa học giải mã hành vi thú vị này ở loài chim.”, “hành vi thú vị này” là hành vi nào?
Đáp án: C. di cư.
(Cả bài đọc đều nói về hành vi di cư của loài chim; ba yếu tố năng lượng, thức ăn và sự sinh sản là chìa khoá để lí giải vì sao chim di cư.)
Câu 6: Lập sơ đồ cấu trúc bài đọc theo mô hình sau.
| Đoạn | Nội dung chính |
|---|---|
| Đoạn 1 | – Giới thiệu tập tính di cư của các loài chim.
– Đặt vấn đề: vì sao chim di cư và làm sao chúng định hướng? |
| Đoạn 2 | – Lí do 1: Tránh lạnh giá mùa đông.
– Lí do 2: Đi theo chuỗi thức ăn. – Lí do 3: Tiết trời ấm áp giúp sinh sản và nuôi con. |
| Đoạn 3 | – Chim tự định hướng bằng Mặt Trời và các vì sao.
– Chim dựa vào các mốc lớn (bờ biển, dãy núi, đường cao tốc,…). |
Câu 7: Những từ ngữ nào được dùng để đánh dấu việc trình bày các lí do chim di cư?
Những từ ngữ được dùng để đánh dấu việc trình bày các lí do chim di cư là:
- Trước hết,…
- Thứ hai,…
- Một lí do nữa,…
Câu 8: Dấu gạch ngang trong câu dưới đây được dùng để làm gì?
“Các loại hoa trái, côn trùng, sâu bọ hoặc động vật cỡ nhỏ – “thực đơn” yêu thích của chim di cư – sẽ trở nên khan hiếm vào mùa đông.”
Đáp án: B. Dùng để đánh dấu bộ phận chú thích.
(Cụm “thực đơn” yêu thích của chim di cư là phần chú thích, giải thích cho các loại hoa trái, côn trùng, sâu bọ,… được nhắc đến ở trước.)
Câu 9: Có thể dùng từ ngữ nào để thay thế cho từ “nhà” trong câu dưới đây?
“Nhờ có những kĩ năng đặc biệt trong việc tìm đường như vậy, các loài chim dù di cư rất xa vẫn quay trở về đúng “nhà” của mình.”
Có thể thay thế từ “nhà” bằng các từ ngữ:
- nơi ở
- tổ
- quê hương
- chốn cũ
Câu 10: Viết một câu về chim di cư, trong câu có sử dụng 1 kết từ.
Câu tham khảo:
- Vì mùa đông giá lạnh khiến thức ăn khan hiếm nên chim di cư phải bay đến những vùng đất ấm áp hơn.
- Chim di cư không có la bàn nhưng vẫn tìm được đường bay chính xác đến hàng nghìn ki-lô-mét.
- Loài chim di cư có thể định hướng nhờ Mặt Trời và các vì sao.
B. VIẾT
Chọn 1 trong 2 đề dưới đây:
Đề 1: Viết đoạn văn giới thiệu một nhân vật trong cuốn sách em đã đọc hoặc bộ phim hoạt hình em đã xem.
Bài văn mẫu: Giới thiệu chú sư tử Sim-ba trong phim “Vua sư tử”
Trong các bộ phim hoạt hình em đã xem, nhân vật để lại ấn tượng sâu sắc nhất trong em là chú sư tử Sim-ba trong bộ phim Vua sư tử của hãng Walt Disney. Sim-ba là hoàng tử nhỏ của vương quốc sư tử, con trai của vua Mu-pha-sa oai hùng. Chú có ngoại hình đáng yêu: bộ lông vàng óng ả, đôi mắt to tròn sáng như sao và cái bờm nhỏ xinh dần lớn lên theo năm tháng. Sim-ba là một chú sư tử dũng cảm, ham học hỏi và rất yêu thương cha. Nhưng khi bị người chú độc ác Sca hãm hại làm mất cha, Sim-ba phải rời bỏ vương quốc, sống lang thang giữa vùng đất xa lạ. Nhờ tình bạn ấm áp của Ti-mon và Pum-ba, chú dần trưởng thành. Cuối phim, Sim-ba đã dũng cảm trở về, đánh bại kẻ ác và mang lại hoà bình cho vương quốc. Em rất yêu mến và ngưỡng mộ Sim-ba vì chú đã vượt qua nỗi đau mất cha để làm tròn trách nhiệm của một vị vua. Bộ phim đã cho em bài học sâu sắc về tình yêu gia đình, tình bạn và lòng dũng cảm.
Đề 2: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một bài thơ ca ngợi tình cảm gia đình.
Bài văn mẫu: Cảm xúc về bài thơ “Mẹ” của Trần Quốc Minh
Trong những bài thơ ca ngợi tình cảm gia đình mà em đã được đọc, bài thơ “Mẹ” của nhà thơ Trần Quốc Minh là bài thơ để lại trong em nhiều cảm xúc sâu lắng nhất. Bài thơ vẽ nên hình ảnh người mẹ tần tảo quạt cho con ngủ trong đêm hè oi ả. Trong khi cả tiếng ve cũng đã mệt lả vì cái nắng gay gắt, người mẹ vẫn ngồi bên chiếc võng, “kẽo cà” đưa nôi và cất tiếng “à ơi” ru con. Hình ảnh “Bàn tay mẹ quạt mẹ đưa gió về” như “gió mùa thu” mát rượi khiến em vô cùng xúc động – đó chính là bàn tay của tình yêu thương vô bờ bến. Đọc bài thơ, em cảm nhận sâu sắc sự hi sinh thầm lặng của mẹ dành cho con và càng thấy biết ơn mẹ của mình nhiều hơn. Em tự hứa sẽ chăm ngoan, học giỏi và luôn yêu thương, giúp đỡ mẹ để mẹ được vui lòng.

Cô Trịnh Thị Ái Ngọc
(Người kiểm duyệt, ra đề)
Chức vụ: Trưởng ban biên soạn môn Tiếng Việt Tiểu học
Trình độ: Cử nhân Sư phạm Tiểu học, Chứng chỉ hạng II, Chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ B1
Kinh nghiệm: 9+ năm kinh nghiệm tại Trường Tiểu học Ba Đình
